PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Cięcie kosztów

Krótko cieszyli się polscy rolnicy wysokimi cenami skupu buraków. Od tego roku zaczną one spadać, co przewiduje reforma rynku cukru. Wymusi to na rolnikach konieczność zmniejszenia kosztów produkcji i wzrost plonów.



Buraki cukrowe mają dosyć duże wymagania i na gorszych glebach gorzej plonują. Dlatego opłacalność uprawy buraków na glebach słabszych staje się coraz bardziej dyskusyjna pod względem opłacalności.

Przedplon
Pole przeznaczone pod uprawę buraków nie może być zachwaszczone chwastami wieloletnimi, których zniszczenie w burakach jest trudniejsze. Poza tym herbicydy do ich zwalczania są droższe.

Buraki najlepiej uprawiać po pszenicy. Na resztkach słomy rozwijają się grzyby i bakterie, które ograniczają aktywność patogenów glebowych porażających buraki. Słoma powinna być dokładnie rozdrobniona i starannie rozrzucona przed przyoraniem. Na tonę słomy należy także zastosować 7-10 kg azotu mineralnego (w dowolnym nawozie), czyli ok. 28-40 kg na hektar.

Należy unikać uprawy buraków po rzepaku, ponieważ ten jest żywicielem mątwika. Dużym utrudnieniem mogą być też samosiewy rzepaku. Natomiast zaorane nierozłożone łodygi rzepaku są niedopuszczalnym zanieczyszczeniem dla buraków. Podobnie trzeba zachować co najmniej kilkumetrowy odstęp od plantacji rzepaku. Natomiast buraki uprawiane po kukurydzy są bardziej narażone na rizoktoniozę porażającą korzenie, bo obie te rośliny są żywicielami dla tej choroby.

Nawożenie
W sytuacji obniżania cen skupu buraków i pogorszenia opłacalności ich uprawy niedopuszczalne jest nawożenie „na oko”, bez znajomości odczynu gleby i jej zasobności w składniki pokarmowe! Tym bardziej, że koszty oznaczeń są niewielkie i wystarczy je wykonać raz na cztery lata. Na przykład oznaczenie pH gleby oraz jej zasobności w przyswajalny fosfor, potas i magnez kosztuje 7,50 zł za próbkę.

Buraki korzystnie reagują na wapnowanie, nawet wtedy, gdy pH gleby nie jest zbyt niskie. Wapno najlepiej jest stosować po zbiorze przedplonu, przed wykonaniem podorywki. Jednak na glebach kwaśnych jeszcze lepszym rozwiązaniem jest wapnowanie po zbiorze rośliny uprawianej dwa lata przed burakami. Można wtedy zastosować wolniej działające, ale tańsze nawozy węglanowe.

Rolnicy mogą zaoszczędzić na wydatkach związanych z nawożeniem mineralnym poprzez zakup nawozów poza sezonem. Wtedy część zakładów nawozowych obniża ceny. Poza tym warto też kupować większe ilości nawozów luzem, są one nieco tańsze od tych oferowanych w dużych, 500-kilogramowych opakowaniach (big bagach). Najdroższe są natomiast nawozy w workach 50-kilogramowych. Na przykład w połowie grudnia 2005 r. Lubofoska pod buraki kosztowała luzem 755 zł za t, w big bagach 780 zł, a w workach 50-kilogramowych 790 zł za t (do cen trzeba doliczyć 3 proc. VAT). Właściciele mniejszych gospodarstw powinni organizować się w grupy, aby dokonywać większych zakupów.

Bardzo ważne jest właściwe stosowanie nawozów organicznych. Obornik należy rozrzucać podczas dni pochmurnych, aby zmniejszyć straty azotu. W tym samym czasie rozprowadzony po polu, musi być jak najszybciej przyorany – najpóźniej następnego dnia po jego zastosowaniu. Nakazuje to Kodeks Zwykłej Dobrej Praktyki Rolniczej. O ile w uprawie większości roślin wskazane jest stosowanie wysokich dawek azotu, o tyle w uprawie buraków cukrowych trzeba bardzo uważać na nawożenie tym składnikiem. Łatwo jest bowiem spowodować obniżenie zawartości cukru, a wzrost zawartości szkodliwych związków melasotwórczych w korzeniach, co daje tym samym spadek plonu cukru.

Przy nawożeniu buraków nie wolno stosować mocznika (z wyjątkiem dokarmiania dolistnego), bo zastosowany przedsiewnie może pogorszyć wschody roślin, a pogłównie z powodu długotrwałego działania może obniżyć zawartość cukru w korzeniach.

Uprawa przedsiewna
Pole przed siewem powinno być doprawione jednym przejazdem agregatem uprawowo--siewnym. Intensywniejsza uprawa nie tylko zwiększa koszty uprawy, ale przesusza glebę, czego efektem są gorsze wschody. W ubiegłorocznych doświadczeniach, przeprowadzonych przez koncern Südzucker na południu kraju, początkowa obsada roślin po jednokrotnym zastosowaniu agregatu uprawowego wynosiła 101 tys. roślin na hektar, a po trzy-czterokrotnym tylko 82 tys. Poza tym nadmierna uprawa przedsiewna powoduje rozpylenie gleby, a tym samym zwiększa jej podatność na zaskorupienie, gdy po siewie wystąpią intensywne opady.

Dobór odmian
Obecne różnice pomiędzy odmianami buraków pod względem plonu nie są zbyt duże i wynoszą według badań Porejestrowego Doświadczalnictwa Odmianowego ok. 7 proc. w stosunku do średniej z badanych odmian. Jeśli wybór lepszej odmiany wiąże się z zakupem droższych nasion, rolnicy powinni się zastanowić, czy w swoim gospodarstwie są w stanie stworzyć tak korzystne warunki uprawowe, aby lepsze odmiany ujawniły swój potencjał. Jeśli natomiast nie można liczyć na bardzo wysokie plony, wystarczy zakupić tańsze nasiona nieco słabiej plonującej odmiany.

Warto także zastanowić się nad celowością zakupu nasion zaprawianych dodatkowo zaprawą insektycydową. Jest to uzasadnione tylko w tych rejonach, w których występuje zagrożenie ze strony szkodników, np. drutowców, pędraków. W przeciwnym wypadku niepotrzebnie zwiększa się koszty zakupu nasion. Jest to o tyle ważne, że firmy nasienne chcą w tym roku podnieść swoje ceny.

Siew
Wczesny siew jest podstawą wysokiego plonu. Zależy on od ilości wyłapanego przez rośliny promieniowania słonecznego, a to zależy od wytworzonej przez nie powierzchni liści. Największą buraki wytwarzają w lipcu. Tymczasem dni są najdłuższe w czerwcu. W związku z tym każdy zabieg przyspieszający początkowy wzrost buraków znacznie wpływa na plon.

Termin siewu ma także duży wpływ na zdrowotność buraków. Przyspieszenie siewu ogranicza szkody powodowane przez zgorzel siewek i rizomanię oraz wiele szkodników.

Podczas siewu należy sprawdzać głębokość umieszczania nasion oraz odległości pomiędzy nimi w rzędzie. Optymalna głębokość siewu zapewnia szybkie i równomierne wschody. Natomiast rozmieszczenie nasion w rzędzie decyduje o równomierności obsady roślin. Tylko z plantacji o równomiernej obsadzie (90–100 tys. roślin na hektar) można uzyskać wysokie plony korzeni o dobrej wartości przetwórczej. Bezwzględnie należy przestrzegać zasady, aby prędkość robocza siewnika nie przekraczała 6 km/h. Jest to szczególnie ważne przy starszych siewnikach. W przeciwnym wypadku precyzja siewu znacznie się zmniejsza.

Ochrona
Dobry rolnik bacznie obserwuje swoją plantację i szybko reaguje na pojawiające się zagrożenia. Przy powschodowym systemie zwalczania chwastów szczególnie ważna jest obserwacja wzrostu tych roślin, aby nie przegapić okresu ich największej wrażliwości na herbicydy. Tylko w ten sposób chwasty można skutecznie zniszczyć, stosując najmniejsze z zalecanych dawki preparatów. Podobnie decyzja o zastosowaniu fungicydów powinna wynikać z faktycznego zagrożenia infekcją. Aby sprawdzić, czy występuje zagrożenie ze strony chwościka  buraka, można w pobliżu plantacji zasiać poletko z burakami ćwikłowymi, które są wcześniej porażane. Gdy pojawiają się na nich objawy choroby, jest to sygnał do ochrony buraków.

Czynnikiem decydującym o skuteczności zabiegów, na który zwracają uwagę tylko nieliczni rolnicy, jest jakość wody używanej do zabiegów. Jeśli jest ona zbyt twarda i zawiera zanieczyszczenia, wtedy skuteczność ochrony znacznie się zmniejsza. Jakość wody można oznaczyć w najbliższej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej.

Zbiór
Właściwy zbiór jest ukoronowaniem wszystkich starań rolników. Największe plony korzeni o wysokiej jakości technologicznej uzyskuje się po 170-180 dniach wegetacji. Poszczególne odmiany odznaczają się różną przydatnością do terminu zbioru, dlatego mogą być zbierane w terminie wczesnym, średnim lub późnym. Informację o tej cesze można uzyskać w firmie nasiennej. Plantacje porażone przez choroby i szkodniki powinny być zbierane wcześniej.

Buraki muszą być starannie ogłowione i wykopane. Nieogłowione liście zwiększają oddychanie korzeni i straty masy oraz cukru. Korzenie nie mogą być także mechanicznie uszkodzone podczas zbioru, bo ułatwia to infekcje organizmom chorobotwórczym. Dlatego podczas zbioru rolnik musi dopilnować, aby operator kombajnu starannie dokonywał jego regulacji.

Po zbiorze warto pomyśleć o przygotowaniu pola pod rośliny następcze. Na przykład staranne przyoranie liści buraczanych ogranicza występowanie chwościka buraka.

Buraki, które mają być przechowywane dłużej na pryzmie, koniecznie trzeba zabezpieczyć przed mrozami włókniną. Na przykład w ostatniej kampanii koncern Pfeifer und Lange za buraki odbierane po 28 listopada dopłacał rolnikom 2,5 zł za t, pod warunkiem, że zostały one okryte włókniną przed 18 listopada.

Źródło: "Farmer" 01/2006



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.234.255.5
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
GŁÓWNY PARTNER SERWISUpartner serwisu

PARTNERZY SERWISU
  • partner serwisu
  • partner serwisu

    Drogi Użytkowniku!

    W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

    Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

    Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

    Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

    Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

    Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.