Jak argumentuje rolniczy samorząd, wiele gospodarstw rolnych już znalazło się trudnej sytuacji, a inne z pewnością wkrótce do nich dołączą w związku z rozprzestrzeniającą się pandemią COVID-19.

Biorąc pod uwagę strategiczne znaczenie żywności oraz konieczność zapewnienie ciągłości dostaw, Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych przedstawił propozycje działań osłonowych dla złagodzenia skutków pandemii dla producentów rolnych:

1. Przyśpieszenie i skrócenie procedur, oraz natychmiastowe wypłaty rolnikom wszelkich płatności przez ARiMR: dopłat bezpośrednich, działań PROW i pomocy klęskowej, w tym suszowej zarówno z pomocy publicznej, jak i de minimis,
2. Opracowanie w ARiMR procedur do wysyłania rolnikom na konta w IRZ paszportów bydła, celem druku i umożliwienie sprzedaży zwierząt (pulę hologramów na rok, podobnie jak kolczyków, ARiMR mogłaby przesyłać właścicielowi pocztą),
3. Zawieszenie przez ARiMR kontroli na miejscu i administracyjnych, dotyczących płatności bezpośrednich i PROW (płatność inwestycyjną na podstawie wykonanej fotografii np. zakupionej maszyny),
4. Dopuszczenie do wystawiania droga elektroniczną świadectw zdrowia zwierząt przez powiatowych lekarzy weterynarii na podstawie oświadczenia właściciela,
5. Wydłużenie terminów przyjmowania wniosków na działania PROW 2014-2020 i składania ich uzupełnień, oraz przeznaczenie środków z naborów o mniejszym zainteresowaniu na pomoc dla gospodarstw rolnych sprzedających produkty rolne,
6. Zwolnienie beneficjentów PROW z obowiązku osiągania wskaźników (np. utrzymania miejsc pracy czy wzrostu przychodów),
7. Odroczenie płatności do KOWR, bez konieczności udokumentowania sytuacji ekonomicznej gospodarstwa i odpowiednie wydłużenie spłat,
8. Wprowadzenie przez KOWR przetargów ofertowych pisemnych na dzierżawę gruntów z Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa,
9. Przyznanie rolnikom bezzwrotnej pomocy na zasadach jak dla małych przedsiębiorstw, bez konieczności udokumentowania spadku przychodu ze sprzedaży w ostatnim miesiącu (np. gospodarstwa ogrodnicze sprzedaży w miesiącu lutym nie miały ze względu na specyfikę produkcji),
10. Uruchomienie mechanizmu pożyczek dla rolników i ubezpieczonych w KRUS mikro-przedsiębiorców w kwocie 5000PLN i wypłatę postojowego w przypadku samo-zatrudnionych w kwocie 2000PLN, tak jak w przypadku ubezpieczenia w ZUS,
11. Opracowanie razem z bankami programu restrukturyzacji dla zadłużonych gospodarstw, z uwzględnieniem zabezpieczenia gwarancji Banku Gospodarstwa Krajowego, w tym bezkosztowe dla rolnika odroczenie spłat rat kredytów na wniosek rolników,
12. Wprowadzenie stabilizacji stawek skupu przez wprowadzenie cen referencyjnych na produkty rolne i zwiększenie kontroli nieuczciwych pośredników, firm skupowych, przetwórczych i handlowych,
13. Uruchomienie programu wycofywania z rynku produktów rolnych i ogrodniczych, których ze względu na zamknięcie obiektów i przerwanie łańcucha dostaw nie można było sprzedać (np. kwiaty rabatowe, mięso),
14. Uruchomienie, z zachowaniem bezpieczeństwa, lokalnych rynków i targów, które mimo zaleceń Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nadal są pozamykane decyzjami lokalnych władz,
15. Uruchomienie kredytów preferencyjnych obrotowych i inwestycyjnych dla gospodarstw rolnych, z gwarancją Banku Gospodarstwa Krajowego,
16. Wstrzymanie egzekucji komorniczych dla rolników-kredytobiorców, którzy nie radzą sobie ze spłatą kredytu na czas minimum 180 dni od końca epidemii,
17. Zwolnienie rolników i domowników (a także pomocników) z płatności składek KRUS bez utraty ciągłości ubezpieczenia, oraz analogiczne zwolnienia z opłacania składek dla rolników oraz pracowników, którzy ubezpieczeni są ZUS,
18. Wsparcie w postaci wypłaty rolnikowi świadczenia analogicznego jak dla małego przedsiębiorcy nie tylko za 14-dniowy okres kwarantanny, ale również za cały okres choroby COVID-19,
19. Możliwości uzyskania zasiłku opiekuńczego dla rodzica będącego rolnikiem, w związku zamknięciem żłobka, przedszkola czy szkoły, na tych samych zasadach co w ZUS,
20. Przedłużenie terminu obowiązywania zaświadczeń o ukończeniu kursu stosowania środków ochrony roślin,
21. Wprowadzenie zmiany systemu szacowania strat klęskowych bez konieczności pracy komisji,
22. Opracowanie procedur dla kół łowieckich celem podjęcia polowań na dziki, a także celem przywrócenia szacowania szkód łowieckich,
23. Umożliwienie rolnikom uprawę gruntów, które posiadają za granicami Polski poprzez umożliwienie przejazdu przez granice (np. na Litwie, Czechach i we wschodnich Niemczech),
24. Pozwolenie na przemieszczanie się pracowników sezonowych (z zachowaniem wszelkich form i środków ostrożności) lub wydłużenie im pozwoleń,
25. Odstąpienie od zasad split payment,
26. Wprowadzenie instrumentów pomocowych także dla większych przedsiębiorstw branży rolno-spożywczej, przetwórczej oraz zaopatrzenia rolnictwa,
27. Odstąpienie od obowiązku zachowania 2-metrowego odstępu między pracownikami w zakładach, gdzie praca wykonywana jest w systemie taśmowym (np. w zakładach mięsnych),
28. Podjęcie działań na forum UE w celu:
- zwiększenia limitu de minimis,
- podniesienia cen referencyjnych produktów rolnych,
- uruchomienia skupu interwencyjnego mięsa wołowego, drobiowego, mleka w proszku i masła,
- uruchomienia dopłat do przechowalnictwa ww. produktów rolnych,
- wstrzymania decyzji związanych z „Nowym zielonym ładem” w nowej perspektywie WPR,
- uruchomienie przez KE rezerwy kryzysowej dla rolnictwa, ewentualnie nadzwyczajne środki wsparcia wynikające z przepisów art. 219 i 221 rozporządzenia nr 1308/2013,
- zwiększenie pomocy na podstawie art. 222 dla producentów i ich zrzeszeń oraz uznanych organizacji międzybranżowych,
- umożliwienie wypłaty zaliczek na płatności bezpośrednie pomimo niezakończenia kontroli,
- zawieszenie embarga z Rosją,
- renegocjacji umów z krajami Mercosur i ograniczenie importu towarów rolno-spożywczych,
- wprowadzenie mechanizmu wycofywania z rynku produktów, w przypadku których będą kłopoty ze sprzedażą (jak owoce miękkie czy jabłka).