• Najważniejsze usprawnienie dotyczy zmiany sposobu poświadczenia, że wyprodukowane w Polsce a przemieszczanym do innych państw członkowskich UE, bulwy ziemianka są wolne od bakteriozy pierścieniowej ziemniaka.
  • Dokumentem potwierdzającym, że przemieszczane bulwy ziemniaka, pochodzące z obszarów o wysokim stopniu zakażenia bakterią Clavibacter sepedonicus, są wolne od tej bakterii jest paszport roślin.
  • Obszary te zostały wskazane w załączniku nr IV do Rozporządzenia Wykonawczego Komisji (UE) 2022/1194 z dnia 11 lipca 2022 r., stanowią je terytoria Polski i Rumunii.

Jak podaje PIORIN, w dniu 12 lipca 2022 r. zostały opublikowane w dzienniku urzędowym Unii Europejskiej 4 rozporządzenia ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się agrofagów ziemniaka:

1. Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2022/1192 z dnia 11 lipca 2022 r., ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się Globodera pallida (Stone) Behrens i Globodera rostochiensis (Wollenweber) Behrens
2. Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2022/1193 z dnia 11 lipca 2022 r. ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się Ralstonia solanacearum (Smith 1896) Yabuuchi et al. 1996 emend. Safni et al. 2014
3. Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2022/1194 z dnia 11 lipca 2022 r., ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się Clavibacter sepedonicus (Spieckermann & Kotthoff 1914) Nouioui et al. 2018
4. Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2022/1195 z dnia 11 lipca 2022 r. ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się Synchytrium endobioticum (Schilbersky) Percival

Wyżej wymienione Rozporządzenia weszły w życie. 15 lipca 2022 r.

Jakie zmiany wprowadzono?

Najważniejsze zmiany ustanowiono w zakresie zwalczania i ograniczania rozprzestrzeniania się bakteriozy pierścieniowej ziemniaka. 

-Istotną zmianą jakie wprowadza Rozporządzenie Wykonawcze Komisji (UE) 2022/1194 ustanawiające środki w celu zwalczania i zapobiegania rozprzestrzenianiu się Clavibacter sepedonicus (bakterioza pierścieniowa ziemniaka) jest zmiana sposobu poświadczenia, że wyprodukowane w Polsce a przemieszczanym do innych państw członkowskich UE, bulwy ziemianka są wolne od ww. bakterii - czytamy w komunikacie PIORIN.

Zgodnie z art. 8 ww. rozporządzenia nr 2022/1194, dokumentem potwierdzającym, że przemieszczane bulwy ziemniaka, pochodzące z obszarów o wysokim stopniu zakażenia bakterią Clavibacter sepedonicus, są wolne od tej bakterii jest paszport roślin. Obszary te zostały wskazane w załączniku nr IV do w/w rozporządzenia i stanowią je terytoria Polski i Rumunii.

 Przemieszczanie bulw tylko z paszportem roślin

W przytoczonym rozporządzeniu można także wyczytać jakie domumnety powinny teraz obowiązywać producentów ziemniaków. Są także uwzględnione wymagania odnośnie formatów i wzorów paszportów roślin. Zostały one określone w art. 83 Rozporządzenia PE i Rady (UE) 2016/2031 oraz w Rozporządzeniu Wykonawczym Komisji (UE) 2017/2313,

- Paszport roślin jest to dokument, który musi być dołączony do każdej jednostki handlowej (np. worek, worek typu big-bag, itp.) - tłumaczy PIORIN.

Jak informuje PIORIN W przypadku sadzeniaków ziemniaka, nowe warunki, nie będą stanowiły żadnych dodatkowych wymogów w stosunku do ogólnych warunków swobodnego przemieszania sadzeniaków w obrębie Unii, w tym w Polsce.

 Paszporty roślin dla ziemniaków innych niż sadzeniaki, w celu ich przemieszczenia do innego państwa członkowskiego Unii, będą na chwilę obecną wydawane przez Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa (WIORiN), po przeprowadzeniu badań potwierdzających, że przemieszczane ziemniaki są wolne od bakterii Clavibacter sepedonicus lub potwierdzeniu, że pochodzą z miejsca produkcji zarejestrowanego i nadzorowanego oraz oficjalnie uznanego przez WIORiN za wolne od bakterii Clavibacter sepedonicus.

Ponadto bulwy ziemniaków innych niż sadzeniaki powinny być także odpowiednio oznakowane zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w sprawie sposobów oznakowania bulw ziemniaków innych niż sadzeniaki z dnia 25 kwietnia 2016 r. (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1579).

Szczegółowe informacje, w tym „Wniosek o wydanie paszportów roślin” można uzyskać w jednostkach PIORiN.

Ile wyeksportowano ziemniaków do UE?

Niestety nie są to nadal duże ilości. Jak podaje PIORIN w 2021 do innych państw członkowskich Unii, w 2021 r. przemieszczono 12 060 t ziemniaków, dla których jednostki PIORiN wystawiły łącznie 547 zaświadczeń. 241 zaświadczania wystawiono dla 4 599 t sadzeniaków ziemniaka, a 306 zaświadczeń dla 7 461 t ziemniaków innych niż sadzeniaki.  Krajami gdzie skierowano najwięcej przesyłek ziemniaków były: Republika Czeska – 175, Holandia – 68 oraz Niemcy – 65.  Miejmy nadzieje, że ułatwienia w przepisach będą równoznaczne ze wzrostem eksportu krajowego ziemniaka także na rynki zachodnie.