Doradca wypełniający wnioski przekazał nam taki problem:

- Proszę o ustalenie, jaka jest dostępność środków na nabór z 2020 roku dotyczący "Premii na rozpoczęcie działalności pozarolniczej". Wypełniając wnioski i będąc w kontakcie telefonicznym, w trakcie uzupełniania tychże wniosków, z osobami weryfikującymi wnioski w Agencji, dostajemy sygnały, że żeby otrzymać decyzję pozytywną będzie potrzeba mieć np. co najmniej 11 punktów. Jest to o tyle niepokojące, iż do tej pory przekaz był taki, że pieniądze będą dla wszystkich wnioskodawców, którzy przejdą proces weryfikacji i uzyskają minimalną liczbę punktów.

I przekaz – jak się okazuje, przynajmniej ten pochodzący z MRiRW – nie zmienił się.

 

Ile pieniędzy jest na „Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej”?

Ministerstwo podaje, że aktualnie – zgodnie z rozporządzeniem ministra rolnictwa i rozwoju wsi z 23 marca 2021 r., zmieniającym rozporządzenie w sprawie wysokości limitów środków dostępnych w poszczególnych województwach lub latach w ramach określonych działań lub poddziałań Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014–2020 (Dz. U. z 2021 r. poz. 567) - wysokość limitu środków dla poddziałania „Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich” na lata 2014-2020 wynosi:

- 5 000 000 euro -  na operacje związane z rozpoczynaniem pozarolniczej działalności gospodarczej oraz zaprzestaniem chowu i hodowli świń w gospodarstwach, w których jest prowadzony chów lub hodowla świń, położonych na obszarach znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymienionych w części I, II lub III załącznika do decyzji wykonawczej Komisji 2014/709/UE (ASF);

- 374 359 101 euro - na pozostałe operacje.

O kolejności przysługiwania pomocy w ramach przedmiotowego poddziałania decyduje suma uzyskanych punktów, z dokładnością do dwóch miejsc po przecinku, przyznawanych na podstawie kryteriów wyboru, określonych z kolei w rozporządzeniu 25 lipca 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej na operacje typu „Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej” w ramach poddziałania „Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r. poz. 1196, z późn. zm.).

„Kolejność przysługiwania pomocy jest ustalana na podstawie danych i informacji zawartych we wniosku o przyznanie pomocy, dołączonych do wniosku dokumentów oraz kontroli administracyjnej. W pierwszej kolejności pomoc przysługuje podmiotom, które uzyskały największą liczbę punktów. Pomoc może zostać przyznana, jeżeli wnioskodawca ubiegający się o przyznanie pomocy uzyskał co najmniej 4 punkty. W przypadku podmiotów, które uzyskały mniej niż 4 punkty, przyznania pomocy odmawia się w drodze decyzji. Jeżeli wnioskodawcy uzyskają taką samą liczbę punktów, w pierwszej kolejności pomoc będzie przysługiwała temu, którego biznesplan będzie przewidywał wyższy udział inwestycji w środki trwałe. W przypadku podmiotów ubiegających się o przyznanie pomocy, które uzyskały taką samą liczbę punktów i których biznesplan przewiduje taki sam udział inwestycji w środki trwałe, o kolejności przysługiwania pomocy decyduje wiek tego wnioskodawcy, przy czym pierwszeństwo w uzyskaniu pomocy ma operacja realizowana przez osobę młodszą. Premia przyznawana jest  do wyczerpania limitu środków” – przypomniano.

I jak wynika z dalszej części odpowiedzi – ministerstwo nie sądzi, aby środków zabrakło.

 

Do wzięcia prawie połowa pieniędzy?

Do 13 czerwca br. Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa zakontraktowała 1,18 mld zł, co stanowi zagospodarowanie 69,6% limitu środków dostępnych na to działanie. Wsparcie otrzymało 6 453 beneficjentów, dla których zrealizowano płatności w wysokości 832,4 mln zł (wypłacono 49,1% limitu środków) – przyznaje ministerstwo, ale nie dodaje przy tym, że dotychczas złożono wnioski na 219,73% limitu dostępnego na „Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej”.

Nie wydaje się jednak być zaniepokojone możliwością braku środków na to działanie – choć, jak przyznaje, limit zmniejszono w stosunku do tego PROW, który planowano i zgłoszono w 2014 roku do KE. Budżet ten w 2014 roku miał wynosić 413,9 mln euro, w okresie realizacji PROW 2014-2020 budżet był zmieniany: zmniejszany i zwiększany – ostatnio w tym roku.  „Zgodnie z decyzją KE z dnia 4 marca 2021 r. budżet omawianego poddziałania został zwiększony o 40 mln euro do obecnego poziomu 379,4 mln euro” – podano.

Ministerstwo nie odniosło się wprost do przedstawionego problemu, związanego z rozpatrywaniem wniosków z ostatniego naboru, zapewniło jednak, że budżet na to działanie będzie w okresie przejściowym zwiększony – i to prawie dwukrotnie:

„Okres realizacji PROW 2014-2020 został przedłużony o 2 lata. W związku z tym zwiększy się budżet PROW 2014-2020, w tym poddziałania <Pomoc na rozpoczęcie pozarolniczej działalności gospodarczej na obszarach wiejskich>. Zakłada się, że budżet tego instrumentu wsparcia zwiększy się o 325,3 mln euro do poziomu 704,7 mln euro. Zmiana PROW 2014 – 2020 uwzgledniająca m.in. ww. zwiększenie budżetu tego poddziałania została przekazana do Komisji Europejskiej w maju br. i obecnie trwa proces jej zatwierdzania. Po zaakceptowaniu zmiany Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata  2014-2020 przez Komisję Europejską limit na operacje typu <Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej>, określony w rozporządzeniu, zostanie odpowiednio zwiększony.”

Jak dodało MRiRW, „Ww. zmiana limitu środków umożliwi przyznanie pomocy wnioskodawcom, którzy złożyli wnioski i spełniają warunki przyznania pomocy. Przewiduje się, że zwiększony limit środków dla omawianego poddziałania nie zostanie wyczerpany w związku z przyznawaniem pomocy na wnioski już złożone. W związku z tym kolejny nabór wniosków o przyznanie pomocy w ramach omawianego instrumentu wsparcia  powinien zostać uruchomiony  zgodnie z Harmonogramem trwających i planowanych naborów wniosków w 2021 r. w ramach PROW 2014 – 2020, tj. w listopadzie br.”

 

Skąd więc bierze się niepokój doradców wypełniających wnioski?

Być może informacje przekazywane przez powiatowe ośrodki ARiMR odnoszą się do stanu budżetu dostępnego na dziś i nie uwzględniają planów dotyczących zwiększenia środków. Zwróćmy też uwagę, że epidemia spowodowała możliwość zawieszenia postępowania związanego z PROW, jeśli złożone w agencji wnioski były niekompletne, co też nie służy jasności sytuacji. Teraz wyznaczono termin na uzupełnienie wniosków - nie później niż do dnia 14 lipca trzeba uzupełnić braki spowodowane epidemią.

Czy to ułatwi zakończenie rozpatrywania wniosków złożonych dotychczas?

Zobaczymy.

Zwróćmy uwagę na inne zmiany, które zaplanowano, aby z tego działania PROW łatwiej było skorzystać:

Więcej:
„Premie na rozpoczęcie działalności pozarolniczej” szerzej i łatwiej dostępne

Dodajmy jeszcze, że działania tego nie przewidziano w planowanej WPR po 2023 roku – „ministerstwo informuje, że wspieranie przedsiębiorczości  na terenach wiejskich  przewidziane jest w projekcie Planu Strategicznego WPR 2023-2027  w ramach interwencji LEADER”.