Włączając się w niego, gospodarstwa rezygnują z możliwości otrzymania wsparcia przewidzianego w systemie płatności podstawowej, systemie jednolitej płatności obszarowej oraz powiązanych płatnościach, a także wsparcia związanego z produkcją.

Przewiduje to rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1307/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiające przepisy dotyczące płatności bezpośrednich dla rolników na podstawie systemów wsparcia w ramach wspólnej polityki rolnej oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 637/2008 i rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009.

Jednocześnie zastrzega ono, że nie zapewnia się korzyści z tego tytułu rolnikom, w przypadku których stwierdzono, że po dniu 18 października 2011 r. w sztuczny sposób stworzyli warunki  pozwalające im skorzystać z systemu dla małych gospodarstw.

Rolnicy, którzy będą chcieli włączyć się w ten system, składają wniosek w terminie, który ma być ustalony przez państwa członkowskie, a który nie może być późniejszy niż 15 października 2015 r. Termin ustalony przez państwa członkowskie nie może jednakże przypadać wcześniej niż w ostatnim dniu składania wniosku w ramach  systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności  obszarowej – głosi rozporządzenie.

Przewiduje ono też możliwość automatycznego włączenia przez państwo członkowskie do tego systemu tych gospodarstw, które w ramach wsparcia na zasadach ogólnych otrzymałyby kwotę, która jest niższa  niż maksymalna kwota ustalona przez dane państwo członkowskie dla gospodarstw będących w systemie przewidzianym dla małych gospodarstw (ale rolnik mógłby sam wystąpić z tego systemu).

Każde z państw członkowskich zapewnia, aby szacunkowa kwota płatności dla małych gospodarstw została podana do wiadomości rolników we właściwym czasie przed terminem składania wniosku lub wystąpienia ustalonym przez dane państwo członkowskie.

Kwota rocznej płatności dla małych gospodarstw nie może być niższa niż 500 EUR i nie może być wyższa niż 1 250 EUR – przewiduje rozporządzenie.

Państwa członkowskie ustalają kwotę rocznej płatności dla każdego rolnika uczestniczącego w systemie dla małych gospodarstw na jednym z następujących poziomów:

a) kwota nieprzekraczająca 25 proc. średniej płatności krajowej na beneficjenta, która ustalana jest przez państwa członkowskie na podstawie pułapu krajowego na rok kalendarzowy 2019 oraz na podstawie liczby rolników, którzy zadeklarowali kwalifikujące się hektary w 2015 r.;

b) kwota odpowiadająca średniej płatności krajowej na hektar pomnożona przez liczbę odpowiadającą liczbie hektarów nieprzekraczającej pięciu, która ma być ustalona przez państwa członkowskie. Średnia płatność krajowa na hektar jest ustalana przez państwa członkowskie na podstawie krajowego pułapu na rok kalendarzowy 2019 oraz liczby kwalifikujących się hektarów  zadeklarowanych w 2015 r.

Ale jest też inna możliwość:

W drodze odstępstwa od tych zasad państwo członkowskie może zadecydować o przyznaniu rolnikom uczestniczącym w systemie:

a) kwoty równej łącznej wartości płatności, które mają zostać przydzielone danemu rolnikowi każdego roku na mocy tytułu III i IV (czyli wsparcia przewidzianego w systemie płatności podstawowej, systemie jednolitej płatności obszarowej oraz powiązanych płatnościach, a także wsparcia związanego z produkcją); lub

b) kwoty równej łącznej wartości płatności, które mają zostać przydzielone danemu rolnikowi w 2015 r. na mocy tytułu III i IV (czyli wsparcia przewidzianego w systemie płatności podstawowej, systemie jednolitej płatności obszarowej oraz powiązanych płatnościach, a także wsparcia związanego z produkcją), którą państwo członkowskie może dostosować w kolejnych latach, aby proporcjonalnie uwzględnić zmiany w pułapie krajowym.

A do czego zobowiązani są rolnicy pozostający w systemie dla małych gospodarstw?

W okresie uczestnictwa w systemie dla małych gospodarstw rolnicy:

a) utrzymują co najmniej liczbę kwalifikujących się hektarów odpowiadającą liczbie posiadanych, na własność lub w formie dzierżawy, uprawnień lub liczbie kwalifikujących się hektarów zadeklarowanych w 2015 r.

b) spełniają minimalny wymóg przewidziany w art. 10 ust. 1 lit. b) (tj. posiadają co najmniej 1 ha).

Aby sfinansować płatność dla małych gospodarstw, państwa członkowskie odejmują od łącznych kwot dostępnych na odnośne płatności kwoty, do których małe gospodarstwa byłyby uprawnione:

a) na mocy systemu płatności podstawowej lub systemu jednolitej płatności obszarowej

b) w ramach płatności redystrybucyjnej

c) w ramach płatności za praktyki rolnicze korzystne dla klimatu i środowiska,

d) w ramach płatności z tytułu obszarów o ograniczeniach naturalnych

e) w ramach płatności dla młodych rolników

f) w ramach wsparcia związanego z produkcją.