PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Pielęgnacja i zbiór grochu

Pielęgnacja i zbiór grochu

Autor: Jerzy Księżak

Dodano: 17-05-2015 07:00

Tagi:

Potencjał plonowania grochu, który w naszym kraju jest wykorzystywany zaledwie w 50 proc., można poprawić m.in. poprzez ukierunkowaną ochronę roślin.



Groch wschodzi po upływie ok. 3 tygodni. Nieosłonięta gleba łatwo ulega zachwaszczeniu, zaskorupieniu, a także przesuszeniu. W uprawach, na których nie stosowano po siewie grochu herbicydów przedwschodowych, w pierwszym tygodniu należy wykonać bronowanie w poprzek lub na ukos pola. Następne bronowanie należy przeprowadzić, gdy rośliny osiągną wysokość ok. 5 cm. Ostateczną korektę zachwaszczenia przeprowadzamy, wykorzystując jeden z herbicydów dopuszczonych do powschodowego stosowania w grochu (tabela 1.).

Szkodniki i choroby pojawiają się przez cały okres wegetacji. Najczęściej występującymi i najgroźniejszymi chorobami grochu są, askochytoza, rdza grochu oraz mączniak prawdziwy grochu.

MĄCZNIAK PRAWDZIWY

W sytuacji dużego nasilenia powoduje znaczną obniżkę plonu. W drugiej połowie lata rośliny pokrywają się mączystym nalotem. Silnie porażone mają zniekształcone liście i strąki, zgrubiałe wierzchołki pędów, ograniczony wzrost. Porażone strąki brunatnieją i pękają. Grzyb zimuje na resztkach roślin na polu.

RDZA GROCHU

W niektóre lata notowana jest w dość dużym nasileniu, tak na plantacjach w czystym siewie, jak i mieszankach. Jej objawy występują na liściach, łodygach, a czasem i strąkach. W lecie tworzą się na nich skupienia zarodników letnich w postaci jasnobrunatnych, pylących poduszeczek. W tym samym czasie lub nieco później wykształcają się obok nich prawie czarne pylące skupienia zarodników zimowych. Silnie porażone liście przedwcześnie zamierają, co wywołuje redukcję wielkości plonu. Rdza grochu wymaga do swego rozwoju dwóch gatunków roślin żywicielskich. Na wiosnę rozwija się na wilczomleczu, wywołując zniekształcenia roślin. Zarodniki wytworzone na tej roślinie zakażają groch. Grzyb zimuje na resztkach porażonych roślin.

ASKOCHYTOZA GROCHU

Wywołują ją trzy gatunki grzybów. Pierwszy powoduje powstawanie na liściach okrągłych lub owalnych, żółto-brunatnych plam o wzniesionych, ciemnobrunatnych brzegach. Na pędach i strąkach plamy są wgłębione i często zlewające się. Na nasionach są natomiast początkowo jasnożółte, a później brunatne.

Drugi (rzadziej występujący) gatunek, powoduje zgorzel podstawy łodygi. Dolna jej część oraz korzenie czernieją, a ich tkanki zewnętrzne ulegają suchej zgniliźnie. Na liściach i strąkach widoczne są drobne, okrągłe, czasem owalne, ciemnobrunatne plamki. Na strąkach często się one zlewają, obejmując niekiedy znaczną część ich powierzchni. Silnie porażone strąki zasychają i zamierają. Zawarte w nich nasiona są źle wykształcone i pokryte brunatnymi plamami.

Trzeci gatunek powoduje obumieranie części podliścieniowej i szyjki korzeniowej siewek, co zazwyczaj prowadzi do ich zamierania. Jeśli jednak przeżyją, choroba rozwija się dalej. Na liściach roślin występują liczne, okrągłe, ciemnobrunatne plamki o średnicy 2-3 mm, z prawie czarnymi, nieco wzniesionymi brzegami. Na łodygach plamy są wydłużone i się zlewają, będąc przyczyną łamania się roślin. Na porażonych strąkach i nasionach występują drobne, nieregularne, ciemne plamki.

Najskuteczniejszym sposobem ograniczania strat powodowanych przez choroby jest zapobieganie ich występowaniu. Stąd bardzo ważne jest przestrzeganie zasad poprawnej agrotechniki. Podstawowym zabiegiem ochrony chemicznej jest zaprawianie materiału siewnego, a w przypadku wystąpienia pierwszych objawów chorobowych zastosowanie fungicydów (tabela 2.).

Do najczęściej występujących i najważniejszych szkodników grochu należą:

oprzędziki, mszyce, pachówka strąkóweczka i strąkowiec grochowy.

OPRZĘDZIK PRĘGOWANY

Zaraz po wschodach roślin na plantacji grochu mogą pojawić się oprzędziki. Są to brunatnoszare chrząszcze, długości ok. 5 mm, z jaśniejszymi i ciemniejszymi pręgami na pokrywach. Zimują w ściółce na brzegach lasów oraz w darni na miedzach. Uszkadzają liścienie i liście, wygryzając ząbkowato ich brzegi. Najsilniej uszkadzane są rośliny do fazy 4 listków. Przy masowym wystąpieniu mogą je zniszczyć całkowicie - zwłaszcza w suche lata. Samice składają jaja na powierzchni gleby, obok roślin. Wylęgłe beznogie larwy są białe, kabłąkowato zgięte, długości 6-7 mm. Żerują w brodawkach korzeniowych, ograniczając zaopatrzenie roślin w azot, co powoduje zmniejszenie się plonu. Larwy przepoczwarczają się w glebie, skąd w czerwcu i lipcu wychodzą młode chrząszcze, przenosząc się na rośliny motylkowate wieloletnie.

MSZYCA GROCHOWA

Owad dorosły ma ciało długości 3,5-5 mm, jasnozielone, głowę żółtawozieloną, rurki na odwłoku, cienkie i długie nogi. Zimują jaja w części przykorzeniowej pędów wieloletnich roślin motylkowatych (np. koniczyna, lucerna). Wczesną wiosną wylęgają się larwy, które żerują na młodych liściach. W maju mszyce przenoszą się na gatunki jednoroczne, w tym groch. Tutaj rozwijają 4-6 pokoleń mszyc bezskrzydłych. Pod koniec okresu wegetacji grochu pojawiają się osobniki uskrzydlone, które przenoszą się na odrastające rośliny motylkowate wieloletnie, gdzie składane są zimujące jaja.

STRĄKOWIEC GROCHOWY

Występuje w słabym nasileniu. Chrząszcz ma ciało długości 4-5 mm, czarne, pokryte szaro-brązowymi włoskami. Na tylnej połowie znajduje się pas jasnych włosków, a na zakończeniu odwłoka dwie białe plamki. Larwa jest biaława, kabłąkowato zgięta, beznoga, pomarszczona, długości 5-6 mm. Większość chrząszczy zimuje w przechowywanych nasionach. Opuszczają je wiosną i w maju nalatują na plantacje grochu. Samice składają jaja na młodych strąkach. Po 8-12 dniach wylęgają się larwy, które wgryzają się w strąk, a następnie w nasiona. Larwa wyjada ich wnętrza aż do łupiny, tam też się przepoczwarcza i pozostaje do następnego roku.

PACHÓWKA STRĄKÓWECZKA

Szkodnik występujący powszechnie. Wyrządza duże szkody. Motyl ma długość 6-8 mm, przednie skrzydła szarobrunatne z kreskami czarnymi i białymi wzdłuż brzegu przedniego skrzydła, tylne - brunatnawe. Jajo ma kształt owalnej tarczki barwy mlecznobiaławej. Gąsienica, długości 8-10 mm, jest biało-żółta z ciemnymi brodawkami opatrzonymi szczecinkami. Zimują one w glebie i przepoczwarczają się wiosną. Wylot motyli następuje na przełomie maja i czerwca. Lot ich trwa bardzo długo - do pierwszej dekady sierpnia. Samice składają jaja na wszystkich częściach roślin, najczęściej jednak na liściach i przylistkach. Wylęgłe gąsienice są bardzo ruchliwe i stosunkowo szybko wgryzają się w strąki. W strąku żeruje przeważnie jedna gąsienica, wygryzając w nasionach nieregularne, płytsze lub głębsze jamki. Gąsienica uszkadza 1 do 3 nasion, rzadziej więcej. Uszkodzone nasiona nie nadają się do konsumpcji ani do siewu. Dorosłe gąsienice opuszczają strąki i tuż pod powierzchnią gleby tkają kokon. W naszych warunkach występuje tylko 1 pokolenie szkodnika.

Zastosowanie insektycydów uzasadnione jest po przekroczeniu następujących wartości progowych:

- oprzędziki - 10 proc. roślin z uszkodzonymi liśćmi;

- mszyce - pojedyncze mszyce na 20 proc. roślin;

- strąkowiec grochowy - 2 chrząszcze na m2;

- pachówka strąkóweczka - 1 złoże jaj na 3 roślinach z 25 badanych.

W celu eliminacji szkodników, oprócz zapraw nasiennych, należy stosować insektycydy zalecane przez IOR-PIB (tabela 3.). Podczas kwitnienia grochu należy stosować środki nieszkodliwe dla pszczół lub środki o krótkiej prewencji i zabieg wykonywać w godzinach wieczornych.

Groch siewny stwarza wiele trudności podczas zbioru. Straty nasion mogą sięgać do 30 proc. plonu, a gdy zbiór przeprowadzany jest w niesprzyjających warunkach pogodowych i nieodpowiednimi metodami, mogą one sięgać nawet 80 proc. Warunkiem udanego zbioru jest bardzo staranne przygotowanie pola jeszcze przed siewem polegające na usunięciu wszystkich przeszkód utrudniających koszenie (bryły ziemi, kamienie itp.).

Zbiór kombajnem rozpoczynamy, gdy 80-90 proc. nasion jest twardych, a słoma sucha. Przy nierównomiernym dojrzewaniu lub dużym zachwaszczeniu plantacji ułatwieniem jest wykonanie desykacji roślin jednym z preparatów wymienionych w tabeli 4.

Duży wpływ na jakość zbioru ma odpowiednie przygotowanie kombajnu polegające na:

ustawieniu minimalnej wysokości cięcia,

umiejętnym wykorzystaniu możliwości regulacji nagarniacza przy zbiorze roślin wyległych,

zastosowaniu optymalnych prędkości obrotowych bębna młócącego i wentylatora,

w uzasadnionych przypadkach (małe zachwaszczenie, jednokierunkowe wyleganie roślin) zastosowaniu podnośników wyległych roślin.

Nagarniacz kombajnu powinien być tak ustawiony, aby jego oś obrotu znajdowała się przed zespołem tnącym. Palce nagarniacza należy odchylić w kierunku jazdy kombajnu, co polepsza płynność podawania roślin. Jego prędkość obrotowa powinna być równa lub nieco mniejsza od prędkości roboczej kombajnu. Regulacja zespołu młócącego i czyszczącego polega przede wszystkim na ustawieniu prędkości obrotowej bębna młócącego i szczeliny roboczej między bębnem a klepiskiem oraz obrotów wentylatora i wielkości otwarcia sit żaluzjowych podsiewacza (tabela 5.). Ostateczne ustawienie zespołów roboczych kombajnu należy dokonać po przejeździe próbnym na odcinku ok. 50 m.

Artykuł pochodzi z numeru 04/2015



Podobał się artykuł? Podziel się!

MULTIMEDIA

×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (2)

  • jarki 2015-05-21 15:45:37
    oj nie wysilił się zbytnio prof. dr hab. przy tym artykule
    a jeszcze niedawno go wychwalałem

    szczelina robocza min./maks. a to ciekawe 😁
  • dawid 2015-05-17 22:39:03
    zanim wstawicie jakieś tabelki to sprawdzcie dokładnie bo wprowadzacie w bład rolników bo targa super nie ma rejestracji w grochu
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 34.239.158.107
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.