Zarząd KRIR zwrócił się do MRiRW o zainteresowanie się działaniami w związku z postępowaniem przygotowawczym prowadzony przez Prokuraturę Okręgową w Toruniu dotyczącym oszustw popełnionych w ramach prowadzonej na rynku rolniczym działalności gospodarczej przez GPR „Ziarno”.

- W wyniku działania ww. podmiotu pokrzywdzonych zostało kilkuset rolników, którzy nie otrzymali zapłaty za sprzedane Grupie zboże i rzepak - napisała KRIR w liście. Jak zauważono, już w październiku 2020 r. KRIR zwrócił się do Prokuratora Generalnego o objęcie szczególnym nadzorem ww. postępowania przygotowawczego.

– W odpowiedzi Prokuratura Krajowa poinformowała, że przedmiotowe postępowanie przygotowawcze (…) zostało objęte zwierzchnim nadzorem służbowym Prokuratury Regionalnej w Gdańsku i jest w stałym zainteresowaniu tej jednostki prokuratury. Pomimo to, d dnia dzisiejszego rolnicy nie otrzymali zapłaty za wyprodukowane zboże i rzepak. Sytuacje takie potęgują wśród rolników poczucie bezsilności i lekceważenia ich problemów – napisała Izba w piśmie z dnia 4 listopada 2021 r.

Poniżej publikujemy całą odpowiedź resoru skierowaną do KRIR:

Na wstępie warto wyjaśnić, że ww. spółka została wpisana do rejestru grup producentów rolnych w dniu 31 lipca 2006 r., natomiast w dniu 31 grudnia 2013 r. GPR Ziarno sp. z o.o. została z tego rejestru wykreślona i od dnia 1 stycznia 2014 r. podmiot ten nie posiada statusu grupy producentów rolnych w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw, i prowadzi swoją działalność w formie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, nr KRS 0000056072, na podstawie ustawy z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych W związku z powyższym, MRiRW nie sprawuje bezpośredniego nadzoru nad tym podmiotem i nie posiada wobec niego uprawnień kontrolnych i stanowiących.

Niezależnie od powyższego, od momentu otrzymania w 2019 r. pierwszych sygnałów dotyczących nieprawidłowości w rozliczaniu się z kontrahentami ww. podmiotu, prowadzę korespondencję z właściwymi dla sprawy organami, tj. Ministrem Sprawiedliwości oraz Prokuratorem Krajowym, monitorując stan sprawy.

Na podstawie ostatniej korespondencji otrzymanej od Prokuratora Krajowego można wskazać, że we wspomnianej w Pana piśmie sprawie pod sygn. akt PO I Ds 8.2020 toczy się postępowanie w sprawie dotyczącej doprowadzenia kontrahentów firmy Grupa Producentów Rolnych „Ziarno" sp. z o.o. z siedzibą w Cichoradzu do niekorzystnego rozporządzenia ich mieniem własnym, łącznie o wielkiej wartości, przez przedstawicieli wskazanej spółki, za pomocą wprowadzenia pokrzywdzonych w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione od nich z odroczonym terminem płatności ziarna zbóż i nasiona rzepaku, tj. o przestępstwo z art. 286 § I k.k. w zw. z art. 294 § 1 k.k., prowadzone przez Prokuraturę Okręgową w Toruniu. W ramach tego postępowania aktualnie na bieżąco prowadzone są czynności procesowe dotyczące przesłuchania pokrzywdzonych (w tym charakterze występuje w przedmiotowej sprawie 825 osób).

Ponadto, na potrzeby śledztwa toruńskiej Prokuratury Okręgowej sygn. akt PO I Ds 8.2020 opracowywana jest na chwilę obecną wstępna opinia biegłego w zakresie dotyczącym wypłacalności ww. spółki w inkryminowanym okresie, która ma być przekazana do materiałów niniejszego postępowania. Dopiero pozyskanie przedmiotowej ekspertyzy oraz w dalszej kolejności opinii końcowej pozwoli na dokonanie najistotniejszych ustaleń w sprawie, w szczególności w zakresie odpowiedzialności karnej przedstawicieli ww. spółki w odniesieniu do oszustwa będącego przedmiotem śledztwa sygn. akt PO I Ds 8.2020. Prokurator Krajowy poinformował również, że wspomniane śledztwo zostało przedłużone, aktualnie do dnia 31 grudnia 2021 r., a nadto, iż przedmiotowa sprawa pozostaje w bieżącym i stałym zainteresowaniu Departamentu do Spraw Przestępczości Gospodarczej Prokuratury Krajowej.

Dodatkowo, na podstawie informacji uzyskanych od Ministra Sprawiedliwości można wskazać, że prowadzone było także postępowanie nadzorcze prowadzone przez Ministra Sprawiedliwości wobec nadzorcy sądowego w przyspieszonym postępowaniu układowym spółki (Sąd Rejonowy w Toruniu V Wydział Gospodarczy, sygn. akt V GRp 3/20). W wyniku tego postępowania ustalono, że analiza przedstawionych wyjaśnień i dokumentów wykazała, iż w toku postępowania nie dochowano przewidzianego przez art. 261 ustawy z dnia 15 maja 2015 r. — Prawo restrukturyzacyjne (Dz. U. z 2021 r. poz. 1588), zwanej dalej „Prawem restrukturyzacyjnym", terminu instrukcyjnego przewidzianego na złożenie planu restrukturyzacyjnego, spisu wierzytelności i spisu wierzytelności spornych. Należy jednak zaznaczyć, że zgromadzony materiał nie dał podstaw do stwierdzenia, aby sytuacja taka była skutkiem zaniechań nadzorcy. Nadzorca dwukrotnie zwracał się do sądu o przedłużenie terminu do złożenia ww. dokumentów, co wynikało z konieczności uzyskania przez dłużnika dostępu do dokumentacji księgowej, zabezpieczonej przez Prokuraturę Rejonową Toruń — Centrum — Zachód w Toruniu w związku z postępowaniem prowadzonym w sprawie popełnienia przez osoby zarządzające ww. spółką przestępstwa niekorzystnego rozporządzenia mieniem. Dłużnik prowadził również z kilkoma podmiotami negocjacje, których wynik mógł mieć wpływ na ostateczny kształt planu restrukturyzacyjnego. Dodatkowe utrudnienie stanowiły wprowadzone w związku z COVID — 19 obostrzenia sanitarne. Opóźnienie w złożeniu wymaganych dokumentów było również spowodowane tym, że na końcowym etapie prac dłużnik przedstawił nadzorcy sądowemu kilkadziesiąt nakazów zapłaty, co pociągnęło za sobą konieczność dokonania szeregu dodatkowych czynności, w tym m.in. ustalenia, kiedy powstały objęte tymi nakazami zapłaty wierzytelności, wyliczenia odsetek za opóźnienie oraz dodatkowych konsultacji z dłużnikiem. Ostatecznie spis wierzytelności, spis wierzytelności spornych oraz plan restrukturyzacyjny z propozycjami układowymi zostały złożone do akt sprawy w dniu 9 września 2020 r. Na długotrwałość postępowania wpływ miała również konieczność aktualizacji spisu wierzytelności i spisu wierzytelności spornych już po dacie określenia przez sędziego - komisarza sposobu głosowania nad zawarciem układu (postanowienie z dnia 22 grudnia r.). Ponadto, w dniu 5 lutego 2021 r. dłużnik poinformował nadzorcę o konieczności dokonania modyfikacji w planie restrukturyzacyjnym i propozycjach układowych. Po wprowadzeniu niezbędnych poprawek nadzorca zwrócił się do sędziego — komisarza o uchylenie postanowienia z dnia 22 grudnia 2020 r. dotyczącego określenia trybu głosowania nad układem, wydanie nowego rozstrzygnięcia w tym przedmiocie, a także o przyjęcie do akt aktualizacji spisu wierzytelności, spisu wierzytelności spornych oraz planu restrukturyzacyjnego wraz z propozycjami układowymi. Postanowieniem z dnia 15 marca 2021 r. określono, że głosowanie nad zawarciem układu zostanie przeprowadzone z pominięciem zwoływania zgromadzenia wierzycieli. Ostatecznie, wierzyciele nie wyrazili zgody na zawarcie układu, a nadzorca sądowy wystąpił do sądu o rozważenie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego na mocy art. 325 ust. 1 pkt 3 Prawa restrukturyzacyjnego (pismo nadzorcy sądowego do sędziego - komisarza z dnia 5 sierpnia 2021 r.).

Przedłożone dokumenty i oświadczenia nie dały nadto podstaw do przyjęcia, że doradca restrukturyzacyjny nie wywiązywał się z nałożonych na niego przez przepisy ustawy i sąd obowiązków. W szczególności wskazać należy, że nadzorca zawiadomił o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego wierzycieli (około 800 podmiotów), Izbę Administracji Skarbowej w Bydgoszczy, Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w Toruniu, komorników sądowych, a także złożył do akt sprawy oświadczenie o braku przeszkód do pełnienia funkcji nadzorcy sądowego w tymże postępowaniu wraz z dokumentem potwierdzającym zawarcie umowy odpowiedzialności cywilnej za szkody wyrządzone w związku z pełnieniem funkcji.

Analiza kopii wytworzonych w toku procedury zbierania głosów dokumentów (informacja o wynikach głosowania nad układem, kopie dokumentów wysyłanych do wierzycieli w związku z przeprowadzeniem głosowania w trybie pisemnego zbierania głosów) prowadzi do wniosku, że zostały one sporządzone terminowo i zawierają elementy wymagane przez przepisy Prawa restrukturyzacyjnego (art. 264 Prawa restrukturyzacyjnego). Jak wynika zarówno z przedłożonych sprawozdań z czynności nadzorcy sądowego za okres od dnia 1 stycznia 2021 r. do dnia 30 czerwca 2021 r., jak też kopii pozostałej korespondencji (kserokopie wniosków nadzorcy z dnia 19 lutego 2020 r. i 22 kwietnia 2020 r.) sędzia — komisarz był przez nadzorcę na bieżąco informowany o podejmowanych w toku postępowania czynnościach i przyczynach opóźnień w złożeniu dokumentów.

Należy jednocześnie wskazać, że zgodnie z art. 19 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego, to sędzia — komisarz kieruje tokiem postępowania restrukturyzacyjnego, sprawuje nadzór nad czynnościami nadzorcy sądowego i zarządcy, oznacza czynności, których wykonywanie przez nadzorcę sądowego albo zarządcę jest niedopuszczalne bez jego zezwolenia lub bez zezwolenia rady wierzycieli, jak również zwraca uwagę na popełnione przez nich uchybienia. Dotyczy to również oceny informacji o wynikach głosowania nad układem i podjęcia ewentualnej decyzji o umorzeniu niniejszego postępowania z uwagi na brak spełnienia przesłanek przyjęcia układu. Postanowienie w tym przedmiocie podlega kontroli sądu w drodze zażalenia (art. 325 ust. 1 pkt 3 i art. 327 ust. 1 Prawa restrukturyzacyjnego). Badanie takiego orzeczenia leży poza zakresem kognicji Służby Nadzoru Ministra Sprawiedliwości.

Na podstawie przedstawionych informacji, Minister Sprawiedliwości stwierdził, że przeprowadzone czynności nadzorcze wobec nadzorcy sądowego w przyspieszonym postępowaniu układowym nie dały podstaw do stwierdzenia uchybień w wykonywaniu zawodu doradcy restrukturyzacyjnego. W szczególności zgromadzony w toku postępowania nadzorczego materiał nie stwarza przesłanek do przyjęcia, że dopuścił się on w niniejszym postępowaniu uporczywego lub rażącego naruszenia przepisów prawa, które mogłoby skutkować cofnięciem licencji doradcy restrukturyzacyjnego.

W związku z tym, że postępowania dotyczące ww. spółki są cały czas kontynuowane, a do MRiRW napływa nowa korespondencja w tej sprawie, planuję ponownie zwrócić się do Ministra Sprawiedliwości z prośbą o przedstawienie jak najbardziej aktualnych informacji w przedmiotowej kwestii.

Źródło: KRIR