PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Legalizacja samowoli budowlanej po nowelizacji prawa budowlanego. Co się zmieni?

Legalizacja samowoli budowlanej po nowelizacji prawa budowlanego. Co się zmieni? Przepisy nowelizujące samowolę budowlaną zaczną obowiązywać najwcześniej w sierpniu 2020 r., a najpóźniej we wrześniu lub październiku (po 30 dniach od daty ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw). WikimediaImages, Foto Pixabay

Nowelizacja ustawy o prawie budowlanym pozwoli łatwiej, prościej i co ważniejsze bezpłatnie zalegalizować samowole budowlane, także te w gospodarstwach rolnych. Żeby zalegalizować budowę trzeba będzie przedstawić ekspertyzę techniczną potwierdzającą, że budynek może być bezpiecznie użytkowany.



Warto zauważyć, że przepisy prawne nie określają wskazują bezpośrednio i precyzyjnie, czym właściwie jest samowola budowlana. Na próżno też szukać innych aktów prawnych, dokładnie regulujących kwestie związane m.in. z legalizacją samowoli budowlanej. Jednak przeglądając obowiązującą ustawę o prawie budowlanym łatwo określić, kiedy budowa danego obiektu budowlanego nie może być uznana za legalną.

Czym jest samowola budowlana?

Zgodnie z obowiązującym na dzień dzisiejszy prawem budowlanym, aby dany obiekt budowlany został uznany za legalny musi spełnić następujące warunki:

- musi być wydane pozwolenie na jego budowę;

- ewentualnie może wymagać tylko zgłoszenia budowy w stosownym organie, który wydaje decyzję pozytywną o budowie zgłoszonego budynku.

W takim razie, za samowolę budowlaną możemy uznać budynek, który powstał bez pozwolenia na budowę lub ewentualnie bez zgłoszenia w stosownym urzędzie. Za samowolę budowlaną uznaje się także obiekt, którego budowa była kontynuowana i zakończona, mimo wydania sprzeciwu przez stosowny urząd w przypadku zgłoszenia jego budowy.

Praktycznie rzecz ujmując termin samowoli budowlanej dotyczy zazwyczaj już ukończonych budynków, które wzniesiono bez zawiadomienia (zgłoszenia), bądź pozwolenia stosownego urzędu.

Wykrycie samowoli budowlanej zazwyczaj zajmuje kilka lat lub jest ujawniane po zgłoszeniu. Często zgłoszenia dokonują nieświadomie sami inwestorzy, którzy postanawiają rozbudować obiekt budowlany, który powstał niezgodnie z przepisami prawa budowlanego.

Często, inwestorzy przed rozpoczęciem rozbudowy nie wiedzą, że mają taki obowiązek lub zapominają zgłosić taką inwestycję lub po prostu nie ubiegają się ponownie o pozwolenie budowlane.

Samowola budowlana w świetle obowiązującego prawa

O samowoli budowlanej zazwyczaj orzeka organ nadzoru budowlanego. Orzeczenie takie, zazwyczaj kończy się wydaniem decyzji o rozbiórce wybudowanego budynku lub znajdującego się w rozbudowie obiektu budowlanego.

Organ nadzoru budowlanego, w drodze orzeczenia może też wydać decyzję o odstąpieniu od planowanej realizacji konkretnej inwestycji budowlanej, pod warunkiem że się ona jeszcze nie rozpoczęła.

Wychodząc naprzeciw nowym wyzwaniom i wymaganiom branży budowlanej, ustawodawca, w prawie budowlanym, dopuścił do wyjątku od wyżej wymienionej zasady. Chodzi tu oczywiście o legalizację samowoli budowlanej, często określanej także amnestią budowlaną.

Jak określa obecna ustawa Prawo budowlane, zgodnie z art. 48 ust. 2:

„Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.”

Co to w praktyce oznacza? Zgodnie z wyżej mienionym art. 48, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje rozbiórkę całego lub część rozbiórki (rozbudowywanego) obiektu budowlanego, jeżeli budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Budowa tego budynku musi być zgodna z przepisami techniczno-budowlanymi, tak że prowadzenie dalszych prac budowlanych całego lub części obiektu doprowadzi do stanu zgodnego z prawem budowlanym.

Dodatkowo, zgodnie z art. 48 ust. 3 ustawy o Prawie budowlanym, inwestor musi przedłożyć organowi nadzoru budowlanego komplet dokumentów, w skład których wchodzą:

  • zaświadczenie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
  • alternatywnie, decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w razie braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego.

Przedłożenie wyżej wymienionych dokumentów jest traktowane przez organ nadzoru budowlanego tylko i wyłącznie jako wniosek inwestora o zatwierdzenie projektu budowlanego oraz pozwolenie na wznowienie robót budowlanych w przypadku, gdy budowa nie została ukończona.

Dodatkowo organ nadzoru budowlanego musi wydać decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Zanim wyda on decyzję to:

  • bada zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego;
  • sprawdza kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń;
  • sprawdza też wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane.

Opłata legalizacyjna w obowiązującym prawie budowlanym

Ponadto, organ nadzoru budowlanego w drodze postanowienia, ustala też wysokość opłaty legalizacyjnej (na to postanowienie przysługuje zażalenie), która ustala indywidualnie zgodnie z art. 59f ust. 1:

"W przypadku stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli nieprawidłowości w zakresie, o którym mowa w art. 59a ust. 2, wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w).”

Stawka opłaty (s) wynosi 500 zł. Jednak należy pamiętać, że jeżeli obiekt już jest użytkowany niezgodnie z prawem budowlanym stawka ta ulega nawet 50-krotnemu podwyższeniu. Może ona więc wynieść minimalnie nawet 5000 zł wzwyż i sięgać do ponad 50 tys. zł.

Legalizacja samowoli budowlanej po nowelizacji przepisów

Nowelizacja Prawa budowlanego wprowadzi szereg zmian, między innymi uproszczenie procedury legalizacji samowoli budowlanej. Zgodnie z obowiązującymi dotychczas przepisami legalizację obiektów wzniesionych bez pozwolenia odbywała się tylko i wyłącznie, gdy były one wzniesione zgodnie z planem zagospodarowania lub warunkami zabudowy.

W połowie 2020 roku, gdy zaczną obowiązywać nowe przepisy, legalizacja samowoli budowlanej będzie rozszerzona dla wszystkich budynków, które są użytkowane przez co najmniej 20 lat.

Dodatkowo niezbędne będą dodatkowe dokumenty. Po nowelizacji przepisów budowlanych konieczne więc będzie dodatkowo przekazanie stosownemu urzędowi:

  • ekspertyzy technicznej,
  • geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej,
  • oświadczenia o terminie zakończenia budowy,
  • oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.

Nowe prawo budowlane ma też wyeliminować konieczność uiszczenia opłaty legalizacyjnej, jednak tylko w określonych przypadkach. W tym wypadku decyzja będzie opierać się ekspertyzę techniczną, z której ma jasno wynikać, że nielegalnie wybudowany obiekt jest sprawny i nie stwarza zagrożenia dla życia oraz zdrowia użytkujących go ludzi.

Rola organu nadzoru budowlanego zostanie zminimalizowania do weryfikacji prawidłowości i kompletności przedłożonych dokumentów.

Ponadto organ nadzoru budowlanego będzie też określał, czy dany obiekt nielegalnie wybudowany nie był wcześniej przedmiotem postępowania w nadzorze budowlanym.

Najważniejsze zmiany będą dotyczyć braku wymagania zgodności legalizowanego obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz brak konieczności uiszczenia opłaty legalizacyjnej.

Obiekty budowlane, których nie obejmie nowa procedura legalizacji

Jeżeli, jednak organ nadzoru budowlanego stwierdzi, że już było lub jest prowadzone postępowanie wobec danego obiektu budowlanego to właściciele takiego obiektu nie będą mogli ubiegać się o legalizację samowoli budowlanej.

Uproszczona procedura legalizacji samowoli nie obejmie też mieszkań, domów, garaży czy innych budynków, których budowa zakończyła się później niż 20 lat temu.

Kiedy nowelizacja wejdzie w życie?

Zmiany te zaczną obowiązywać najwcześniej w sierpniu 2020 r., a najpóźniej we wrześniu lub październiku (po 30 dniach od daty ich ogłoszenia w Dzienniku Ustaw).



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (9)

  • Izabela 2020-08-21 20:55:37
    Bardzi mi się nie podoba ta prostsza legalizacja!!! Co do określenie robót na które wymagane jest pozwolenie/zgłoszenie to w końcu będzie jasność, to plus. Zobaczymy, jak to będzie w praktyce funkcjonowało. Fajnie byłoby gdyby izby inż budownictwa nie dawały tak łatwo uprawnień, ponieważ niektórzy pseudo projektanci to katastrofa!!!!
  • Mike 2020-08-21 00:15:14
    Pamiętać należy ze samowola jest przestępstwem , Pinb musi zgłosić samowolę do organów ścigania. Wprowadzając zmiany w ustawie następuje przyzwolenie do popełniania przestępstw bo o zmianie KK nic nie mówią .
  • mika 2020-07-13 17:35:30
    Kary niewspółmierne do czynu. Dręczyć, dręczyć i jeszcze raz dręczyć lub puścić w skarpetkach tych , którzy odważyli się na zmiany podczas prac budowlanych bez papiurka na własnej działce.
  • Marek 2020-07-09 16:42:03
    Z takimi wyłączeniami to te ustawę napisali dla swoich kolesi i dla siebie cwaniacy z Nadzoru Budowlanego. Musi się dużo zmienić by zostało po staremu. Ustawa do poprawki, nie dręczyć tych co maja już dość, nie kopać leżącego sukinsyny
  • Katarzyna 2020-06-12 22:25:19
    Dla mnie samowola wyszła by na dobre. Posiadam mały domek który wymaga kompleksowego remontu. I walczę już kolejny rok najpierw o remont, nie dostałam zgody. Z czasem aż do dzisiaj o przebudowę i rozbudowę. Też nie dostalam zgody. Budynek jest mieszkalny ma nr budynku wszystkie przyłącza jednak ogólnie w złym stanie. Ie mogę pójść tego że na własnej działce, własnego domu nie mogę ratować. Doradczej co robić ???
    • Andrzej 2020-07-18 13:24:26
      Spróbuj postarać się o zezwolenie na wymiany konstrukcji dachowej wtedy będzie można robić wszelkie prace z przygotowaniem budynku do adaptacji go pod nową wierzby dachowej (wzmocnienie ścian i stropów).
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.238.8.102
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.