PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Niekorzystny trend

Niekorzystny trend

Autor:

Dodano:

Tagi:

Dopłaty bezpośrednie z UE mogły być o prawie 1 mld zł wyższe, gdyby nie mocny złoty.



Europejski Bank Centralny (EBC) ustalił 28 września br. kurs referencyjny wymiany euro na złote stosowany do przeliczania dopłat bezpośrednich finansowanych z budżetu Unii Europejskiej w wysokości 4,1038. Jest to kurs wymiany niższy o 6,84 proc. od ubiegłorocznego.

Rolnicy za 2012 r. mają otrzymać ponad 3,48 mld euro dopłat, w tym 90 proc. finansowane jest z budżetu UE, a pozostałe 10 proc. z budżetu krajowego. Oznacza to w uproszczeniu, że w wyniku umocnienia się złotego polscy rolnicy otrzymają blisko 1 mld zł dopłat mniej niż mogliby uzyskać, gdyby kurs wymiany był na zeszłorocznym poziomie.

Często słyszymy opinie (chociażby w komentarzach na farmer.pl), że w tym "magicznym dniu" 30 września tak się składa, że raczej kurs jest niższy niż wyższy. Rzeczywiście, w tym roku spadek kursu euro do złotego w piątek ostatniego dnia roboczego września - w stosunku do czwartku (1 dzień) - wyniósł 0,96 proc., więc w jeden dzień uszczuplił przychody beneficjentów o około 125 mln zł, czyli mniej więcej tyle, ile rolnicy dostali (czy też mają dostać) za wymarznięcia ostatniej zimy.

Rodzi się pytanie, czy sposób ustalania kursu referencyjnego, służącego do tych celów jest słuszny?

Aby odpowiedzieć na to pytanie, przeanalizujmy kilka faktów. Notowania walut są zmienne i tego nie można podważać. Mamy wolny rynek, wolne przepływy pieniężne, zatem to prawa popytu i podaży kształtują notowania poszczególnych walut, a determinują je między innymi: stan obecny i prognozy wskaźników makroekonomicznych, sytuacja polityczna, nie tylko danego kraju, ale również w wydaniu międzynarodowym.

Ponadto rynek walutowy, podobnie jak inne rynki (akcji, obligacji, surowców) ma tendencje do skrajnego przewartościowania i niedowartościowania.

Wynika to z tzw. psychologii tłumu. Rozpoczęty trend jest kontynuowany, ponieważ wraz ze wzrostem lub spadkiem cen, coraz więcej uczestników rynku jest przekonanych, że będzie jeszcze drożej lub taniej. W ten sposób dochodzi do osiągania skrajnie wysokich lub niskich cen. Tak było m.in. na przełomie 1993/94 roku na warszawskiej giełdzie (oderwane od realiów szalone wzrosty cen akcji), ale też tak było w drugiej połowie 2007 r. i pierwszej połowie 2008 r. na naszej złotówce, która była znacznie przewartościowana (wykres 2).

Na wspomnianym wyżej wykresie 2 notowań euro/zł zaznaczona jest linia trendu (jako regresja liniowa, oznacza to, że suma kwadratów odległości poszczególnych punktów od linii prostej - regresji - na wykresie jest najmniejsza).

Na przestrzeni ostatnich 12 lat złoty ma tendencje do lekkiego umacniania się: linia biegnie od ok. 4,15 (wrzesień 2003) do 3,95 zł za 1 euro (wrzesień 2012). Ale w tym okresie mieliśmy jeden przypadek silnego odchylenia w dół i trzy przypadki silnego odchylenia w górę.

Tabela 1 przedstawia kursy referencyjne wymiany euro na złotówki dla dopłat bezpośrednich finansowanych z UE. Zmiany są znaczące. Na 9 lat naszej obecności w Unii czterokrotnie przekroczyły 10 proc. rok do roku. Ponadto pięć razy były niższe niż w roku poprzednim. I co ciekawe, pomimo takiej zmienności na koniec września br.

złoty był zaledwie 6,3 proc. mocniejszy niż 30 września 2004 r., czyli w pierwszym roku dopłat! Natomiast średni kurs z dziewięciu okresów zamieszczonych w ww. tabeli wynosi 4,0180 zł za 1 euro. Przy czym skrajne kursy osiągały wartości 3,3967 w 2008 r. i 4,4050 w ub. roku (wartość bardzo zbliżona do tej z 2004 r.).

Jakie płyną z tego wnioski? Wartość złotówki jest bardzo zmienna w dłuższym terminie i kurs referencyjny w poszczególnych latach znacznie od siebie odbiega. Jednak tylko trzykrotnie przekroczył znacznie pasmo 3,80 - 4,20 (w roku 2004, 2008 i 2011).

Czy rolnik może tę zmienność wykorzystać i uniezależnić się od bezpośredniego wpływu kursu referencyjnego z 30 września na wysokość dopłat?

Może. O wykorzystaniu walutowych kontraktów terminowych do zabezpieczania kursu wymiany euro na złote pisaliśmy m.in. w Farmerze nr 8/2011 oraz w portalu farmer.pl.

Oczywiście transakcje zabezpieczające w tym przypadku mają sens jedynie, gdy tendencja jest na umacnianie się złotego, czyli gdy w dłuższym terminie za euro płacimy coraz mniej. W przeciwnym wypadku należy być bardzo ostrożnym.

Rozpatrzmy przykład z ostatniego roku. W grudniu 2011 r. kurs euro/zł zbliżył się do 4,6, po czym do marca br. złoty umacniał się, osiągając wartość ok. 4,1 za 1 euro. Następnie do końca maja stracił na wartości ok. 30 groszy (ok. 4,4 za 1 euro), by w sierpniu zbliżyć się do 4,0. Jeszcze na początku września za 1 euro płacono ponad 4,2 zł (wykres 3). Przez kilka ostatnich miesięcy złoty umacniał się.

Jednak w trakcie tego trendu dwukrotnie wystąpiły silne okresy osłabienia naszej waluty. Wywołane to było nie sytuacją w naszym kraju, ale kłopotami strefy euro. Jak się okazało, były to okresy dobre do zabezpieczenia kursu referencyjnego. Jak widać, rynek stwarza możliwości, jednak podstawą sukcesu jest prawidłowe zdefiniowanie trendu trwającego w dłuższym okresie i otwarcie pozycji zabezpieczającej w odpowiednim momencie.

Odpowiadając na pytanie postawione na początku artykułu o sposób ustalania kursu referencyjnego, można powiedzieć, że pewnie lepszym rozwiązaniem byłoby ustalanie średniego kursu z kilku dni czy z miesiąca, ale to może tylko wygładzić notowania z przyjętego okresu i ukrócić spekulacje na ten temat. Zdecydowanie większy wpływ na poziom ustalanego kursu referencyjnego ma wielomiesięczny panujący trend, a jeżeli ten trend działa na niekorzyść beneficjenta dopłat bezpośrednich z UE, można pokusić się o próbę zawarcia transakcji zabezpieczającej, szczególnie gdy wartości znacznie odbiegają w górę od linii trendu (wykres 2).



Podobał się artykuł? Podziel się!

MULTIMEDIA

×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (3)

  • tereska 2012-11-05 21:49:12
    no właśnie chłopaki trzymajcie fason
  • ukasz 2012-11-05 21:34:18
    a jak już wlezie pod te góre to sie potem stacza
  • Artpoland 2012-11-05 17:52:06
    Cale życie rolnik ma pod gore

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 35.175.191.36
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

KONTAKT24

Widziałeś, słyszałeś coś ważnego? Byłeś świadkiem niecodziennego wydarzenia? Napisz do nas! Opublikujemy, zainterweniujemy, pokażemy całemu światu. Jesteśmy dla Was 24 h na dobę, 7 dni w tygodniu.

DODAJ PLIKI

Kliknij lub przeciągnij pliki z dysku i upuść. Max. rozmiar pliku 4 MB.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.