PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Francuskie montbeliardy z polskim paszportem

Francuskie montbeliardy z polskim paszportem

Autor: Tomasz Piotrowski

Dodano: 09-05-2014 12:36

Tagi:

Wiele mówi się ostatnimi laty o francuskiej rasie montbeliarde. Analizując wyniki oceny użytkowości mlecznej z kilku ostatnich lat, można również jednoznacznie stwierdzić, że rośnie popularność tej rasy wśród naszych hodowców.



W 2013 r. krów wspomnianej rasy podlegających ocenie użytkowości mlecznej było 2 428 szt.

Postanowiliśmy więc dotrzeć do pionierów hodowli krów tej rasy w naszym kraju - gospodarstwa hodowlanego Montagro Sp. z o.o. mieszczącego się w Wierzbicy na Lubelszczyźnie, w którym hodowla krów montbeliarde została zainicjowana w 2005 r.

Obecnie utrzymywane są 294 krowy mleczne. W gospodarstwie wykorzystywane są dwa systemy utrzymania: głęboka ściółka - krowy zasuszone i grupa krów z defektami układu ruchu oraz młodzież, a w nowej oborze przeznaczonej dla 340 sztuk (obora płytko ścielona z wykorzystaniem separatu gnojowicy do wyścielania legowisk) - krowy w laktacji i zasuszone.

LAKTACJA I WYDAJNOŚĆ MLECZNA

Rasę montbeliarde cechuje późniejsze dojrzewanie w porównaniu do rasy hf. Różni się również tempem uzyskiwania przez te krowy wydajności szczytowej. Wydajność mleczna rośnie stale do 3, 4, a nawet dalszych laktacji. Jest to zupełnie odmienna sytuacja w porównaniu z holsztynami, które szczytową produkcję uzyskują zwykle w 2. laktacji.

Wydajność mleczna krów rasy montbeliarde, rozpatrując to pod względem potencjału produkcji, jest nieco niższa niż krów holsztyńsko-fryzyjskich. Montbeliardy objęte kontrolą użytkowości mlecznej w Polsce w 2013 r. dały średnio 7 224 kg mleka, czyli o nieco ponad 360 kg mniej niż krowy HO.

W gospodarstwie Montagro krowy doją średnio 9 314 kg mleka w laktacji, czyli średnio ok. 30 litrów mleka dziennie od krowy, o parametrach 3,66 proc. tłuszczu i 3,59 proc. białka. Warto dodać, że rekordzistki pod względem wydajności osiągają poziom 15 tys. kg mleka w laktacji o zbliżonym do średniej składzie chemicznym. Co ciekawe, są to krowy w 5. czy 7. laktacji, a dla porównania holsztyny czarno-białe osiągają nawet wyższe wydajności, ale w laktacjach 2. i 3., rzadko 4. - co jest związane z ich krótkim okresem życia, i rzadko która dożywa 4. laktacji (często krowy rekordzistki hf w 2. czy 3. laktacji, są młodsze o rok czy 2 w porównaniu do krów MO w laktacji 5.).

MLEKO I JEGO SKŁAD

Krowy rasy montbeliarde cenione są w kraju pochodzenia za mleko wysokiej jakości, o składzie zasadniczo różniącym się od mleka krów holsztyńsko-fryzyjskich. Mleko montbeliardów jest bowiem zdecydowanie "chudsze". Parametr mleka, jakim jest tłuszcz, w niewielu przypadkach przekracza wartość 4 proc. Zawartość białka w mleku krów tej rasy jest zbliżona do zawartości tłuszczu i oscyluje w podobnych wartościach między 3,5 a 4 proc. Stosunek tych dwóch parametrów (tłuszczu do białka) jest więc zbliżony do 1.

Takie wartości składu mleka były doskonalone przez lata przez francuskich hodowców tych krów celem uzyskania zwierząt produkujących surowiec do produkcji konkretnych gatunków serów dojrzewających, na czele z tradycyjnym dla rodzimego regionu pochodzenia krów rasy montbeliarde - serem comte.

Stosunek parametrów mleka krów francuskiej rasy jest jednak sygnałem dla hodowców krów rasy hf. W przypadku tych wymagających krów świadczy on bowiem o prawidłowości żywienia (zbilansowaniu białkowo-energetycznym), wartości zbliżone do 1 mogą świadczyć o nieprawidłowości żywienia - zwłaszcza o wysokim udziale pasz treściwych w dawce lub niepoprawnej strukturze fizycznej racji żywieniowej krów w laktacji. W przypadku krów rasy montbeliarde jest to parametr, który powinien być odwrócony (stosunek białka do tłuszczu), by odzwierciedlać adekwatne do potencjału parametry mleka i prawidłowość zbilansowania dawki pokarmowej.

NIECO INNA KONDYCJA KRÓW

Krowy francuskiej rasy montbeliarde żywione w polskich warunkach różnią się pod względem kondycji od swoich rówieśniczek rasy hf. Warunki, w jakich są one utrzymywane we Francji, różnią się od warunków polskich, głównie tym, że Francuzi zapewniają tym krowom bardziej ekstensywne żywienie. Jest to związane przede wszystkim z ukształtowaniem tamtejszego terenu i niemożliwością zapewnienia bazy paszowej w postaci kiszonki z kukurydzy. W naszych warunkach kukurydza plonuje na bardzo przyzwoitym poziomie i w większości gospodarstw stanowi podstawową paszę objętościową.

Skarmianie kiszonki z kukurydzy dla krów rasy montbeliarde prowadzi do znaczącej poprawy ich kondycji. Nie jest to jednak problemem i nie prowadzi do poważnych powikłań, jakimi mogłyby być ketoza (stłuszczenie wątroby) czy porażenie poporodowe - które zdarzają się w przypadku tych krów jedynie incydentalnie. Należy jednak pamiętać, że zbytnie otłuszczenie krów może skutkować pogorszeniem wskaźników rozrodu (otłuszczenie jajników).

Kondycja tych zwierząt jest zupełnie inna niż holsztyno-fryzów. Skala oceny BCS - gdyby ktoś chciał oszacować to na stadzie krów rasy montbeliarde, musiałaby przyjąć zupełnie inne wzorce, gdyż według skali pięciostopniowej większość zwierząt można ocenić na 4,5 punktu i wyżej. Nie jest to więc w żaden sposób adekwatne do stanu ich odżywienia i nie daje możliwości subiektywnej oceny kondycji i żywienia tych zwierząt - tłumaczy dr Marcin Gołębiewski.

Ze względu na fakt, iż cecha wykorzystania pasz objętościowych jest uwzględniana w programie hodowlanym, bydło montbeliarde cechuje się bardzo do

brym wykorzystaniem pasz gospodarskich, a w związku z tym świetnie nadaje się do gospodarstw o niższym poziomie intensywności żywienia - dodaje ekspert.

MONTBELIARDY SĄ DŁUGOWIECZNE

Długowieczność krów jest bolączką polskich hodowców. W większości obór krowy są brakowane przedwcześnie z różnych powodów. Wydajności życiowe (średnie) krów wybrakowanych zamieszczone w raportach wynikowych (z oceny użytkowości PFHBiPM) najczęściej balansują pomiędzy wartościami 30-35 tys. kg mleka. Wybitne zwierzęta, charakteryzujące się wysoką długowiecznością, trafiają na listę 100-tysięcznic, jednak nadal lista ta jest stosunkowo krótka.

W opisywanym gospodarstwie Montagro, średnia wydajność życiowa krów wybrakowanych sięga 45 tys. kg mleka. W gospodarstwie tym nadal utrzymywane są sztuki, które w 2005 r. trafiły do Polski jako stado podstawowe, a niektóre z nich dochodzą do granicy życiowej produkcji mleka wynoszącej 100 tys. kg.

PODSUMOWANIE

Istnieje wiele różnic pomiędzy najliczniej utrzymywanymi w Polsce holsztyno-fryzami, a coraz popularniejszymi montbeliardami. Są to jednak dwie zupełnie odmienne rasy bydła wykorzystywane do produkcji mleka. Głównymi różnicami są przede wszystkim zupełnie inne wymagania pokarmowe, jak i wymagania co do warunków utrzymania.

Produkcja mleka od krów francuskiej rasy kształtuje się na bardzo przyzwoitym poziomie, nie odbiegając znacząco od wydajności krów rasy hf. Skład mleka tych krów jest jednak zdecydowanie różny, a zawartość składników mleka powinna być na zbliżonym poziomie. Posługiwanie się wskaźnikiem, jakim jest stosunek tłuszczu do białka, nie odzwierciedla zatem poprawności zbilansowania dawki pokarmowej dla tych zwierząt.

Utrzymanie rasy montbeliarde jest zdecydowanie łatwiejsze i nie wymaga zastosowania wielu zaawansowanych i kosztownych instrumentów związanych z zarządzaniem stadem. Krowy tej rasy są odporniejsze na zmienne warunki - związane jest to zwłaszcza z żywieniem i zdarzającymi się okresowo słabszymi jakościowo paszami objętościowymi.

Jednym z mankamentów krów tej rasy jest obsysanie się nawzajem, co stwarza pewne problemy dla ich hodowców. W przypadku większości krów w laktacji (jałowice w 100 proc.) wymaga to zakładania kółek nosowych wyposażonych w specjalne kolce - które uniemożliwiają im wykazywanie tego typu zachowań.

Jest to rasa wykorzystywana dwukierunkowo, stąd również ich lepsza kondycja, a dla gospodarstwa dodatkowy dochód w postaci wybrakowanych krów, które klasyfikowane są w lepszych klasach poubojowych. Dodatkowym dochodem jest również sprzedaż cieląt - buhajków, które charakteryzuje dobra wartość opasowa.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.215.182.81
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.