Chrząszcze słodyszka zimują głównie na brzegach lasów i zadrzewień, w pulchnej i przewiewnej glebie pokrytej resztkami roślinnymi. Okres zimowej diapauzy kończy się, gdy temperatura powietrza wzrośnie do +9°C – chrząszcze odbywają wtedy krótkie loty na wierzby i żółto kwitnące kwiaty.

>>> Zobacz nasz miniatlas szkodników rzepaku!

Natomiast w temperaturze ok. +15°C przelatują na plantacje rzepaku, gdzie aby dostać się do pyłku, przegryzają pąki kwiatowe. Termin nalotu słodyszka na uprawy rzepaku ozimego jest różny w poszczególnych latach i może trwać do kilkunastu tygodni. Rośliny rzepaku ozimego i jarego mogą w tym okresie znajdować się w różnych fazach rozwojowych – od rozety do pełni kwitnienia. Największe straty chrząszcze powodują w okresie rozwoju pąków kwiatowych. Rzepak kwitnący jest mniej narażony, ponieważ jako roślina o dużej zdolności regeneracji potrafi w korzystnych warunkach kompensować powstałe straty. Słodyszek uszkadza pąki kwiatowe rzepaku ozimego i jarego na terenie całej Polski, jednak najwięcej uszkodzeń powoduje w południowych regionach kraju. Nalot słodyszka zależy przede wszystkim od warunków meteorologicznych w okresie wczesnowiosennym, dlatego czas ten może być przyczyną większego zagrożenia na plantacji rzepaku ozimego ze strony tego szkodnika.

Słodyszek rzepakowy, fot. IOR
Słodyszek rzepakowy, fot. IOR

Integrowana ochrona zakłada w pierwszej kolejności niechemiczne metody ograniczania szkodników i zapobiegania potencjalnym stratom plonu. W przypadku ochrony rzepaku przed słodyszkiem należy zapewnić roślinom jak najbardziej korzystne warunki wzrostu, stąd duża rola właściwej agrotechniki.

Stanowisko w płodozmianie (4-letnia przerwa w uprawie rzepaku na tym samym polu), izolacja przestrzenna od innych plantacji rzepaku i kapustowatych, ograniczanie zachwaszczenia, szczególnie chwastami z rodziny kapustowatych (np. stulicha psia, tasznik, tobołki polne, gorczyca polna) i samosiewami rzepaku oraz zrównoważone nawożenie to podstawowe działania o charakterze prewencyjnym. Ważną kwestią jest także stosowanie kwalifikowanego materiału siewnego, szczególnie wcześnie i równomiernie zakwitających odmian mieszańcowych, które dodatkowo cechuje większa zdolność regeneracji uszkodzeń w porównaniu do odmian populacyjnych.

Termin nalotu słodyszka na uprawy rzepaku ozimego jest różny w poszczególnych latach i może trwać do kilkunastu tygodni, fot. K. Szulc
Termin nalotu słodyszka na uprawy rzepaku ozimego jest różny w poszczególnych latach i może trwać do kilkunastu tygodni, fot. K. Szulc

Natomiast chemiczne zabiegi zwalczania słodyszka należy przeprowadzić po dokładnej i systematycznej lustracji uprawy, po przekroczeniu progu ekonomicznej szkodliwości: w fazie zwartego kwiatostanu (BBCH 50-52) są to 1-2 chrząszcze na roślinie, a w fazie luźnego kwiatostanu (BBCH 55-59) – 3-5 chrząszczy na roślinie.

Fragment artykułu, którego autorami są: dr Przemysław Strażyński i prof. Marek Mrówczyński z Instytutu Ochrony Roślin PIB, pochodzi z kwietniowego wydania magazynu Farmer pt. Słodyszek - najgroźniejszy szkodnik rzepaku.