Rzepak ozimy przed wejściem w spoczynek zimowy powinien mieć krępą rozetę z nisko osadzonymi 8-9. liśćmi oraz grubą szyjkę korzeniową (10 mm), która zapewnia lepsze magazynowanie i przewodzenie substancji zapasowych. Także system korzeniowy powinien mieć rozbudowany (na minimum 25 cm głęboki), z licznymi korzeniami bocznymi. Plantacja o takim pokroju ma większe szanse na dobre przezimowanie. W praktyce oznacza to konieczność jesiennej pielęgnacji: odpowiednie nawożenie, ochronę i regulację łanu. 

Za właściwy moment na zabieg regulujący przyjmuje się, gdy 80 proc. roślin wykształci 6-8 liści (BBCH 16-18). Zadanie staje się trudne do wykonania, gdy plantacje w sezonie rozwijają się nierównomiernie Wówczas trzeba decydować się na przeprowadzenie zabiegu, gdy minimum 50 proc. roślin na plantacji jest w fazie 4-6 liści. Zastosować (przynajmniej) dwukrotnie preparat regulujący odpowiednio dzieląc dawkę 60 proc. w pierwszym zabiegu i 40 w drugim. Taki schemat na ogół wybierają rolnicy, którzy rzepak ozimy wysiali dość wcześnie i gdy występują wydłużone, ciepłe jesienie. W takich okolicznościach zabiegi regulujące przeprowadza się więcej niż jeden raz.

NA POCZĄTEK CCC

Przewidując regulację pokroju rzepaku jesie-nią przynajmniej dwukrotnie w pierwszym terminie zabiegu wykorzystuje się preparaty bazujące na chlorku chloromekwatu – CCC (tab. 1). To substancja należąca do antygieberelin, która działa na hormony wzrostu roślin. Wykazuje silne działanie regulujące rozwój – ogranicza wysokość roślin, jednocześnie wzmacnia łodygi u podstawy oraz po-woduje zgrubienie szyjki korzeniowej rzepaku ozimego, oddziałuje także na system korzeniowy. W kolejnych terminach, jeśli warunki pogodowe na to pozwalają stosuje się triazole. 

OCHRONA I REGULACJA

Moment aplikacji powinien być dopasowany do możliwości produkcyjnych danej plantacji w odniesieniu do stanu roślin, warunków glebowych oraz termicznych. Jeśli zbiega się z występującym zagrożeniem ze strony patogenów chorobotwórczych i koniecznością ich zwalczania, wówczas wykorzystuje się działanie regulujące fungicydów.

W tym celu stosuje się preparaty triazolowe, które ograniczają wzrost części nadziemnych rzepaku (tab. 2). Doprowadzają do niższego osadzania pąka wierzchołkowego, zwiększenia systemu korzeniowego oraz do wzrostu średnicy szyjki korzeniowej. Jednocześnie jako fungicydy hamują rozwój chorób grzybowych. Jednak należy mieć na względzie, że to ochrona przed chorobami jest głównym celem ich aplikacji w łanie.

Stosuje się je od fazy 4. liścia rzepaku (BBCH 14) przede wszystkim do zwalczania suchej zgnilizny kapustnych i czerni krzyżowych. Powinno się po nie sięgać, kiedy temperatury są wyższe niż 10-12°C. Ich aplikacja w obniżonych temperaturach wiąże się z wolniejszym działaniem, ponieważ spada tempo reakcji chemicznych hamujących rozwój patogenów chorobotwórczych. Dawkę preparatów triazolowych powinno dobierać się odpowiednio do fazy rozwojowej roślin i obsady. Przy mniejszym zagęszczenia łanu stosuje się niższą, w bardziej gęste – wyższą z zalecanych. 

MIESZANINY TRIAZOLOWE

Substancjami czynnymi z grupy triazoli wykorzystywanymi do ochrony przed chorobamii jednocześnie wykazującymi właściwości regulujące pokrój roślin rzepaku jesienią są np.:protiokonazol, tebukonazol, o które oparty jest fungicyd Tilmor 240 EC. Pokrój roślin reguluje także substancja czynna paklobutrazol, na której bazuje preparat Toprex 375 SC Fungicyd jest mieszaniną dwóch substancji czynnych: paklobutrazolu i difenokonazolu. Wpływa na gospodarkę hormonalną zatrzymując stożek wzrostu pędu. Zawarty w preparacie difenokonazol działa ochronnie – hamuje i blokuje rozwój grzybów i grzybni. Preparat ten aplikuje się w plantacje o normalnym tempie wzrostu.

Działanie regulujące wykazuje także substancja czynna metko-nazol będąca w preparatach Caramba 60 SL i Caryx 240 SL. Przy czym w preparacie Caryx240 SL obecna jest jeszcze substancja czynna chlorek mepikwatu z grupy piperydyn, który także oddziałuje na wzrost rzepaku. Dlatego po preparat Caryx 240 SL sięga się przy widocznym intensywnym rozwoju plantacji rzepaku jesienią.