PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Łanocha pobrzęcz nowy szkodnik zbóż?

Łanocha pobrzęcz nowy szkodnik zbóż?

Autor: Tomasz Klejdysz, Marek Bunalski

Dodano: 15-05-2020 16:50

Tagi:

Powszechnie obserwowane zmiany klimatyczne stwarzają korzystne warunki do rozwoju wielu agrofagów. Pojawiają się ciepłolubne szkodniki, te już znane mogą wyprowadzać więcej pokoleń. Często znaczenia nabierają gatunki, które nie powodowały wcześniej szkód. Dobrym przykładem jest tu chrząszcz o ciekawej nazwie – łanocha pobrzęcz.



Łanocha pobrzęcz to chrząszcz z rodziny poświętnikowatych. Jest to rodzina obejmująca gatunki o różnych preferencjach pokarmowych, w tym sporą grupę fitofagów. Z niej rekrutują się ważne gospodarczo szkodniki upraw, by wymienić tylko chrabąszcze, guniaki, ogrodnicę niszczylistkę czy nałanka kłośca.

Historia lubi się powtarzać

Łanocha pobrzęcz historycznie występowała na terenie Polski, ale w latach 80. XX w. uważano, że gatunek ten wycofał się z obszaru kraju, gdyż w okresie powojennym nie był nigdzie notowany. Sytuacja zaczęła zmieniać się pod koniec XX w., gdy pojawiły się pierwsze informacje pochodzące z południowo-wschodniej części kraju. W ostatnim dziesięcioleciu gatunek był już obserwowany w całym pasie wschodnim, docierając na północny-wschód kraju i kolonizując cały pas południowej Polski. Doniesienia te opierały się jednak zwykle na obserwacji pojedynczych osobników.

W ostatnich kilku latach sytuacja uległa jednak diametralnej zmianie. Owad ten zaczął pojawiać się bardzo licznie. Obserwacje masowego pojawu tego gatunku miały miejsce np. w powiecie makowskim w woj. mazowieckim w 2017 i 2018 r. Chrząszcze wystąpiły tam masowo w uprawach żyta i pszenżyta, niszcząc wiele roślin. W połowie maja atakowały młode kłosy i całkowicie wyjadały ich zawartość, prowadząc do bielenia i więdnięcia wierzchołków roślin. Uszkodzenia miały wprawdzie charakter lokalny, niemniej powtarzały się przez kolejne sezony, wyraźnie przybierając na sile. Objawy żerowania łanochy przypominają te, które powoduje nałanek.

Łanocha pobrzęcz wystąpiła masowo np. w powiecie makowskim, w woj. mazowieckim. Chrząszcze zniszczyły tam wiele kłosów w uprawach żyta i pszenżyta, wyjadając młode ziarniaki
Łanocha pobrzęcz wystąpiła masowo np. w powiecie makowskim, w woj. mazowieckim. Chrząszcze zniszczyły tam wiele kłosów w uprawach żyta i pszenżyta, wyjadając młode ziarniaki

Szkodliwe nie tylko chrząszcze

Niewiele wiadomo o rozwoju łanochy pobrzęcz. Jednak prawdopodobnie, tak jak u blisko spokrewnionych gatunków, jej larwy typu pędraka żerują w glebie i odżywiają się korzeniami roślin. Z uwagi na podobieństwa w bionomii wielu gatunków z rodziny poświętnikowatych można przypuszczać, że szkody wyrządzane przez pędraki łanochy mogą być również duże, choć nie były do tej pory obiektem badań w Polsce. Odnajdowane w ziemi pędraki rzadko rozpoznaje się do poziomu gatunku z uwagi na ich duże podobieństwo. Wyjątkiem są jedynie najstarsze stadia rozwojowe pędraków chrabąszczy (majowego i kasztanowego), które można ławo odróżnić od innych po dużych rozmiarach ciała.

Chrząszcze łanochy pobrzęcz powodują też szkody w sadownictwie i ogrodnictwie. U naszych południowych sąsiadów łanocha pobrzęcz uszkadza kwiaty co najmniej kilku gatunków roślin ozdobnych oraz sadowniczych. Na Węgrzech opracowano metody walki z tym szkodnikiem. Stosuje się tam pułapki z atraktantem do odłowu chrząszczy. Nie można wykluczyć, że wkrótce gatunek ten może powodować podobne uszkodzenia roślin również w naszym kraju. Warto w nadchodzącym sezonie zwrócić uwagę na te owady.

Szkodnik nabiera na sile

Biorąc pod uwagę szybkie rozprzestrzenianie się łanochy i stwierdzenie jej obecności również w Wielkopolsce i innych regionach kraju, wydaje się konieczne podjęcie badań nad szkodliwością w warunkach lokalnych oraz opracowanie metod ograniczania jej liczebności, gdyż owad ten wyraźnie powiększa swój areał występowania i liczebność, również poza terenem Polski. W ostatnich dekadach wykryty został w krajach nadbałtyckich (Litwa, Łotwa i Estonia), a nawet w okolicach St. Petersburga w Rosji.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (3)

  • Jagoda 2020-06-05 11:24:12
    W Krakowie też juz sa w różach, siedza w rozwinietych pąkach.
  • Ania 2020-05-30 13:04:00
    Duże szkody czynią wśród róż, zjadają w szybkim tempie wszystkie kwiaty. Działka znajduje się 14 km od Bydgoszczy.
  • Anna 2020-05-15 23:11:55
    W 2018 duże ilości chrząszczy łanochy żerowały na kwiatach rzepaku, niestety nie udało się ich zwalczyć razem z pryszczarkiem - dolnośląskie.

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 34.200.252.156
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.