Zrzeszająca ponad 20 organizacji członkowskich z wielu krajów europejskich, European Milk Board (EMB) reprezentuje producentów mleka w polityce, u przetwórców i w handlu. W swoich projektach członkowie EMB pracują również konstruktywnie na rynku i realizują uczciwe ceny dla rolników.

Na zgromadzeniu ogólnym w czerwcu przedstawiciele organizacji EMB z całej Europy spotkali się, aby wspólnie przeanalizować wyzwania, jakie charakteryzują sektor w związku z kryzysami zewnętrznymi i wewnętrznymi, a także polityką rolną UE. Uczestnicy zgodzili się, że dziś bardziej niż kiedykolwiek istnieje potrzeba dobrej reprezentacji producentów mleka w całej Europie oraz że polityczna praca organizacji patronackiej jest konstruktywna i niezbędna. Bez tej pracy obawy i żądania rolników, a także obywateli UE dotyczące stabilnej produkcji w UE nie zostałyby wysłuchane.

Według EMB, wciąż brakuje rzeczywistej reprezentacji interesów rolników ze strony niektórych dużych organizacji na szczeblu UE, które zgodnie z ich definicją powinny faktycznie bronić gospodarstw i osób pracujących w rolnictwie.

Wady unijnego systemu rolnego

Jak wykazała analiza sytuacji ekonomiczno-społecznej gospodarstw podczas walnego zgromadzenia EMB, obecny system rolny UE nie jest w stanie zapewnić stabilnej struktury produkcji przy wystarczająco żywotnych gospodarstwach. Potrzebne są ważne reformy, a przedstawiciele rolników w całej UE powinni się za nimi opowiadać.

Dr Karin Jürgens z Urzędu Socjologii Rolnictwa i Rolnictwa (BAL), przedstawiła uczestnikom badanie marżowe oraz aktualną kalkulację kosztów do roku 2021, które wskazują na systematyczne pogarszanie się sytuacji marżowej, cenowej i kosztowej producentów mleka w ostatnich dziesięcioleciach. Marża dla produkcji ekonomicznej netto pogorszyła się z 3,79 centa/kg mleka w 1989 roku do -4,96 centa/kg w 2019 roku. A sytuacja kosztowo-cenowa w 2021 r. pokazuje na przykład przewagę kosztów nad dochodami z produkcji mleka w wysokości ok. 20 proc. dla Belgii, Niemiec i Luksemburga, ok. 30 proc. dla Francji i Holandii, a dla Litwy ceny w ogóle nie pokrywały 43. procent kosztów.

Nie osiąga się nawet krajowego poziomu płacy minimalnej

Ma to druzgocące konsekwencje dla dochodów rolników. Niemieckim rolnikom pozostało tylko 6,10 euro za godzinę, a ich koledzy z Luksemburga pracowali za 5,25 euro na godzinę. Francuscy rolnicy otrzymali tylko 3,09 euro. Ale litewscy producenci nie osiągnęli nawet krajowego poziomu płacy minimalnej 2,33 euro za godzinę. Dla przeciętnego duńskiego i holenderskiego producenta mleka rok 2021 był nawet rokiem bezwzględnego deficytu.

Rosnące koszty produkcji mleka

Analiza danych dotyczących kosztów z 2021 r. została uzupełniona danymi dotyczącymi zmian cen w pierwszym kwartale 2022 r. Tutaj po raz kolejny stało się jasne, że skoki cen paszy dla bydła, nawozów i energii doprowadziły do ​​dodatkowego wzrostu kosztów produkcji mleka. Na przykład w samej Francji, zgodnie z analizą trendów, koszt kupowanej paszy wzrósł z 10,57 centa (średnia dla 2021 r.) do 14,49 centa na kg mleka w kwietniu 2022 r. To osłabia oczekiwanie, że rosnące ceny mleka przyniosą pilnie potrzebną ulgę gospodarczą.

Ceny powyżej kosztów produkcji obowiązkowe

Przedstawiciele EMB podkreślają, że stabilna produkcja mleka wymaga ram prawnych zapewniających faktyczne odzwierciedlenie w cenach kosztów produkcji, w tym godziwych dochodów dla producentów. Przykładem ram unijnych może być ustawa, która powstała w Hiszpanii w 2021 r., która wymaga, aby ceny wyższe od kosztów produkcji były obowiązkowe. Taka ustawa musiałaby również zostać wprowadzona na szczeblu UE, a przede wszystkim aktywnie wdrażana.

Importowane towary muszą spełniać normy

W obszarze polityki handlowej zgromadzenie omówiło klauzule lustrzane dla towarów importowanych. Musiałyby one zapewnić, aby importowane produkty odpowiadały unijnym normom produkcji, aby tym samym uniknąć zakłóceń konkurencji, ze szkodą dla producentów mleka i zwiększonych zagrożeń dla zdrowia konsumentów w UE.

Projekty „Sprawiedliwe mleko” na rzecz zrównoważonego rozwoju

Jako aktywna reprezentacja interesów hodowców bydła mlecznego bezpośrednio na rynku, ważnego dowodu dostarczają projekty Fair Milk, które są z powodzeniem realizowane przez członków EMB w różnych krajach.

Uwzględnienie dochodów producentów nie jest iluzją i jest możliwe. Ale to działa tylko wtedy, gdy nacisk kładziony jest na zrównoważony rozwój społeczny, co w dużej mierze ma miejsce w przypadku systemu politycznego, spółdzielni, prywatnych przetwórców lub handlu detalicznego. Te specjalne zrównoważone projekty, których celem jest umożliwienie sprawiedliwej dystrybucji w całym łańcuchu, są przykładem sprawiedliwego systemu dystrybucji, który musiałby zostać zainstalowany w całej UE.