Do rozerwania korzeni, a w skrajnych przypadkach wysadzenia roślin, dochodzi, gdy gleba taje w ciągu dnia a nocą zamarza. Gleby bogate w próchnicę mają dużą zdolność pochłaniania wody, dlatego zamarzając zwiększają swoją objętość, a rozmarzając osiadają – co wyjaśnia, dlaczego silne uszkodzenia spotyka się na glebach torfowych. Im większa różnica temperatur, tym większa skala uszkodzeń. Zmiany objętości gleby są powolne, jednak powodują znaczne uszkodzenia i rozrywanie korzeni, a nieraz nawet ,,wysadzanie”, czyli wydobycie roślin na wierzch. Polega to na tym, że korzeń główny nie zmienia swej pozycji, a przesuwająca się wzdłuż korzenia głównego warstwa gleby obrywa korzenie boczne, uszkadza ryzodermę i warstwę kory pierwotnej.

Najbardziej wrażliwe na wysadzanie są rośliny o palowym systemie korzeniowym, np. rzepak, natomiast rośliny z wiązkowym systemem korzeniowym łatwiej znoszą ruchy gleby. Spośród zbóż najbardziej odporne na rozrywanie korzeni i wysadzanie jest żyto, natomiast najbardziej podatna jest pszenica.

 

Przeczytaj także WYMARZANIE i WYSMALANIE