Każdy kilogram wyprodukowanego spirytusu oznacza 4-10kg produktu ubocznego, jakim jest wywar. Charakteryzuje się on niewielką zawartością suchej masy, w której skoncentrowane są przede wszystkim związki białkowe. Badania i doświadczenia rolników pokazują, że jest on nie tylko cennym dodatkiem w żywieniu zwierząt, ale też dobrym nawozem, szczególnie jeśli jest aplikowany doglebowo. Jako nawóz wywar gorzelniany był nieco bardziej popularny przed upowszechnieniem biogazowni rolniczych, dla których jest cennym substratem, ale wciąż niektóre gorzelnie zagospodarowują go w procesie odzysku R10.

Skład

Wywar gorzelniany zawiera średnio 5% suchej masy, zależnie od surowca stosowanego do produkcji alkoholu. Zazwyczaj są to zboża, kukurydza, ziemniaki czy melasa, które różnią się również zawartością poszczególnych składników pokarmowych. Duża jest zawartość azotu, z tym, że występuje on głównie w formie białkowej, co przekłada się na powolne uwalnianie go w glebie. Średnio wywar zawiera około 3,3kg/m3 azotu, 0,9kg/m3 P2O5 i 1,8kg/m3 K2O.

Dawka

Przede wszystkim, jaka dawka wywaru gorzelnianego nie byłaby zastosowana, będzie trzeba zastosować też nawóz mineralny celem uzupełnienia brakujących składników. Oznacza to, że wywar nie może być traktowany jako zastępstwo nawożenia mineralnego, a jedynie uzupełnienie. Maksymalna dawka pod zboża, rzepak czy kukurydzę nie powinna przekraczać 3t/ha suchej masy, natomiast w przypadku ziemniaków czy buraków cukrowych może do być do 4t/ha suchej masy. Wywar można stosować bezpośrednio na pola, podobnie jak gnojowicę, najlepiej doglebowo, ale może on być też cennym dodatkiem do kompostów.

Zalety i wady

Największym plusem wywaru gorzelnianego jest z pewnością cena wynosząca zazwyczaj kilka złotych za m3. Pozwala to zredukować koszty nawożenia, co w dzisiejszych czasach ma niemałe znaczenie. Na korzyść tego rodzaju nawozu przemawia również możliwość aplikacji doglebowej, co z kolei pozwala zaoszczędzić jeden przejazd maszyny po polu.

Główną wadą wywaru jest niska zawartość fosforu względem azotu i potasu. Problemem może być też często występujące niskie pH, mogące prowadzić do zakwaszania gleb. Z tego względu przy nawożeniu wywarem gorzelnianym szczególnie należy pamiętać o badaniu odczynu gleby i wapnowaniu. Problemem może być również dostępność. Gorzelni jest coraz mniej, a te dobrze prosperując często zbywają wywar na rzecz biogazowni i na cele paszowe.