Kiedy będą zatwierdzone zmiany do tzw. programu azotanowego? Czy będziemy mogli wreszcie stosować azot na przedwiośniu według potrzeb, a nie sztywno ustalonej daty, jaką jest dzień 1 marca?

Tego jeszcze oficjalnie nie wiemy. Wszystko jednak idzie w dobrym kierunku, gdyż wkrótce powinny być ogłoszone zmiany w Rozporządzeniu Rady Ministrów z 12 lipca 2018 r. a dokładnie w „Programie działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu”.

W przygotowanym projekcie tego Rozporządzania, wprowadzono bowiem zapisy dotyczące między innymi zastosowania elastycznego wiosennego terminu nawożenia. Nowy przepis mówiłby o możliwości dopuszczenia stosowania nawozów azotowych we wcześniejszym terminie.

Jako termin rozpoczęcia stosowania nawozów azotowych mineralnych oraz płynnych i stałych nawozów naturalnych zaproponowano datę przejścia średniej dobowej temperatury powietrza przez próg 3 °C - dla ozimin oraz 5 °C dla pozostałych gatunków.

Projekt Programu działań został przyjęty przez Radę Ministrów a następnie został zamieszczony na stronie Rządowego Centrum Legislacji w celu przeprowadzenia uzgodnień międzyresortowych, opiniowania i konsultacji publicznych. Uwagi i opinie do dokumentu były zbierane do 18 listopada 2022 r.

Wkrótce należy się spodziewać, że zostaną ogłoszone zmiany w Rozporządzeniu. Na te decyzje czekają rolnicy, ale także i domagają się tego eksperci.

W czasie konferencji, zagadnienie to było tematem rozmowy żywnie prowadzonej podczas przerwy pomiędzy rolnikami a prof. Witoldem Szczepaniakiem z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. Zagadnienie to także ekspert poruszył w swoim wykładzie w kontekście efektywności zarządzania azotem.

Dyskusje na tematy kontrowersyjne toczyły się głownie w czasie przerw kawowych Fot. AK
Dyskusje na tematy kontrowersyjne toczyły się głownie w czasie przerw kawowych Fot. AK

Zarówno naukowiec jak i zgromadzeni wokół eksperta rolnicy zgodnie twierdzili, że w ogólnym rozrachunku, ten sztywny zapis (czyli stosowanie azotu po 1 marca) był bardzo krzywdzący nie tylko dla środowiska, ale także dla kieszeni rolnika.

Ich zdaniem na przestrzeni 5 lat obowiązywania programu azotanowego za każdym razem data ta była ograniczająca w kontekście efektywnego zarządzania azotem wprowadzonym w postaci nawozów. Szczególnie dotyczyło to rolników z południowo-zachodnich regionów, gdzie z jednej strony wegetacja rusza najwcześniej a z drugiej strony jak w przypadku Wielkopolski praktycznie co roku mamy mają oni do czynienia z suszą glebową.

Czy jednak zaproponowane zmiany rozwiążą problem? O komentarz w czasie Konferencji zapytaliśmy prof. Witolda Szczepaniaka z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu.

- Ustalone sztywne terminy na przestrzeni lat obowiązywania tych przepisów się nie sprawdzały (…). Czy zaproponowana nowelizacja ustawy coś zmieni? Zobaczymy w praktyce (...). Obawiam się trochę tego zapisu, który uzależnienia aplikację od temperatury. Mianowicie przykładowo w marcu lub na początku lutego będą niższe temperatury, które nie pozwolą rolnikowi aplikować azot, ale rolnik mógłby wykorzystać takie warunki pogodowe i wjechać w pole rozsiewaczem. I w takim przypadku może się okazać, że coś co miało przyspieszyć aplikacje, ponownie będzie ograniczające – mówił prof. Szczepaniak.

Zdaniem profesora Szczepaniaka kluczowe okażą się ostateczne zapisy w Rozporządzeniu, na które wszyscy z niecierpliwością czekamy.

Zapraszamy do wzięcia udziału w cyklu konferencji regionalnych Farmera!

✍ Ślęza (województwo dolnośląskie) 12 stycznia 2023
✍ Gniew (województwo pomorskie) 15 lutego 2023
✍ Sitaniec (województwo lubelskie) 22 lutego 2023

ZAREJESTRUJ SIĘ