Najniższe przeciętne wydatki na 1 osobę odnotowano w 2019 roku w gospodarstwach domowych rolników (914 zł) i były one o 27,0% niższe od średnich wydatków dla gospodarstw ogółem (w 2018 r. – niższe o 26,5%) – podaje GUS w opracowaniu „Budżety gospodarstw domowych w 2019 roku”.

Różnice są znaczne: najwyższy przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na 1 osobę w gospodarstwach domowych (2174 zł) oraz przeciętne miesięczne wydatki (1472 zł) na osobę wystąpiły w gospodarstwach osób pracujących na własny rachunek poza gospodarstwem rolnym.

Dochód rozporządzalny rolników to zaledwie 91,6 proc. średniego dochodu rozporządzalnego dla Polski (pracujących na własny rachunek – 119,5 proc.) Przypomnijmy, że dochód rozporządzalny to suma bieżących dochodów gospodarstwa domowego ze wszystkich źródeł pomniejszona o zaliczki na podatek dochodowy, podatki oraz o składki na ubezpieczenie.

„W roku 2019 wystąpił wzrost realnego przeciętnego miesięcznego dochodu rozporządzalnego na osobę – w gospodarstwach domowych ogółem o 5,0% (w 2018 r. wzrost o 4,3%). Dotyczyło to wszystkich grup społecznoekonomicznych gospodarstw domowych. Najwyższy wzrost odnotowano w gospodarstwach domowych rencistów (o 7,8%) a najniższy w grupie rolników – o 3,5%, (w której w ubiegłym roku odnotowano spadek o 1,5%)” – podaje GUS, a z czego płynie wniosek, że w 2019 roku wzrost dochodów rolników był tak niski, że pogłębiła się jeszcze dysproporcja między rolnikami, a innymi grupami.

W gospodarstwach domowych rolników odnotowano przy tym najniższy udział dochodów z głównego źródła utrzymania (65,7%).

Wydatki na żywność i napoje bezalkoholowe miały, podobnie jak w latach poprzednich, najwyższy udział w strukturze wydatków ogółu gospodarstw domowych – 25,1%. Stanowiły one od 21,1% w gospodarstwach pracujących na własny rachunek poza gospodarstwem rolnym do 31,7% w gospodarstwach rolników – podaje GUS.

Trzeba przy tym zauważyć, że rolnicy – obok pracujących na własny rachunek – mają najwyższy przeciętny miesięczny dochód rozporządzalny na gospodarstwo domowe, ale należy tu jednak wziąć pod uwagę średnią liczbę osób w poszczególnych typach gospodarstw domowych (przeciętna liczba osób w gospodarstwach domowych w 2019 r. wynosiła: ogółem – 2,61; pracowników – 3,06; rolników – 3,82; pracujących na własny rachunek – 3,18; emerytów – 1,83; rencistów – 1,64).

Odnotujmy jeszcze, że udział dochodów ze świadczenia wychowawczego „Rodzina 500+” w przeciętnym miesięcznym dochodzie rozporządzalnym na 1 osobę w gospodarstwach domowych pobierających je w 2019 r. był najwyższy w gospodarstwach rencistów – 20,6% (w 2018 r. – 21,8%), a w gospodarstwach emerytów, pracowników i rolników kształtował się w granicach od 12,6% do 11,2%.

Subiektywna ocena sytuacji materialnej gospodarstw domowych wśród rolników nie jest jednak zła: po 48,1 proc. uznało, że jest „dobra + raczej dobra” albo „przeciętna”, a tylko 3,8% - że „zła + raczej zła”.