Unijne przepisy pozwalają, aby państwo członkowskie udzielało wyższej niż typowa pomocy de minimis.

Chociaż punktem wyjścia jest 1,25 proc. rocznej produkcji rolnej, to niektóre państwa korzystają z możliwości podwyższenia limitu krajowego, do którego udzielana jest pomoc z budżetu państwa bez obowiązku zgłaszania tego faktu w UE – zgodnie z ROZPORZĄDZENIEM KOMISJI (UE) 2019/316 z dnia 21 lutego 2019 r. zmieniającym rozporządzenie (UE) nr 1408/2013 w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym.

Określa ono możliwość zwiększenia limitu: na jedno przedsiębiorstwo (rolnika) do 25 tys. euro, a limitu krajowego do 1,5 proc. rocznej produkcji rolnej. Warunkiem jest obowiązek prowadzenia centralnego rejestru, pozwalającego zweryfikować, że nie przekroczono ani indywidualnego pułapu, ani górnego limitu krajowego lub górnego limitu sektorowego. Ten limit sektorowy to przyznawanie więcej niż 50 proc. całkowitej łącznej kwoty pomocy de minimis w okresie trzech lat podatkowych w odniesieniu do środków przynoszących korzyści tylko jednemu określonemu sektorowi produktów.

Od dłuższego już czasu dopytujemy w MRiRW, dlaczego Polska nie korzysta z tej możliwości.

Więcej: 

Limit de minimis poza sferą zainteresowania MRiRW?

Limitu de minimis w przyszłym roku wystarczy do marca? (aktualizacja!)

Ponieważ wyjaśniono, że „W związku z przewagą w Polsce gospodarstw wielosektorowych wprowadzenie wyższych limitów, z założeniem ograniczenia wydatków dla jednego sektora do 50 %, oznaczałoby wyeliminowanie producentów rolnych, z niektórych programów pomocowych ukierunkowanych sektorowo, np. dopłat z tytułu zużytego siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany" – pytaliśmy o wpływ dopłat do nasion na wykorzystanie połowy limitu.

Ponawiane pytania: "1. ile (procentowo i kwotowo) całkowitej łącznej kwoty pomocy de minimis pochłaniają dopłaty z tytułu zużytego do siewu lub sadzenia materiału siewnego kategorii elitarny lub kwalifikowany? Czy są jeszcze jakieś programy, które powodują, że przekroczony byłby limit 50 % pomocy dla jednego sektora?

2. Czy plany ograniczenia dopłat do nasion wiążą się z możliwością wprowadzenia podwyższenia limitu de minimis? Innymi słowy: Kiedy zdarzyło się tak, że pomoc w postaci dopłat do nasion przekroczyła 50 proc. kwoty limitu? Kiedy zdarzyło się to w jakimkolwiek sektorze, wobec jakiejkolwiek pomocy wliczanej do de minimis? Proszę podać rok i wielkość pomocy”

– niestety znów nie doprowadziły do wyjaśnienia sytuacji.

Ministerstwo tym razem tak oto przeanalizowało problem:

„Stosownie do przepisów rozporządzenia Komisji (UE) 2019/316 z dnia 21 lutego 2019 r. zmieniającego rozporządzenie (UE) nr 1408/2013 w sprawie stosowania art. 107 i 108 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej do pomocy de minimis w sektorze rolnym (Dz.Urz. UE L 511) podwyższony limit pomocy de minimis do 1,5 %  rocznej produkcji rolnej państwa członkowskiego może być wprowadzony z zastrzeżeniem przestrzegania dodatkowych warunków niezbędnych do zapewnienia właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego, tj.  zapewnienia braku koncentracji pomocy de minimis w danym sektorze  produktów. Państwo członkowie wprowadzając podwyższony limit pomocy de minimis w rolnictwie   zapewnia o przyznaniu nie więcej niż 50 %  całkowitej łącznej kwoty pomocy  de minimis w okresie trzech lat podatkowych jednemu sektorowi produktów.

Aktualnie funkcjonujące programy pomocy dla producentów rolnych realizowane w formule de minimis nie wymagają od producentów rolnych identyfikacji prowadzonego  sektora produkcji w celu prowadzenia krajowego rejestru pomocy de minimis. Prowadzony w Polsce rejestr umożliwia identyfikację beneficjenta pomocy, program pomocy oraz kwotę udzielonej pomocy danemu producentowi rolnemu bez względu na to, czy prowadzi  jeden sektor produkcji, czy też produkcję wielosektorową.

 W rejestrze tym wykazywane są wszystkie wypłacone producentom rolnym dotacje, np. te wypłacone dla 75 165 producentów rolnych w kwocie 228,5 mln zł  (ok. 55,73 mln euro) w związku z wystąpieniem suszy w 2019 r., która objęła   głównie produkcję zbóż oraz   dopłaty do materiału siewnego za 2019 rok dla prawie 63 tys. gospodarstw rolnych w kwocie 73 mln zł (ok. 17,8 mln euro). Te dwie formy pomocy kierowanie głównie dla sektora zbóż praktycznie wyczerpują dostępny roczny limit pomocy de minimis w rolnictwie.

Przedstawiając powyższe Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi uprzejmie informuje, że  producenci rolni, którzy w dalszym ciągu oczekują na wypłatę pomocy de minimis w związku z wystąpieniem suszy w 2019 r. otrzymają należną dotację w ramach notyfikowanego w Komisji Europejskiej programu pomocy na zapobieżenie utracie płynności finansowej w związku z COVID-19 i nie wypłaceniem pomocy w formie de minimis. Rozwiązanie to umożliwi wypłatę dotacji bez obciążania dostępnego limitu pomocy de minimis w rolnictwie.

Biorąc pod uwagę, że z analizy danych statystycznych za 2017 roku o produkcji rolnej  wynika, że  produkcja zbóż stanowi 16,2 % globalnej produkcji rolniczej w Polsce, a  produkcja żywca rzeźnego 28,4 %, w tym po 1/3 stanowi produkcja drobiu i produkcja trzody chlewnej przygotowywanie sektorowych programów wsparcia dla producentów rolnych będzie następowało w przyszłości zgodnie z przepisami rozporządzenia wyłączeniowego lub będą to programu notyfikowane w Komisji Europejskiej.

Pomoc de minimis w rolnictwie będzie wykorzystywana incydentalnie, a nie jako reguła.”

Cóż, to ostatnie postulujemy od ładnych kilku lat.

Więcej: 

Krach systemu opartego na de minimis

Nowy limit de minimis od 14 marca

Nie oznacza to jednak, że z podwyższenia limitu można czy trzeba rezygnować. Nic nie wskazuje jednak na to, aby planowano zmianę systemu. 

Prowadzony w Polsce rejestr, który "umożliwia identyfikację beneficjenta pomocy, program pomocy oraz kwotę udzielonej pomocy danemu producentowi rolnemu bez względu na to, czy prowadzi jeden sektor produkcji, czy też produkcję wielosektorową" - okazuje się być nie do uzupełnienia i nie do naprawy.

Aktualne wykorzystanie limitu pomocy de minimis w rolnictwie na dzień 28.07.2020 wynosi 294 424 938,40 euro, co stanowi 99,49% - podaje system rejestracji, co oznacza, że w zasadzie – pomimo nieogłoszenia jej wstrzymania – pomoc ta nie jest udzielana. Wsparcie nie trafi np. do inwalidów, którzy mogliby uzyskać refundację składek na KRUS. A potrzeba tak niewiele...