PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Ewidencja gospodarstw rolnych a związek małżeński

Ewidencja gospodarstw rolnych a związek małżeński Fot. Shutterstock

Autor: Anna Szajna-Olszowy

Dodano: 12-05-2019 07:01

Tagi:

Zawarcie związku małżeńskiego powoduje szereg konsekwencji prawnych w różnych dziedzinach życia. Może też mieć praktyczne znaczenie w odniesieniu do funkcjonowania gospodarstwa rolnego prowadzonego przez rolników jeszcze przed ślubem. Stąd też należy wiedzieć, co zmienia w sytuacji rolników zawarcie związku małżeńskiego w zakresie wnioskowania o uzyskanie płatności z funduszy europejskich.



Nie ulega wątpliwości, iż skutki prawne zawarcia małżeństwa są bardzo rozległe i obejmują wiele dziedzin prawa, w tym przede wszystkim prawa rodzinnego, spadkowego czy też podatkowego. Po pierwsze, z chwilą zawarcia małżeństwa pomiędzy małżonkami powstaje z mocy ustawy wspólność ustawowa majątkowa, która obejmuje przedmioty majątkowe wchodzące do majątku wspólnego nabyte przez oboje małżonków lub przez jednego z nich w czasie trwania małżeństwa. Małżonkowie mogą również na mocy umowy sporządzonej w formie aktu notarialnego ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków. W takiej sytuacji po podpisaniu intercyzy każdy z małżonków samodzielnie i swobodnie pomnaża swój majątek oraz nim zarządza. W rozdzielności majątkowej nie ma majątku wspólnego. Występują jedynie dwa odrębne majątki małżonków. Rozdzielność majątkowa może być ustanowiona przed zawarciem małżeństwa oraz w trakcie jego trwania. Powstaje zatem pytanie, jakie skutki dla rolników pociąga za sobą małżeństwo w kwestii starań o uzyskanie po ślubie płatności unijnych i jakie znaczenie ma zawarcie przez nich intercyzy, czyli umowy dotyczącej rozdzielności m ajątkowej.

WPIS DO EWIDENCJI

Producent rolny będący posiadaczem zwierząt lub osoba ubiegająca się o pomoc ze środków finansowanych przez Unię Europejską za pośrednictwem programów obsługiwanych przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR) lub Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa (KOWR) zobowiązani są do uzyskania numeru identyfikacyjnego oraz wpisu do krajowego systemu ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Kwestia uzyskania numeru identyfikacyjnego ma bardzo istotne znaczenie, gdyż na tej podstawie można starać się o dofinansowanie prowadzenia gospodarstwa ze środków unijnych. Jest to zatem warunek wyjściowy, aby w ogóle starać się o otrzymanie takich płatności.

Numer identyfikacyjny gospodarstwa uzyskuje się, składając odpowiedni wniosek do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa właściwej ze względu na miejsce zamieszkania lub siedzibę wnioskodawcy. Wpisu do ewidencji producentów dokonuje się w drodze decyzji administracyjnej, w wyniku pozytywnego rozpatrzenia wniosku zostaje nadany producentowi numer identyfikacyjny. Nadany numer nie może być zmieniony w czasie prowadzenia działalności przez podmiot, który go uzyskał i nie przechodzi na następcę prawnego (nie może być np. dziedziczony).

ORZECZENIE TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO

W kontekście zasad dotyczących nadawania numerów identyfikacyjnym rolnikom powstaje istotne pytanie - jak wygląda sytuacja małżonków, którzy przed zawarciem związku małżeńskiego prowadzili różne gospodarstwa i po zawarciu małżeństwa chcą utrzymać taki stan rzeczy?

Należy przypomnieć, iż w tym zakresie przełomowe znaczenie ma wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia z 3 grudnia 2013 r., wydany do sygn. akt P 40/12. W przedmiotowym postępowaniu Trybunał Konstytucyjny odpowiedział na postawione mu pytanie, tj. czy art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności w zakresie, w jakim uniemożliwia nadanie obu małżonkom numerów identyfikacyjnych, w sytuacji istnienia ustroju rozdzielności majątkowej małżeńskiej i prowadzenia przez każdego z małżonków odrębnych gospodarstw rolnych, jest zgodny z art. 2, art. 18 i art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Przed wydaniem ww. orzeczenia sytuacja małżonków była bowiem tego rodzaju, iż nie mogli mieć oni, pozostając w związku małżeńskim, osobnych numerów identyfikacyjnych i to nawet w sytuacji, kiedy był między nimi ustrój rozdzielności majątkowej, i każdy z małżonków posiadał i prowadził odrębne gospodarstwo rolne. W takiej sytuacji tylko jedno z małżonków miało prawo do dopłat, drugie natomiast nie mogło osobiście i samodzielnie skorzystać z tych świadczeń, bowiem nie posiadało numeru identyfikacyjnego, pomimo że osobiście i samodzielnie prowadzi gospodarstwo rolne.

W ocenie Trybunału Konstytucyjnego tego rodzaju sytuacja była krzywdząca dla rolników pozostających w związku małżeńskim, naruszała gwarantowaną Konstytucją zasadę równości, jak i prowadziła do dyskryminacji takich osób ze względu na ich stan cywilny. W ramach tego postępowania zauważono też, że taka regulacja stanowiła "pułapkę" dla obywatela, ponieważ pozbawiała małżonka prawa ubiegania się o płatności, skoro posiadanie numeru identyfikacyjnego stanowiło warunek uzyskania pomocy finansowej, a jego uzyskanie dla obojga małżonków było niemożliwe. Przy czym ani przepisy prawa polskiego, ani prawa unijnego nie dawały podstaw do traktowania małżonków znajdujących się w takiej sytuacji jako osób, które zawsze musza współposiadać gospodarstwo rolne oraz określenia ich jako jednego producenta.

AKTUALNA SYTUACJA PRAWNA MAŁŻONKÓW

W związku z wydanym orzeczeniem TK dokonano nowelizacji przepisów dotyczących krajowego systemu ewidencji producentów i z dniem 1 stycznia 2015 r. weszła w życie ustawa nowelizująca zakwestionowane przepisy. Aktualnie zatem ze zmienionego przepisu wynika zasada, że małżonkowie (a także współposiadacze gospodarstwa rolnego) mogą otrzymać tylko jeden numer identyfikacyjny. Przepisy nie czynią wyjątku dla małżonków pozostających w ustroju rozdzielności majątkowej, posiadających gospodarstwa rolne w majątkach osobistych czy też prowadzących oddzielne, niezależne od siebie gospodarstwa rolne, w ramach własnej działalności gospodarczej.

Od dnia 1 stycznia 2015 r. w przypadku małżonków oraz podmiotów będących współposiadaczami gospodarstwa rolnego nadaje się jeden numer identyfikacyjny temu z małżonków lub współposiadaczy gospodarstwa, co do którego współmałżonek lub współposiadacz wyrazili pisemną zgodę. Jednocześnie jednak wprowadzono wyjątek, w ramach którego małżonek może uzyskać odrębny od współmałżonka numer identyfikacyjny, jeżeli prowadzi samodzielnie odrębne gospodarstwo rolne stanowiące zorganizowaną całość gospodarczą. W rezultacie umożliwia to rolnikom - małżonkom, gospodarującym oddzielnie, w niezależnych od siebie gospodarstwach rolnych, ubieganie się o płatności z funduszy w ramach wspólnej polityki rolnej Unii Europejskiej na prowadzone przez nich osobno gospodarstwa rolne.

PODSUMOWANIE

Obecnie, jeżeli małżonkowie chcą po zawarciu związku małżeńskiego nadal posiadać odrębne numery identyfikacyjne lub też chcą rozpocząć osobne prowadzenie działalności rolniczej po zawarciu związku małżeńskiego, to powinni udowodnić, iż faktycznie prowadzą różne gospodarstwa rolne. Mogą to zrobić za pomocą wszelkich dostępnych środków dowodowych, a może to być przedstawienie Agencji umowy rozdzielności majątkowej, oświadczenia małżonków, iż gospodarstwa są prowadzone oddzielnie, jak również wszelkich innych dowodów potwierdzających, iż gospodarstwa stanowią niezależne od siebie, zorganizowane całości, np. nakaz podatkowy dotyczący podatku rolnego - oddzielnie dla każdego z małżonków, osobne dla każdego z małżonków faktury i rachunki za zakupy związane ze środkami wykorzystywanymi do prowadzenia gospodarstwa, osobne umowy dzierżawy itp.

Wykazanie okoliczności, iż gospodarstwa należące do małżonków są prowadzone przez każdego z nich odrębnie i samodzielnie, jest zatem warunkiem koniecznym, aby uzyskać dwa odrębne numery identyfikacyjne dla małżonków. Oczywiście, w przypadku jakiejkolwiek zmiany po stronie rolników czy też ustania małżeństwa np. wskutek rozwodu, możliwym jest w każdym czasie dokonanie zmiany i zgłoszenie do Agencji chęci "zawieszenia" korzystania z numeru identyfikacyjnego dla jednego z małżonków i prowadzenia gospodarstwa wspólnie.

Z uwagi na fakt, iż istnieje ryzyko tworzenia sztucznych warunków do pomocy i uzyskiwania wyższych płatności (zwłaszcza kiedy w grę wchodzą limity powierzchni gruntowych, do których przyznawana jest płatność), Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa umożliwiono prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie stwierdzenia samodzielności i odrębności gospodarstw rolnych, by nie dochodziło do nieprawidłowości.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (7)

  • kasia 2019-05-12 21:44:21
    Bzdura, mam rozdzielność majątkową z mężem, mamy dwa oddzielne numery gospodarstwa, nie prowadzimy razem gospodarstw ale i tak mój wniosek o "młodego rolnika" został rozpatrzony negatywnie. Tylko dlatego, że mój mąż będąc kawalerem, kiedy się jeszcze nie znaliśmy, korzystał z tego programu.
    • Jack 2019-05-12 23:27:48
      Teraz to taka moda. Rozdzielność majątkowa, osobne numery i oczywiście każdy prowadzi działalność na swoją rękę... A maszyny wynajmujemy, a te co mamy to tylko przez przypadek razem stoją... Ale dzięki temu młody rolnik x2, modernizacja x2... Drugi modny sposób to dzieci z zacięciem do rolnictwa, jak takim nie pomóc. Wszystkich obdzielimy hektarami i niech każdy skorzysta z młodego rolnika czy modernizacji... Oczywiście każde jest samodzielne...
      • Ja 2019-05-13 08:30:43
        Myślisz ze Ciw tego nie wiedzą, wiedzą ale rzną głupa ze czegoś takiego niema. Ten mlody rolnik to w 90% dla takich co dzielą ha fikcyjnie na dzieci, teraz rolnicy nie odchodza juz na emerytury bo muszą pracowac do konca zycia wiec kasa jest.
      • Vox 2019-05-13 08:44:08
        @Ja może u Ciebie muszą pracować do końca życia las nie wszędzie tak jest.
  • rozdzielony 2019-05-12 16:57:21
    Właścicielem spółki można być w każdej sytuacji - bez wykazywania , że jest prowadzona odrębnie . Rolnik , to taka bida umysłowa i oszust , ze musi być pilnowany . Dla przypomnienia : Balcerowicz wprowadził obowiązek posiadania rachunku bankowego dla odbioru należności z dopłat . Bo ? Bo zachodziło "uzasadnione podejrzenie ", że rolnik może - dopłaty otrzymane przekazaem pocztowym albo na rachunek żony lub dziecka - wydać z pominięciem banku , a banki - to rozumiecie - chleb i sól tej ziemi .
  • Adi 2019-05-12 14:26:50
    Rozdzielność rozwiązuje problem zARIMR oraz sprawy majątkowe oraz sprawy po ewentualnym rozwodzie. Miłość miłością a setki tys. zł można stracić przez grymas wybranki w miesiąc. Polecam! Sam korzystam.
  • bobas 2019-05-12 11:15:21
    dobry artykul👍
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.226.243.226
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.