PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
Farmer Webinaria
PARTNER DEBATY Ciech Sarzyna
TRWA TRANSMISJA

Debata: Europejski Zielony Ład coraz bliżej. Jak sprostać założeniom i wymaganiom?

18 maja 2021  •  09:30

Farmer Debata

Regulatory wzrostu zbóż ozimych

Regulatory wzrostu zbóż ozimych Wyleganie łanów to nie tylko spadek wielkości i jakości plonu, lecz także wzrost kosztów zbioru plantacji

Autor:

Dodano:

Tagi:

Dominującym kierunkiem wykorzystania regulatorów wzrostu w Polsce jest przeciwdziałanie wyleganiu zbóż. Ten niekorzystny proces może znacznie zmniejszyć ich plonowanie.



Stosowanie syntetycznych regulatorów wzrostu (retardantów) w zbożach to dzisiaj najskuteczniejsza metoda w walce z wyleganiem tych roślin, czyli trwałym pochyleniem łanu, które zmniejsza natężenie fotosyntezy roślin, zakłóca pobieranie składników pokarmowych i wody z gleby. Dodatkowo w wylegniętym łanie rozwijają się grzyby saprofityczne, zboże może porastać, a to z kolei wpływa na pojawienie się szkodliwych mykotoksyn w przechowywanym ziarnie. W efekcie prowadzi to do dużych strat w ilości i jakości plonu. Aby temu zapobiec, należy stosować regulatory wzrostu. Są to środki, które hamują wzrost elongacyjny (wydłużeniowy) roślin. Obecnie na rynku dostępne są retardanty, których skład oparty jest na substancjach czynnych różniących się budową oraz mechanizmem działania.

Inhibitory giberelin

Najliczniejszą grupę stanowią substancje należące do inhibitorów giberelin, takie jak: chlorek chloromekwatu, chlorek mepikawatu i trineksapak etylu. Hamują one powstawanie fitohormonów, które odpowiadają za podziały komórkowe, czyli za procesy wydłużania się źdźbeł zbóż. Efekty działania inhibitorów giberelin są długotrwałe i obejmują czas od krzewienia do fazy 2. kolanka. Każda z tych substancji wykazuje jednak odmienne właściwości, ponieważ działają one w różnych miejscach łańcucha syntezy giberelin.

Chlorki chloromekwatu (CCC) oraz mepikwatu wnikają do opryskanych roślin przez liście i korzenie, a następnie przemieszczane są do stożków wzrostu. Działanie ich polega na stymulacji rozwoju korzeni oraz zwiększaniu liczby źdźbeł kłosonośnych. Środki zawierające te substancje skracają dolne międzywęźla, dlatego też należy je stosować od początku fazy strzelania w źdźbło, gdy pierwsze kolanko uwalnia się z węzła krzewienia. Skutecznie działają w warunkach dobrego nasłonecznienia, przy optymalnej temperaturze 10-15°C. Niższe temperatury, które mogą wystąpić kilka dni po zabiegu, ujemnie wpływają na skuteczność tych środków. Produktów zawierających CCC nie należy stosować na 3-4 godziny przed spodziewanym deszczem lub też przed spodziewanymi przymrozkami. Chlorki nie są zarejestrowane do stosowania w uprawach jęczmienia ozimego. Dodatkowo producenci podkreślają, że w uprawach odmian podatnych na wyleganie, w warunkach bardzo intensywnego nawożenia oraz przy niższych temperaturach powietrza należy stosować wyższe dawki środków zawierających chlorek chloromekwatu. Można je również aplikować w dawkach dzielonych, ale zawsze należy kierować się wytycznymi zawartymi w instrukcji stosowania preparatu. Pełny wykaz środków zawierających chlorki przedstawia tabela 1.

Do inhibitorów giberelin obok chlorków należą również środki zawierające trineksapak etylu. Jest to najliczniejsza grupa preparatów. Obecnie na polskim rynku mamy 43 środki zawierające tę substancję czynną (tab. 2).

Trineksapak etylu cechuje się długotrwałym działaniem. Nie redukuje masy rośliny i długości korzeni, ale pobudza i wzmacnia system korzeniowy, powodując usztywnienie źdźbeł. Środki te można polecać rolnikom, którzy zainteresowani są uzyskaniem wysokiego plonu słomy i wykorzystaniem jej np. na cele energetyczne. Trineksapak etylu pobierany jest przez liście oraz pędy zbóż i następnie przemieszczany do tkanek merystematycznych. Zapobiega nadmiernemu wydłużaniu się międzywęźli. Najlepiej aplikować go od końca krzewienia do pojawienia się liścia flagowego zbóż. Jest to substancja, która wymaga minimalnej średniej dobowej temperatury ok. 8°C, a największą skuteczność osiągniemy, stosując ją w temperaturze 10-25°C, przy silnym nasłonecznieniu, bezchmurnym niebie, kiedy łan jest suchy i aktywnie rośnie. Substancji nie powinno się stosować w warunkach nadmiernej wilgotności lub długotrwałej suszy oraz w przypadku pojawienia się przymrozków, szkodników i chorób.

Etefon

Inny mechanizm działania wykazują regulatory wzrostu zawierające etefon. Podczas jego rozkładu w komórkach roślinnych wydziela się etylen – naturalny hormon roślinny, który hamuje aktywność hormonów wpływających na wzrost i długość roślin. Niestety, jego wadą jest fakt, że przyspiesza dojrzewanie i starzenie się komórek.

Środki zawierające etefon powodują skrócenie i usztywnienie wyższych międzywęźli, dlatego najlepiej działają podczas wydłużania się źdźbeł zbóż. W uprawach pszenicy, żyta oraz pszenżyta możemy je zastosować od momentu, gdy uwalnia się 2. kolanko, do pojawienia się liścia flagowego, a w uprawach jęczmienia do początku pojawienia się ości. Efekty działania tej substancji, czyli ostateczną długość międzywęźli, możemy obserwować dopiero po kwitnieniu. Podczas stosowania preparatów zawierających etefon należy pamiętać o spełnieniu kilku warunków. Minimalna średnia dobowa temperatura działania tej substancji to ok. 12°C, a optymalna to 15-18°C. Najlepszą skuteczność uzyskujemy w warunkach średniego nasłonecznienia. Należy również pamiętać, że środków zawierających etefon nie należy stosować łącznie z herbicydami, zwłaszcza gdy wcześniej wykonano zabieg herbicydami z grupy inhibitorów ALS. Pełny wykaz regulatorów wzrostu zawierających etefon przedstawia tabela 3.

Mieszaniny

Na polskim rynku dostępne są również gotowe mieszaniny różnych substancji z grupy regulatorów wzrostu (tab. 4). Spośród 7 zarejestrowanych obecnie mieszanin aż 5 zawiera proheksadion wapnia w połączeniu z chlorkiem mapikwatu (Medax Top 350 SC, Canopy) lub z trineksapakiem etylu (Medax Max, Percival, Serenium). Jest to najbardziej elastyczne pod względem stosowania połączenie dwóch substancji. Środki te można bowiem aplikować od końca krzewienia zbóż (BBCH 29) do rozwiniętego liścia flagowego (BBCH 39).

Ponadto mieszaninę proheksadionu wapnia z trineksapakiem etylu można zastosować w dawkach dzielonych. W celu skrócenia ostatniego międzywęźla (dokłosia) drugi zabieg wykonujemy dopiero, gdy widoczne są pierwsze ości (BBCH 49). Proheksadion wapnia jest substancją, która szybko wnika do rośliny i stymuluje rozwój korzeni. Dodatkowo hamując biosyntezę giberelin, równomiernie skraca i pogrubia źdźbła pierwszych międzywęźli. Działa szybko i w zasadzie niezależnie od temperatury. Nie wymaga aktywacji światła słonecznego do skutecznego działania. W połączeniu z chlorkiem mepikwatu lub z trinaksapakiem etylu szybko wnika do rośliny i opady w godzinę po zastosowaniu nie obniżają skuteczności tych mieszanin. Można je stosować we wszystkich zbożach ozimych.

Należy zawsze pamiętać, by środki aplikować zgodnie z ich etykietą stosowania. Jest tam wiele istotnych informacji na temat terminów czy dawek stosowania, które są ważnym aspektem przy doborze środków zabezpieczających plantację przed wyleganiem.       



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (1)

  • Robert 2021-04-18 17:26:25
    Dla mnie bezkonkurencyjny jest Modus Flexi Pozdrawiam serdecznie

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.236.231.61
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.