Co można zrobić, aby zatrzymać ubożenie niektórych regionów kraju? Podczas ostatniego posiedzenia Sejmu odpowiedzi na to pytanie oczekiwał poseł Andrzej Orzechowski z klubu Platforma Obywatelska.

- Województwo warmińsko-mazurskie, w szczególności subregion ełcki, charakteryzuje się najwyższymi wskaźnikami bezrobocia w kraju oraz najwyższymi wskaźnikami, jeśli chodzi o osoby zagrożone ubóstwem skrajnym, relatywnym i ustawowym – zauważył poseł. - Dane GUS za 2013 r. są alarmujące. W moim województwie wskaźnik osób żyjących w gospodarstwach domowych o wydatkach poniżej granicy ubóstwa skrajnego, czyli minimum egzystencji, wynosił kolejno: w 2010 r. – 9,9 proc., w 2011 r. – 11,4 proc., a w 2013 r. – aż 13,5 proc.. Pogłębiający się problem wskazuje na brak instrumentów zaradczych.

Poseł chciał wiedzieć, czy takie instrumenty zadziałają w przyszłości.

Wiceminister gospodarki Grażyna Henclewska stwierdziła, że Warmię i Mazury obejmuje program adresowany do Polski wschodniej. Działają tu dwie specjalne strefy ekonomiczne: warmińsko-mazurska i część suwalskiej. W poprzedniej perspektywie budżetowej z działania „Innowacyjna gospodarka” wspierającego nowe inwestycje ze środków Unii Europejskiej skorzystały tylko trzy firmy z tego województwa.

- Natomiast w nowym okresie programowym Unii województwa warmińsko-mazurskie, podlaskie, lubelskie i podkarpackie utrzymały intensywną pomoc w maksymalnym dopuszczalnym wymiarze – na poziomie 50 proc., natomiast większość województw ma niższe poziomy niż w poprzednim okresie programowania. Pod koniec listopada zarządzający będą już mogli ogłaszać przetargi i rokowania na udzielenie kolejnych zezwoleń w strefie – zapowiedziała wiceminister. - Dotychczas minister gospodarki realizował wszystkie wnioski władz samorządów o tworzenie obszarów stref na terenie województwa. Oczekujemy na dalsze wnioski.

Jak dodała wiceminister, potrzebom Polski wschodniej służą też inne programy.

- Kolejne działanie na rzecz inwestorów, na rzecz poszczególnych sektorów stanowi zmiana programów wspierania inwestycji o istotnym znaczeniu dla gospodarki polskiej na lata 2011–2020. Rozszerzyliśmy katalog sektorów, w których realizowane inwestycje mają możliwość uzyskania wsparcia finansowego z budżetu państwa. Istotną zachętą dla potencjalnych inwestorów może okazać się wprowadzona możliwość wsparcia inwestycji w sektorze rolno-spożywczym i biotechnologii zielonej. Projekty realizowane w województwach Polski wschodniej są przez program dodatkowo premiowane. Nie dotyczy ich zakaz wsparcia w lokalizacjach o stopie bezrobocia poniżej poziomu 75 proc. średniej krajowej, otrzymują także podwyższoną ocenę w procesie aplikacji o wsparcie, jak również zwiększone wsparcie z tytułu kosztów kwalifikowanych inwestycji. Nie dotyczy ich także mechanizm zmniejszania wysokości wsparcia w przypadku łączenia różnych form pomocy publicznej.

Obszar Polski wschodniej został uwzględniony w programach operacyjnych i regionalnych:

- Odnosząc się do nowego okresu programowego Unii Europejskiej, chciałabym podkreślić, że zgodnie z zapisami umowy partnerstwa Polska wschodnia jest jednym z obszarów strategicznej interwencji państwa, w którym będą podejmowane działania współfinansowane przez fundusze na lata 2014–2020 w ramach wszystkich krajowych programów operacyjnych i pięciu programów regionalnych. Zakres i warunki nowego programu dotyczącego Polski wschodniej są obecnie doprecyzowywane i negocjowane z Komisją Europejską. Głównym narzędziem realizacji „Strategii rozwoju społeczno-gospodarczego województwa warmińsko-mazurskiego do roku 2025” będzie Regionalny Program Operacyjny Warmia i Mazury na lata 2014–2020. Jego głównym celem jest zwiększenie konkurencyjności regionu, aktywizacja zasobów pracy i podniesienie jakości kapitału ludzkiego czy też zbudowanie intensywnych powiązań społeczno-gospodarczych z lepiej rozwiniętym otoczeniem, infrastruktury, powiązań komunikacyjnych, infrastruktury elektroenergetycznej itd.