Program ochrony tych dwóch gatunków zbóż przed chwastami jest dość bogaty. Obejmuje ponad 100 kombinacji. Jego podstawową cechą jest brak możliwości odchwaszczania zbóż jarych w terminie przedwschodowym. Jest to praktyczna zaleta wykluczająca przewidywanie zachwaszczenia. Wszystkie zalecane herbicydy można dostosować do występujących, uprzednio rozpoznanych gatunków chwastów.

Mimo braku preparatów przedsiewnych, ochronę można rozpocząć bardzo wcześnie, bo już od fazy pierwszego liścia zbóż (BBCH 11). Zabiegi wykonywane szybko po wschodach (zbóż i chwastów) są bardzo korzystne, gdyż eliminują konkurencję w momencie jej powstawania. Niejednokrotnie warunki klimatyczne i organizacyjne nie pozwalają na wykonanie wczesnych zabiegów. Na szczęście zgodnie z programem można je wykonywać w zdecydowanie późniejszej fazie, aż do momentu w pełni rozwiniętego liścia flagowego (BBCH 39). Należy jednak pamiętać, że mimo pełnej selektywności herbicydów w stosunku do zbóż, wraz z rozwojem chwastów spada ich wrażliwość na stosowane środki. W zdecydowanej większości podczas zabiegów chwasty nie powinny przekraczać fazy 8 liści (BBCH 18), co dotyczy przede wszystkim chwastów dwuliściennych.

Do zwalczania owsa głuchego zalecane są tylko dwie substancje czynne - fenoksaprop-P-etyl do fazy czterech liści owsa (BBCH 14) - i pinoksaden aż do fazy początku liścia flagowego (BBCH 37).

Program ochrony pszenicy jarej i jęczmienia jarego ukształtował się na przestrzeni wielu lat. Niektóre z substancji czynnych są nawet grubo po "pięćdziesiątce". Należą do nich środki np. zawierające 2,4-D czy MCPA. Są i zdecydowanie młodsze, a ponad to cały czas ochronie roślin przed chwastami towarzyszy rozwój nowych technologii, rozszerzenie zastosowań, zmiany terminów stosowania, zabiegi łączne obejmujące produkcję mieszanin fabrycznych oraz wykorzystanie mieszanin zbiornikowych.

W aktualnym programie w ramach mniejszych i większych nowości należy zwrócić uwagę na kilka rozwiązań. Po aktualizacji etykiety Glean 75 WG i wprowadzeniu na rynek odpowiednika tego preparatu Nuher 75 WG (chlorosulfuron) środki te można stosować już od fazy pierwszego liścia w dawce 7 g/ha. Ilość ta jest przeznaczona jedynie do zwalczania chwastów dwuliściennych z głównym przeznaczeniem ograniczania samosiewów rzepaku.

Kolejne nowatorskie rozwiązanie to wprowadzenie na rynek preparatu Axial 50 EC (pinoksaden). Do tej pory zarejestrowana formulacja Axial 100 EC wymagała łącznego stosowania z adiuwantem Adigor 440 EC, nowsza posiada go w swoim składzie. Również "nowy" Axial można stosować nieco wcześniej, bo już od pierwszego, a nie trzeciego liścia zbóż. Oczywiście preparaty różnią się zalecaną dawką, co wynika z koncentracji substancji czynnej. Zaletą pinoksadenu jest możliwość wykonywania zabiegów już od 1oC. Nastąpiły również zmiany w niektórych etykietach preparatów zawierających fenoksaprop-P-etylu (Puma Uniwersal 069 EW i Fontom 0,69 EW). Mieszaniny tych związków z preparatami Chwastox Turbo 340 SL (MCPA + dikamba) i Sekator 125 OD (amidosulfuron + jodosulfuron) można także stosować w pszenicy jarej. Takiej nowelizacji nie ma dla mieszaniny z Granstarem 75 WG (tribenuron metylu). Obie bazowe substancje czynne w zbożach jarych służą przede wszystkim do niszczenia owsa głuchego.

Do nowych rozwiązań należy rejestracja metsulfuronu metylu. Istnieje kilka różnych form rejestracji tej substancji czynnej. Jest produkowana w formie pojedynczego związku (Desperado 20 SG, Coma 20 SG, Finy 200 SG, Pike 20 WG, Sheriff 20 SG, Winnetou 20 SG) oraz w mieszaninach fabrycznych łącznie z tifensulfuronem (Chenkar 750 WG, Er gon 750 WG, Finish SX 40 SG), jest też zalecana do łącznych zabiegów z karfentrazonem etylu (Aurora 40 WG). Preparaty te różnią się rejestracją. Wszystkie są zalecane w jęczmieniu, część tylko w pszenicy, istnieją różnice w dawkach i terminach. Świadczy to o wielu możliwościach ich wykorzystania. Do podstawowych chwastów wrażliwych na metsulfuron metylu należą: fiołek polny, gwiazdnica pospolita, jasnota różowa, komosa biała, mak polny, maruna bezwonna, rdest plamisty, rumian polny i tasznik pospolity.

Rejestracja preparatu Biathlon 4 D (florasulam + tribenuron metylowy) po raz pierwszy umożliwia stosowanie preparatów w fazie w pełni rozwiniętego liścia flagowego (BBCH 39). Do tej pory granicznym terminem stosowania herbicydów w zbożach była faza początku liścia flagowego (BBCH 37). Biathlon 4 D należy stosować łącznie z adiuwantem Dash HC.

Wśród nowo zarejestrowanych preparatów znajdują się identyczne środki Gradio 74,4 SG oraz Granstar Power 74 SG. W tym sezonie jeszcze nie należy się ich spodziewać na rynku. Są fabrycznymi mieszaninami mekopropu-P i tribenuronu metylowego. To dodatkowa informacja o możliwości łącznego stosowania tych substancji czynnych. Równocześnie warto zanalizować różnorodność zaleceń (dawki, terminy, mieszaniny) samego tribenuronu metylu, które świadczą o uniwersalności tej substancji czynnej.

Nie należy pomijać w zbożach jarych regulatorów wzrostu (2,4-D, MCPA, dikamba, dichloroprop, mekoprop). To wiele starych preparatów, ciągle uzupełnianych nowymi formami użytkowymi. Na ich użytkowanie wpływają dwie odrębne cechy. Do skutecznego działania wymagają minimalnej temperatury 8oC, lepiej nawet 10oC, o którą podczas wiosny na ogół nietrudno. Druga interesująca cecha - są stosunkowo tanie i skutecznie zwalczają pospolite gatunki chwastów dwuliściennych.

Poza asortymentem stosowanych herbicydów należy także zwrócić uwagę na technologię ich produkcji. Przy coraz większej liczbie preparatów sulfonylomocznikowych pojawia się symbol SX. Oznacza to, że produkowane są w formie bardzo dobrze rozpuszczalnych granul. Zwiększa to skuteczność i szybkość ich działania. Ponadto dobra rozpuszczalność sprzyja łatwemu myciu zbiorników opryskiwaczy. Eliminuje to pozostawanie ich resztek w pojemniku i wyklucza uszkodzenia innych roślin podczas kolejnych zabiegów tym samym sprzętem.

W tej sytuacji pszenicę jarą i jęczmień jary możemy odchwaszczać po staremu, ale z nowymi elementami ochrony.