PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Kukurydza dla wytrwałych

Rok 2006 okazał się kolejnym trudnym rokiem dla producentów kukurydzy uprawianej na ziarno. W ciągu ostatnich lat był jednym z najbardziej niekorzystnych zarówno pod względem pogody, jak i dochodów.



Od kiedy Polska stała się członkiem Unii Europejskiej, ziarno kukurydzy objęto skupem interwencyjnym. W naszym kraju jest on prowadzony przez Agencję Rynku Rolnego w 44 centrach interwencyjnego skupu kukurydzy. Główną rolą skupu jest podtrzymywanie cen kukurydzy poprzez zmniejszanie podaży ziarna na rynek, gdy są jego nadwyżki. Niska podaż ziarna po zbiorach kukurydzy w 2006 r. sprawiła, że cena ziarna jest znacznie wyższa od ceny interwencyjnej, wskutek czego ilość ziarna zaoferowanego do skupu interwencyjnego na początku listopada była znikoma. Wysokie ceny ziarna kukurydzy zanotowano też na całym świecie – na przykład na Giełdzie w Paryżu (MATIF) pod koniec listopada 2006 r. tonę kukurydzy w transakcjach terminowych wyceniano na ponad 160 euro.


Aspektem skupu interwencyjnego kukurydzy budzącym wiele kontrowersji jest zaostrzenie od 1 listopada 2006 r. przez Komisję Europejską parametrów jakościowych kukurydzy przyjmowanej do skupu. Ostrzejsze wymogi dotyczą między innymi obniżenia dopuszczalnego poziomu wilgotności do 13,5 proc. czy obecności ziaren połamanych do 5 proc. Warto podkreślić, że nowe rozporządzenie Komisji Europejskiej ma na celu ograniczenie skupu interwencyjnego kukurydzy oraz rozwiązanie problemu „góry kukurydzy”, czyli zapasów interwencyjnych ziarna tego zboża z lat 2004–2005, pochodzących głównie z Węgier. Obawy KE przed znacznym zwiększeniem się w najbliższym czasie zapasów interwencyjnych zbóż, które wynikają po części z akcesji do UE nowych członków (Rumunii i Bułgarii), sprawiły, że planowane jest zupełne wyłączenie ziarna kukurydzy ze skupu interwencyjnego, co miałoby nastąpić już od 1 lipca.
Wysokie wymagania tej rośliny na wielu etapach jej uprawy powodują, że tylko ci rolnicy, którzy opanowali wysoką technologię uprawy kukurydzy na ziarno, mogą uzyskiwać dochód rolniczy netto na odpowiednio wysokim poziomie. Od początku sezonu wegetacyjnego warunki nie sprzyjały właściwemu rozwojowi roślin kukurydzy. W szczególności wysokie temperatury podczas pylenia wiech oraz znaczący niedobór opadów w lipcu sprawiły, że prawie w całym kraju plony ziarna były niskie. W skrajnych przypadkach rośliny nie wytworzyły nawet kolb.

Według rachunku symulacyjnego, wykonanego w Zakładzie Rachunkowości Rolnej IERiGŻ-PIB, plon kukurydzy w 2006 roku średnio w badanych gospodarstwach indywidualnych wyniósł 5,1 ton z hektara i był o 26 proc. niższy niż w roku 2005. Mimo że cena skupu kukurydzy jest o połowę wyższa niż przed rokiem, wartość ziarna zebranego z hektara zmniejszyła się o 8 proc. Koszty związane z uprawą hektara kukurydzy na ziarno pozostały na poziomie roku 2005 (2393 zł). W efekcie dochód rolniczy netto uzyskany z 1 ha uprawy kukurydzy na ziarno był niższy niż przed rokiem. Według szacunków IERiGŻ-PIB dochód ten średnio w badanej próbie gospodarstw indywidualnych wyniósł 112 zł i był ponad 2–3-krotnie niższy niż w 2005 roku.
Rachunki symulacyjne przeprowadzone na bazie danych systemu AGROKOSZTY (System Zbierania Danych o Produktach Rolniczych) wykazały, że w najkorzystniejszej sytuacji dochodowej znalazła się uprawa kukurydzy w gospodarstwach, w których pod jej uprawę przeznaczono 10–30 ha. W tej grupie dochód rolniczy netto w przeliczeniu na hektar wyniósł 455 zł. W pozostałych badanych gospodarstwach działalność ta była niedochodowa.

Analiza kosztów jednostkowych uprawy kukurydzy potwierdza, że rok 2006 był dla producentów tego zboża znacznie mniej korzystny. Koszt wyprodukowania 100 kg ziarna wyniósł średnio 46,92 zł i  był o 36 proc. wyższy niż w 2005 roku. Dochód rolniczy netto w przeliczeniu na 100 kg ziarna, który wyniósł jedynie 2,20 zł, obniżył się o 42 proc. Dynamika spadku dochodu rolniczego netto w przeliczeniu na 1 godzinę pracy własnej rolnika i jego rodziny była jeszcze większa – dochód ten był aż 2–3-krotnie niższy niż w roku 2005 i wynosił 9,83 zł.

Nie ulega więc wątpliwości, że uprawa kukurydzy na ziarno w roku 2006 była w znacznej części gospodarstw działalnością niskodochodową, a w wielu przypadkach wręcz niedochodową.

Suma opadów w okresie wegetacyjnym, a zwłaszcza w czasie tworzenia się kolb i wypełniania ziarna, była czynnikiem decydującym o wielkości plonu. Szczególnie widoczne było to w pasie województw Polski środkowej – od lubuskiego po mazowieckie, a także na Dolnym Śląsku i Opolszczyźnie, gdzie na wielu plantacjach rośliny nie zawiązały ziarna. Nieco lepiej było w Polsce południowo-wschodniej, gdzie susza w mniejszym stopniu ograniczyła plony ziarna kukurydzy. W tej części kraju rolnicy, którzy spełnili wszystkie zasady prawidłowej agrotechniki uprawy kukurydzy na ziarno, uzyskali plony zbliżone do ubiegłorocznych. W rejonie tym w największym nasileniu występował najgroźniejszy szkodnik kukurydzy – omacnica prosowianka. Największy niepokój wśród producentów kukurydzy budzi jednak zachodnia kukurydziana stonka korzeniowa, ponieważ zasięg występowania tego gatunku w porównaniu do roku 2005 znacznie się zwiększył. W uprawie kukurydzy na ziarno należy spodziewać się więc wzrostu udziału nakładów związanych z ochroną chemiczną. W gospodarstwach objętych badaniami w ramach systemu AGROKOSZTY ich udział w kosztach bezpośrednich wynosił średnio 10 proc. Badania IERiGŻ-PIB wykazały, że pomimo niesprzyjających warunków meteorologicznych uprawa kukurydzy na ziarno może być dochodowa. Wymaga jednak fachowej wiedzy i niemal doskonałej agrotechniki. Wyższa, w porównaniu z innymi zbożami, kosztochłonność jej uprawy i specyficzna struktura kosztów bezpośrednich sprawiają, że tylko trafność podejmowanych przez rolnika decyzji odnośnie agrotechniki przesądzi o sukcesie ekonomicznym.

Autor pracuje w Instytucie Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej PIB w Warszawie

Ważne
Z powodu niezbyt korzystnych warunków klimatycznych dla kukurydzy w latach 2004–2006 powierzchnia jej uprawy na ziarno zmniejszyła się: w ubiegłym roku kukurydzą na ziarno obsiano 309,4 tys. ha, o blisko 30 tys. ha (9 proc.) mniej w porównaniu do roku 2005 i aż o 102 tys. ha (25 proc.) mniej niż w roku 2004. Także trudny dla jej uprawy rok 2006 może zniechęcić do niej wielu rolników, w związku z czym powierzchnia jej uprawy może ulec dalszemu zmniejszeniu. Zważając jednak na możliwości coraz wszechstronniejszego wykorzystania ziarna kukurydzy, nie należy podejmować takiej decyzji zbyt pochopnie. 


Źródło: Farmer 03/2007



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.207.108.182
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.