- Najważniejszym zadaniem w 2022 roku, które jest przed ministerstwem rolnictwa, jak i przed Komisją Europejską, jest zakończenie negocjacji i wdrożenie Krajowego Planu Strategicznego dla WPR na lata 2023-2027 - przyznał na dzisiejszej konferencji prasowej Henryk Kowalczyk, wicepremier i minister rolnictwa.

- Jest on dokumentem, który określi perspektywę finansową, jak również priorytety działań ministerstwa rolnictwa ze środków WPR. Program ten jest ukierunkowany głównie na ochronę środowiska i klimatu, stąd nowe zadania dla rolników i stąd, między innymi, oprócz płatności bezpośrednich, które są przewidziane na poziomie co najmniej średnim europejskim dla gospodarstw poniżej 50 ha, przewidziano płatności związane bezpośrednio z ochroną środowiska i klimatu - poinformował wicepremier Kowalczyk.

Zdaniem ministra, realizacja ekoschematów będzie niezwykle istotna i ważna, dlatego dobrze by było, aby rolnicy dobrze się przygotowali do skorzystania z tych środków europejskich w nadchodzącej perspektywie finansowej.

 Plan Strategiczny, o którym mowa, został przyjęty przez Radę Ministrów i do końca roku zostanie przekazany Komisji Europejskiej.

Kolejnym priorytetem resortu na rok 2022 i lata kolejne jest zbudowanie i wdrożenie systemu ubezpieczeń upraw rolnych i zwierząt gospodarskich.

- To jest bardzo istotne ze względu na niepewne czasy, jeśli chodzi o klimat i  klęski żywiołowe. Ten system, który chcemy zbudować, będzie opierał się przede wszystkim na dużej dotacji z budżetu państwa do składek ubezpieczeniowych rolników - na poziomie 65% - podał minister.

Dodał, że w tym celu będzie bardzo mocno promowany system ubezpieczeń wzajemnych, po to, aby potencjalne oszczędności z jednego roku (przy małej klęsce żywiołowej) przechodziły na poczet składek roku następnego. 

- Tym samym rolnicy stając się członkami ubezpieczeń wzajemnych, będą mogli gromadzić pieniądze na kolejne lata i te składki mogą być w następnych latach niższe w przeciwieństwie do ubezpieczeń komercyjnych, gdzie zysk traktowany jest jako zysk firmy ubezpieczeniowej, a rolnik z kolejnym rokiem musi płacić składki takie same wysokie - informował minister Kowalczyk.

W tym celu, finalizowany jest proces przejęcia TUW Pocztowy. Jak zapewnił wicepremier, w budżecie jest zabezpieczona odpowiednio wysoka pula środków - ok. 4,5 mld zł - na dopłaty do ubezpieczeń upraw rolnych.

- Zrównujemy w ramach KRUS, do wysokości w ramach ZUS, poziom odszkodowania za utratę 1 procenta zdrowia – z 809 złotych do 1033 złotych – poinformował przy okazji wicepremier Henryk Kowalczyk oddając jednocześnie, że zwiększamy zasiłek chorobowy dla rolników z 10 zł/dzień do wysokości 20 zł/dzień oraz z 15 zł do 30 zł zasiłek chorobowy związany z COVID-19.

Kolejnym elementem, który w przyszłym roku będzie znaczącym priorytetem dla ministerstwa rolnictwa, jest zbudowanie Narodowego Holdingu Spożywczego. Za jego zbudowanie będzie odpowiedzialny resort aktywów państwowych, a następnie Holding zostanie przekazany w zarządzanie resortowi rolnictwa.

- Mam nadzieję, że ten proces znajdzie swój finał wiosną 2022 r. - poinformował Henryk Kowalczyk.

Wprowadzenie ustawy o rolniczych emeryturach - to kolejny priorytet resortu rolnictwa na przyszły rok. Chodzi tu o usankcjonowanie możliwości przejścia na emeryturę, bez konieczności wyzbywania się gospodarstwa i zaprzestania w nim produkcji.

Wielkim wyzwaniem na kolejny rok będzie też oczywiście walka z ASF i wsparcie rynku wieprzowiny w tym kontekście (tj. walka zarówno z przyczynami, jak i skutkami występowania tej choroby). Minister przypomniał przy okazji o podjętych już działaniach - jak dopłaty do utrzymania loch, podniesienie stawek związanych z koniecznością zaprzestania chowu trzody w związku z nakazem lekarza weterynarii - które to działania - w ocenie ministra przyczynią się do znaczącej poprawy na rynku trzody chlewnej, a pokaże to (dopiero) drugie półrocze 2022 r.

W trakcie konferencji dotyczącej priorytetów resortu rolnictwa na kolejny rok, minister zwrócił też uwagę na nowe przepisy, które albo właśnie wchodzą w życie, albo mają być przyjęte w bliskim okresie czasu, a które mogą znacząco poprawić sytuację rolników w nadchodzącym 2022 roku.

I tak, wchodzą w życie nowe stawki dotyczące paliwa rolniczego - zwiększająca limity ilościowe ze 100 na 110 l/ha oraz 30 na 40 l dopłaty do produkcji zwierzęcej. - W powiązaniu z tarczą antyinflacyjną rządową, tak naprawdę obniżającą akcyzę na paliwo - rolnicy otrzymają tak naprawdę pełny zwrot dopuszczony przepisami europejskimi jeśli chodzi o akcyzę na paliwo rolnicze. (...) Dla rolników będzie to istotna ulga jeśli chodzi o koszty paliw - poinformował minister Kowalczyk.

Kolejnym aktem prawnym, który wchodzi w życie jest ustawa o rolniczym handlu detalicznym, która umożliwia wszystkim rolnikom sprzedaż produktów na lokalnych bazarach bezpośrednio i bezpłatnie w piątki i soboty. 

Wicepremier Kowalczyk poinformował, że w najbliższych tygodniach należy się spodziewać uchwalenia nowych przepisów dotyczących ochrony gruntów rolnych, które umożliwią rolnikowi przeznaczenie 30% powierzchni zagrodowej (nie więcej niż 500 m kw.) na działalność przetwórczą, inną niż bezpośrednia działalność rolnicza, bez specjalnych, dodatkowych dokumentacji.

Zaznaczył też, że dzięki przedłużeniu obecnego PROW na kolejne dwa lata, będzie możliwość kolejnych naborów dotyczących infrastruktury na obszarach wiejskich, ale też dokonano istotnych zmian i uproszczeń wymagań formalnych dotyczących np. budowy zbiorników retencyjnych przez rolników, w kontekście zapobiegania skutkom suszy. Chodzi tu o zbiorniki do 0,5 ha i głębokości 3 m.

- Przygotowujemy rozporządzenie dotyczące finansowania tych zbiorników - poinformował wicepremier Kowalczyk. Dodał, że planowane jest ono na poziomie 15 tys. zł na jeden zbiornik.

Resort będzie też nadal pracował nad kwestią uzyskiwania dodatkowych źródeł dochodu z rolnictwa. W tym kontekście minister Kowalczyk wspomniał m.in. o pracach "ulepszających" program dotyczący agroenergii w rolnictwie.