Nowe przepisy są konieczne, gdyż 30 kwietnia br. upłynie ustawowy okres, na jaki wstrzymana jest sprzedaż nieruchomości wchodzących w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa (ZWRSP). Projekt wydłuża ten okres o kolejne 5 lat, tj. do 30 kwietnia 2026 r.

W trakcie poniedziałkowego posiedzenia sejmowej komisji rolnictwa poparcia nie uzyskały dwie poprawki, jakie do projektu zgłosili posłowie KO. Jedna z nich przewidywała zobowiązanie ministra rolnictwa do przedstawiania co roku informacji dotyczących realizacji noweli.

Posłowie zgodzili się z kolei z sugestią sejmowych legislatorów i zdecydowali, że nowe przepisy wejdą w życie 30 kwietnia, a nie jak pierwotnie zakładano 1 maja br.

Wstrzymanie sprzedaży ziemi a ceny gruntów

W trakcie posiedzenia resort rolnictwa przekonywał, że przepisy dot. wstrzymania sprzedaży państwowej ziemi rolnej przyniosły skutek, gdyż zahamowano wzrost cen gruntów należących do Skarbu Państwa. Z uzasadnienia projektu wynika, że obecnie cena hektara gruntów rolnych znajdujących się w zasobie KOWR to ok. 31 tys. zł. Ta cena od kilku lat oscyluje też w ok. 30 tys. zł za ha.

Inaczej przedstawia się sytuacja związana z prywatnym obrotem ziemią. Tu od 2015 roku cena za hektar wzrosła z 38 tys. zł do ponad 47 tys. zł w 2020 r.

Ministerstwo rolnictwa zwróciło uwagę, że wraz ze wstrzymaniem sprzedaży nieruchomości z Zasobu w 2016 r., podstawowym sposobem zagospodarowania państwowej ziemi stała się dzierżawa. Resort przekonuje, że forma ta cieszy się dużym zainteresowaniem wśród rolników indywidualnych. Stwarza ona bowiem możliwość dogodnego sposobu użytkowania gruntów i budynków, nie wymagając przy tym angażowania znacznych środków finansowych - jak ma to miejsce w przypadku zakupu nieruchomości.

Ograniczenie spekulacyjnego wykupu ziemi rolnej

Ministerstwo przekonuje, że wstrzymanie sprzedaży nieruchomości z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa przeciwdziałało także spekulacyjnemu wykupywaniu nieruchomości rolnych przez podmioty, które nie gwarantowały - zgodnego z interesem społecznym - wykorzystania nabytej ziemi na cele rolnicze. Według stanu na 31 sierpnia 2020 r., obszar gruntów pozostających w Zasobie Własności Rolnej Skarbu wynosił ponad 1,3 mln ha, z czego grunty oddane w dzierżawę stanowiły ponad 1 mln ha.

Projekt noweli reguluje ponadto kwestie wstrzymania sprzedaży udziałów we współwłasności nieruchomości, aby uniknąć pojawienia się ewentualnych wątpliwości w tym zakresie. Doprecyzowano, że dyrektor generalny Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa będzie musiał wskazać we wniosku o wyrażenie przez ministra rolnictwa zgody na sprzedaż państwowej ziemi, jakie względy społeczno-gospodarcze uzasadniają tą sprzedaż.

Nowe przepisy utrzymują zasadę, zgodnie z którą wstrzymanie sprzedaży nieruchomości wchodzących w skład ZWRSP nie dotyczy nieruchomości przeznaczonych na cele, które nie są rolnicze, czyli tzw. nieruchomości inwestycyjnych.