PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Rzepak ozimy z różnych terminów siewu

Rzepak ozimy z różnych terminów siewu

Autor:

Dodano:

Tagi:

Rzepak ozimy z różnych względów nie zawsze jest siany w zalecanym agrotechnicznie terminie. Jakie to rodzi skutki?



Podstawowym celem uprawy każdej rośliny w tym i rzepaku jest uzyskanie wysokiego i powtarzalnego w latach plonu. Zależy on od różnych czynników naturalnych i agrotechnicznych. Przyjmuje się, że głównymi, ograniczającymi plon są: niedobory wody, nieuregulowany odczyn gleby oraz niewłaściwe zarządzanie składnikami pokarmowymi. Na część wpływu nie mamy, jak wysokość i rozkład opadów w okresie wegetacji, na inne już tak. Można tu wymienić: termin siewu, dobór odmiany, nawożenie uprawy. Stąd powinniśmy starać się popełniać jak najmniej błędów i wybierać możliwie najlepsze rozwiązania agrotechniczne dla danego gatunku uprawy, najlepiej dopasowane do danego regionu, gleby i stanowiska.

Czynniki limitujące plon

Głównym składnikiem pokarmowym odpowiedzialnym za plonowanie jest azot. Błędy w nieodpowiednim dobraniu dawek nawożenia, terminu wysiewu nawozu, form azotu mszczą się przez cały sezon. Nie można też zapominać o bilansowaniu azotu pozostałymi składnikami pokarmowymi, które wpływają na efektywność pobierania i przetwarzania go w plon. Nawozy to nie wszystko, bo nawet najlepsza strategia nawożenia nie zapewni oczekiwanego plonu, jeżeli nie zadbamy o inne czynniki produkcji. Agrotechnicznym czynnikiem limitującym plon, na który mamy wpływ, jest przede wszystkim termin siewu rośliny uprawnej. W związku ze zmieniającym się klimatem i nie zawsze dogodnymi warunkami do siewu w zalecanych terminach stajemy często przed pytaniem, czy siać czy może lepiej poczekać? Kolejny czynnik i zarazem dylemat to odmiana i jej dobór przy szerokim wachlarzu ofert. Powinna ona być dopasowana do warunków panujących w gospodarstwie. Poza takimi aspektami, jak: potencjał plonotwórczy, zimotrwałość czy wymagania glebowe, należy też zwrócić uwagę na jej podatność na patogeny oraz elastyczność w dostosowywaniu się do warunków pogodowych. Te w ostatnich latach odznaczają się dużą zmiennością zarówno w okresie jesiennej, jak i wiosennej wegetacji.

Na powodzenie uprawy rzepaku wpływa zatem wiele czynników. W stacji hodowlanej NPZ Lembke w Goli k./Gostynia prowadzone są doświadczenia w kierunku różnych terminów siewu, wielkości dawek nawożenia azotem oraz wysiewu kilku odmian rzepaku ozimego. Dla celów doświadczalnych w trzyletnim doświadczeniu stosowano pięć dawek azotu: 0, 60, 120, 180 i 240 kg N/ha. Rzepak ozimy odmian Atora, Daktari, Duke, Prince, Architekt, Dominator wysiewano w dwóch terminach:
optymalnym – przypadał zazwyczaj ok. 20 sierpnia;
opóźnionym – 14 dni po terminie optymalnym, czyli ok. 4 września.

Termin siewu

Przyjrzeliśmy się dotychczasowym wynikom. Jak wykazała analiza statystyczna, w 2018 r. można mówić o istotnym wpływie terminu siewu na uzyskany plon. Wynika to z faktu, że rok siewu (2017) był wyjątkowo mokry, co sprzyjało jesiennemu rozwojowi roślin. Natomiast kolejne lata charakteryzowały się niedoborami wody w okresie wschodów, co wpłynęło na poziom plonowania. Analizując pojedyncze lata, zauważamy, że w latach suchych, kiedy warunki do siewu w terminie optymalnym są wyjątkowo niekorzystne, uzasadnione może być jego opóźnienie. Z doświadczeń przeprowadzonych w stacji hodowlanej NPZ Lembke w Goli wynika, że w latach siewu 2018 i 2019 opóźnienie siewu o 14. dni nie powodowało istotnego obniżenia wysokości plonu.

Na opóźnienie siewu można się decydować, gdy w czasie zalecanego optymalnego terminu siewu rzepaku panują wyjątkowo niekorzystne warunki
Na opóźnienie siewu można się decydować, gdy w czasie zalecanego optymalnego terminu siewu rzepaku panują wyjątkowo niekorzystne warunki

– Można wnioskować, że w warunkach niedoborów wody w czasie siewów opóźnienie siewu jest uzasadnione. Trzeba wybrać odmianę z dobrym wigorem początkowym i genem TuYV. We wszystkich latach prowadzenia doświadczenia odmiany wyposażone w ten gen niezależnie od terminu siewu plonowały wyżej od odmian, które tego genu nie posiadały – powiedział Artur Kozera z firmy Rapool, analizując wyniki doświadczenia.

Jednakże przy siewie trudno przewiedzieć, jaki będzie przebieg pogody w danym roku, w tym rozkład i wielkość opadów. Na opóźnienie decydować można się wówczas, gdy faktycznie w czasie, kiedy przypada optymalny termin siewu rzepaku, panują wyjątkowo niekorzystne warunki. Niestety, jeśli pogoda nie dopisze w trakcie wegetacji roślin (przymrozki, susze, nieodpowiedni rozkład opadów itd.), to spadek plonu może wynosić 25-50 kg nasion lub nawet więcej na każdy dzień opóźnienia, co uzależnione jest także od regionu uprawy i odmiany rzepaku ozimego. Z trzyletniej analizy doświadczenia wynika, że opóźnienie terminu siewu powoduje spadek plonu rzepaku. Potwierdzają to wyniki innych wcześniejszych doświadczeń polowych prowadzonych w kraju przez różnych naukowców.

Dawka nawożenia azotem

Analiza statystyczna wyników plonowania przy zróżnicowanej wysokości nawożenia azotem wykazała, że najwyższy wzrost plonu uzyskano, gdy roślinom dostarczano 60-120 kg N/ha. Dalsze zwiększanie dawki o 60 kg N/ha nie powodowało już istotnych zwyżek plonu.

Przykładem może być odmiana Prince, w przypadku której przy obiekcie nawożonym 120 kg N/ha uzyskano zbliżony plon, jak przy obiekcie, na którym zastosowano 180 kg N/ha. Realizacja tego typu doświadczeń jest podstawą do poprawy ekonomiki uprawy tej rośliny poprzez ograniczenie nakładów finansowych ponoszonych na nawożenie mineralne przy jednoczesnym zachowaniu wysokiego poziomu plonowania.

– Tylko rośliny zdrowe efektywnie gospodarują wodą i azotem, co przekłada się na ekonomiczny efekt uprawy. Możemy to zapewnić, wybierając do uprawy odmiany nowej generacji posiadające gen odporności na wirusa żółtaczki rzepy (Turnip Yellows Virus – TuYV) – podsumował Artur Kozera.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (4)

  • rolnik z mazowsza 2020-11-21 19:13:41
    nie wiem dlaczego, ale rzepak w tym roku naprawdę wygląda słabo...
  • Stanio 2020-11-21 12:28:35
    Północno-zachodnie Mazowsze, trudno znaleźć rośliny bez śladów żerowania śmietki. Szkody są tak duże, że wg. mnie nie ma szans za zadowalający plon... Ż Uprawa rzepaku w sytuacji wycofywania skutecznych ŚOR, przy takim natężeniu szkodników, stawia tę uprawę w kolejnych latach pod znakiem zapytania..
    • Miki2 2020-11-21 14:15:09
      Tak Europa i ministerstwo wspiera polskie białko
      • Maniek 2020-11-21 22:32:08
        Bruksela zadecydowała o stopniowym odchodzeniu od bio paliw z odatkiem oleju rzepakowego więc już im tak nie zależy. NIESTETY.

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.237.67.179
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum
GŁÓWNY PARTNER SERWISUpartner serwisu

PARTNER SERWISU
  • partner serwisu

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.