PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

System uprawy roli a zachwaszczenie pszenicy ozimej

System uprawy roli a zachwaszczenie pszenicy ozimej W tradycyjnym systemie produkcji roślinnej ważnym zadaniem uprawy roli jest ograniczanie chwastów, natomiast w bezorkowych systemach jest ono utrudnione

Wiele badań wskazuje na istotny wpływ zabiegów uprawowych na stan i stopień zachwaszczenia pól uprawnych. Szczególny wpływ wywierają zmianowanie i system uprawy roli.



Uproszczenia uprawy roli poprzez eliminowanie uprawy płużnej oraz stosowanie siewu bezpośredniego są zbieżne z koncepcją rolnictwa zrównoważonego, preferującego systemy zachowawcze, odnawiające potencjał produkcyjny gleby i środowiska. Ograniczenie lub zaniechanie uprawy płużnej, zwłaszcza przez dłuższy okres, może spowodować zmiany w agrocenozie, między innymi wzrost zachwaszczenia, zmiany składu florystycznego chwastów oraz zmniejszenie plonowania uprawianych roślin.

W tradycyjnym systemie produkcji roślinnej ważnym zadaniem uprawy roli jest ograniczanie chwastów, natomiast w bezorkowych systemach jest ono utrudnione. Na ogół przyjmuje się, że brak uprawy płużnej zwiększa presję chwastów, zarówno jednorocznych, jak i wieloletnich oraz samosiewów.

Zjawisko to szczególnie nasila się w warunkach jednoczesnego stosowania systemów bezorkowych i uprawy zbóż w monokulturze.

Większość obserwacji dotyczy jednak krótkich okresów trwania doświadczeń, a zdaniem wielu autorów, ażeby ocenić precyzyjnie wpływ systemów uprawy roli na zachwaszczenie, szczególnie w połączeniu ze stosowaniem herbicydów, potrzeba wielu lat statycznych badań.

Na korzyść systemów bezorkowych, a zwłaszcza siewu bezpośredniego, przemawia brak wydobywania nasion chwastów z głębszych warstw gleby, co w połączeniu z prawidłowym zmianowaniem może w przyszłości przyczynić się do ograniczenia zachwaszczenia. Ponadto pozostawianie resztek roślinnych na powierzchni gleby w formie mulczu jest skutecznym sposobem utrudniającym kiełkowanie i wschody chwastów.

Tradycyjna uprawa płużna, efektywna w ograniczaniu zachwaszczenia pól uprawnych, prowadzi jednak do niszczenia struktury i przesuszenia gleby oraz sprzyja erozji wodnej i wietrznej. Z kolei techniki uprawy konserwującej, takie jak uprawa uproszczona i siew bezpośredni, zmniejszają degradację fizyczną i biologiczną gleby oraz mogą być pomocne w ograniczaniu emisji CO2 w porównaniu do uprawy płużnej.

ORKA OGRANICZA ZACHWASZCZENIE

Zespół badawczy z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu w składzie: prof. Irena Małecka-Jankowiak, prof. Andrzej Blecharczyk, dr hab. Zuzanna Sawinska, dr hab. Tomasz Piechota, mgr Bartosz Waniorek podjął prace, celem których było poznanie wpływu 10-12-letniego okresu trwałego stosowania siewu bezpośredniego na zachwaszczenie pszenicy ozimej uprawianej w monokulturze oraz w zmianowaniu. System uprawy roli i stanowisko, w jakim uprawiono pszenicę ozimą, różnicował zbiorowisko chwastów w ocenie ich liczby i biomasy. Gatunkami dominującymi na wszystkich obiektach doświadczenia, w ocenie ich liczby, były miotła zbożowa oraz fiołek polny. W zmianowaniu - w porównaniu do monokultury - liczba i świeża masa chwastów w łanie pszenicy ozimej była mniejsza, w zależności od przedplonu od ok. 15 do blisko 70 proc. Zastosowanie tradycyjnej uprawy roli zmniejszało liczbę chwastów o ponad 60 proc., a ich świeżej masy o ponad 45 proc. w porównaniu do obiektów z trwałym stosowaniem siewu bezpośredniego. Wyniki opublikowano w kwartalniku naukowym Fragmenta Agronomica vol. 32, zeszyt 3.

UPROSZCZENIA SPRZYJAJĄ WYSTĘPOWANIU CHWASTÓW JEDNOLIŚCIENNYCH

Do podobnych wniosków doszła grupa naukowców z Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego w Szczecinie. Zespół pod kierownictwem prof. Stanisława Dzieni analizował wpływ kilkuletniego stosowania trzech systemów uprawy roli na zmiany w zachwaszczeniu łanu pszenicy ozimej. Badano wpływ systemu płużnego, uproszczonego i zerowego z siewem bezpośrednim na zachwaszczenie łanu pszenicy ozimej.

Wyeliminowanie orki w uprawie roli pod pszenicę ozimą zwiększyło liczbę gatunków chwastów w łanie o 6. Na wszystkich obiektach uprawowych gatunkami dominującymi były: miotła zbożowa, perz właściwy, skrzyp polny i fiołek polny. Przy uprawie bezpłużnej i siewie bezpośrednim udział dominujących gatunków chwastów zwiększył się do ok. 80 proc. (system uproszczony) i ponad 90 proc. (uprawa zerowa) w porównaniu z uprawą płużną. Zachwaszczenie łanu (liczebność i masa chwastów zarówno rocznych, jak i wieloletnich) zwiększało się wraz z upraszczaniem uprawy roli. Zwiększał się również udział liczebności i masy chwastów wieloletnich w stosunku do rocznych.

PRZERYWNIKIEM - MIĘDZYPLONY

Wzrostowi zachwaszczenia oraz kompensacji niektórych gatunków chwastów w monokulturze zbóż można przeciwdziałać, stosując przerywniki w postaci uprawy międzyplonów. Nowatorskim rozwiązaniem jest wykorzystanie biostymulatorów mających w zamierzeniu zwiększyć tolerancję roślin uprawnych na warunki stresowe. Tymi zagadnieniami zajęły się w swojej pracy badawczej prof. Danuta Parylak i dr Elżbieta Pytlarz, publikując wyniki swoich prac na łamach kwartalnika naukowego "Progress in Plant Protection" vol. 56, zeszyt 3.

Przyjęta przez naukowców hipoteza badawcza zakładała, że zastosowanie zabiegów o charakterze regeneracyjnym wzmocni kondycję rośliny uprawnej, a w efekcie poprawi się jej konkurencyjność wobec chwastów. Celem badań było określenie wpływu corocznego przyorywania międzyplonu ścierniskowego z gorczycy białej i stosowania biostymulatora na zachwaszczenie łanu pszenicy ozimej w monokulturze w warunkach tradycyjnej lub uproszczonej pożniwnej i przedsiewnej uprawy roli.

W wyniku przeprowadzonych badań stwierdzono istotny wpływ następstwa roślin na stopień zachwaszczenia pszenicy ozimej w fazie krzewienia. Uprawa monokulturowa doprowadziła do 3-krotnego zwiększenia liczby chwastów oraz ograniczenia występujących gatunków o 30 proc. w stosunku do uprawy pszenicy w płodozmianie. Wykazano również istotne różnice w liczbie chwastów w zależności od systemu uprawy pszenicy w monokulturze. W systemie płużnym uzyskano wyraźną redukcję zachwaszczenia po przyoraniu międzyplonu ścierniskowego oraz po łącznym stosowaniu międzyplonu z biostymulatorem odpowiednio o 50 i 36 proc. w odniesieniu do poletek bez zabiegów regeneracyjnych.

Zastąpienie podorywki kultywatorowaniem przyczyniło się do zmniejszenia konkurencyjności pszenicy ozimej wobec chwastów. Mimo to w warunkach uprawy zredukowanej do kultywatorowania obecność międzyplonu ścierniskowego okazała się przydatna w istotnej redukcji zachwaszczenia w odniesieniu do monokultury bez zabiegów regeneracyjnych. Upraszczanie uprawy roli prowadziło natomiast do wzrostu zachwaszczenia po użyciu biostymulatora, a szczególnie po jego stosowaniu łącznie z międzyplonem ścierniskowym odpowiednio o 35 i 65 proc. w porównaniu do poletek z tymi samymi zabiegami regeneracyjnymi, ale w uprawie płużnej.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.238.62.144
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.