Łukasz Bojkowski, Dyrektor Regionalny Sprzedaży Nasion oraz Krzysztof Kłódkiewicz, Product Manager ds. Nasion Rzepaku z firmy Syngenta podczas konferencji "Rzepak - plon na 5 ton?" z cyklu Konferencji Zimowych Syngenty poświęcili sporo na czasu na omówienie chorób, które najbardziej limitują plonowanie rzepaku w skali kraju. Mowa oczywiście o werticiliozie, zgniliźnie twardzikowej, kile kapusty oraz wirusie żółtaczki rzepy. Czy są jakieś sposoby, by pomimo presji tych chorób rzepak plonował wysoko?

Werticilioza - cichy złodziej plonu

Do porażenia roślin rzepaku werticiliozą dochodzi przez uszkodzony korzeń i żerujące jesienią szkodniki, np. śmietkę kapuścianą. Choroba ta bardzo dobrze rozwija się w latach suchych, a źródło stanowią przetrwalniki, które mogą przebywać w glebie przez wiele lat. Łatwo ją pomylić ze zgnilizną twardzikową oraz suchą zgnilizną. Jej podstępność polega na tym, że objawy infekcji widać dopiero pod koniec sezonu wegetacyjnego.

Charakterystyka werticiliozy w pigułce, fot. Syngenta
Charakterystyka werticiliozy w pigułce, fot. Syngenta

- Przerażające jest to, że jest to choroba płodozmianowa i poza doborem odpornej odmiany nie ma na tę chwilę żadnych innych sposobów, by sobie z nią radzić - powiedział Łukasz Bojkowski. Dodał również, że werticilioza jest obecnie chorobą powszechnie występującą w uprawie tego gatunku rośliny. - W 2021 roku pobraliśmy próby roślinne z całego kraju i na większości z nich stwierdzono porażenie.

Badania polowe przeprowadzone w 2020 roku w Szwecji pozwoliły wyłonić te odmiany, które najlepiej radzą sobie z wysoką presją patogeny wywołującego werticiliozę. Wśród odmian Syngenty wysoką tolerancją na tę chorobę cechują się SY Glorietta, SY Cometta, SY Alibaba oraz SY Iowa - odsetek roślin porażonych stanowił jeden z najniższych spośród badanej grupy odmian.

Co na kiłę kapusty i wirusa żółtaczki rzepy?

Kiła kapusty to kolejna płodozmianowa choroba rzepaku, która coraz powszechniej występuje w tych regionach Polski, gdzie profesjonalnie uprawia się rzepak, czyli na północy, Dolnym Śląsku i Opolszczyźnie. Propozycją firmy w zakresie doboru odmian na stanowiska, na którym występuje patogen wywołujący tę chorobę, jest wysiew odmiany SY Alibaba.

Charakterystyka kiły kapusty, fot. Syngenta
Charakterystyka kiły kapusty, fot. Syngenta

Trzecim, omówionym podczas spotkania, istotnym patogenem, jest wirus żółtaczki rzepy (TUYV). Przenoszony jest on przez mszyce i skoczki a choroba objawia się zahamowanym wzrostem roślin a także czerwonymi i fioletowymi przebarwieniami, które łatwo pomylić z objawami niedoborów makroelementów. Szacowane straty w plonowaniu, które może spowodować wirus, to 10-30 proc. masy nasion.

Charakterystyka wirusa żółtaczki rzepy (TUYV), fot. Syngenta
Charakterystyka wirusa żółtaczki rzepy (TUYV), fot. Syngenta

- W obliczu wycofania zapraw insektycydowych w uprawie rzepaku zwiększa się znaczenie odporności odmian na wirusa - tłumaczył Krzysztof Kłódkiewicz.

W portfolio firmy znajdziemy cztery odmiany cechujące się odpornością na tę jednostkę chorobową, są to: SY Glorietta, Aganos, SY Cornetta oraz nowość - SY Floretta. Warto wspomnieć, że ostatnia z wymienionych odmian wyróżnia się również odpornością na cylindrosporiozę.