PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Kiszonka z kukurydzy – ogranicz straty na starcie

Zbiory kukurydzy kiszonkowej zbliżają się wielkimi krokami. Warto do tego wydarzenia przygotować się solidnie, aby móc w kolejnych miesiącach cieszyć się doskonałej jakości kiszonką o wysokiej wartości pokarmowej.



W zależności od przebiegu pogody to właśnie wrzesień i ewentualnie październik są miesiącami, kiedy dokonuje się zbioru kukurydzy z przeznaczeniem na kiszonkę. Biorąc pod uwagę ten termin, wiele czynników, jak wybór odmiany, nawożenie i inne zabiegi wpływające na jakość kiszonki, pozostaje już poza naszym zasięgiem. Warto więc skupić się na tym, na co jeszcze mamy realny wpływ, aby uzyskać dobrą kiszonkę. 

Kluczowy termin zbioru

Jednym z najważniejszych czynników wpływających na jakość i strawność paszy oraz proces przechowywania kiszonki jest termin zbioru roślin. Niegdyś najważniejszym wskaźnikiem pory zbioru roślin było położenie linii mlecznej w ziarniakach. Za optymalny termin zbioru uważa się moment, gdy linia mleczna znajduje się w 2/3 od podstawy, a w ziarniaku są obecne trzy rodzaje skrobi (szklista, mączysta i mleczna), które zajmują po 1/3 powierzchni. Poziom suchej masy w roślinach powinien wynosić wówczas 32-33 proc. Jednak określanie terminu zbioru kukurydzy na kiszonkę wyłącznie na podstawie położenia linii mlecznej może okazać się zawodne i mylące, szczególnie jeśli mamy do czynienia z odmianami typu stay green. Obecnie częściej wykorzystywanym wskaźnikiem jest określanie poziomu suchej masy w całej roślinie kukurydzy. Najlepiej zbierać kukurydzę, gdy sucha masa roślin mieści się w przedziale 30-35 proc. Wskazane jest, aby co najmniej dwa liście kukurydzy znajdujące się poniżej kolby pozostały podczas zbioru zielone. W ostatniej fazie dojrzewania roślin zawartość suchej masy przyrasta w tempie ok. 0,5 proc. w ciągu doby. Warto więc wykonać próbny pomiar w fazie dojrzałości woskowej ziarna na ok. 2-3 tyg. przed planowanym zbiorem, co ułatwi określnie terminu zbioru i organizację firmy wykonującej usługę koszenia kukurydzy. Zbyt wczesny zbiór roślin o dużej zawartości wody skutkować będzie uzyskaniem paszy w większym stopniu kwasicogennej, a dodatkowo kiszonka taka będzie charakteryzować się niską energetycznością z uwagi na ograniczoną zawartość skrobi w niedojrzałych jeszcze ziarniakach. Z kolei przeciągnięcie terminu zbioru powyżej 40 proc. suchej masy roślin skutkować będzie trudnościami w zagęszczeniu sieczki. W efekcie taka kiszonka będzie mniej stabilna tlenowo, a więc trzeba liczyć się w tym przypadku z większymi stratami paszy. 

Wysokość koszenia i rozdrobnienie

Kolejnym ważnym czynnikiem w procesie sporządzania kiszonki z kukurydzy jest wysokość cięcia roślin. W tym roku na większości plantacji, z uwagi na dostępność wody, rośliny są bardzo wyrośnięte. Z związku z tym można pozwolić sobie na nieco wyższy poziom koszenia kukurydzy. Jeśli zwiększymy wysokość cięcia z 10 do 30 cm, zawartość suchej masy wzrośnie o 1,5 proc., lecz plon ulegnie zmniejszeniu o tonę suchej masy na hektar. Z jednej strony uzyskamy bardziej energetyczną kiszonkę poprzez zwiększenie udziału kolb w stosunku do całych roślin, a z drugiej strony podniesiemy jakość zbieranej paszy, co zrekompensuje nieco niższy plon zielonki. Należy bowiem pamiętać, że im bliżej podłoża, tym porażenie roślin grzybami wyższe, a to z kolei wiąże się z większą zawartością mikotoksyn w paszy. Przyjmuje się, że 70 proc. zanieczyszczeń kiszonki pochodzi właśnie z pola, z grzybów bytujących na wegetującej kukurydzy. Kolejnym ważnym parametrem, jakiego należy dopilnować podczas zbioru, jest stopień rozdrobnienia sieczki. Przy czym mniej ważne jest rozdrobnienie części wegetatywnej niż rozdrobnienie ziarniaków. Niedopuszczalna jest sytuacja, kiedy na pryzmie gołym okiem możemy dostrzec całe, nienaruszone ziarniaki (ponieważ oznacza to straty energii), które w postaci nienaruszonego ziarna zwierzęta wydalą wraz z kałem. 

Dokładne zagęszczenie i okrycie

Niezwykle ważnym etapem jest ugniatanie sieczki kukurydzianej, którego celem jest usunięcie z pryzmy powietrza i stworzenie warunków beztlenowych do prawidłowego przebiegu procesu fermentacji. Zaleca się, aby ugniatane warstwy były jak najcieńsze, w granicach 10-20 cm. Wskazane jest, aby przyczepy zwożące sieczkę miały adaptery umożliwiające dokładne rozrzucenie cienkiej warstwy kukurydzy, dzięki czemu czas, jaki należałoby poświęcić na rozgarnianie sieczki, można w pełni zagospodarować na ugniatanie pryzmy. Po dostatecznym zagęszczeniu konieczne jest szybkie przykrycie pryzmy, tak aby w jak najkrótszym czasie odciąć dopływ tlenu. Naturalnym zjawiskiem jest rozprężnie ugniatanej sieczki, co widoczne jest po okryciu folią, która jest „zasysana” przez pryzmę. Zaleca się zastosowanie dwóch warstw folii. Pierwszą powłokę stanowi cienka, transparentna folia podkładowa, na którą następnie należy nałożyć właściwą folię. Dodatkowo warto zewnętrzną warstwę folii zabezpieczyć przed działaniem niekorzystnych czynników zewnętrznych, jak np. dzika zwierzyna.

Wsparcie procesu zakiszania

Kukurydza stanowi materiał, który dość łatwo się zakisza, ale jednocześnie łatwo podlega wtórnej fermentacji, jest mało stabilna przy dostępie powietrza. O ile cały proces zbioru przebiega książkowo, wielu rolników rezygnuje ze stosowania dodatków kiszonkarskich. Są one jednak wskazane przy wystąpieniu niekorzystnych warunków, do których można zaliczyć m.in. zbyt wysoką lub zbyt niską zawartość suchej masy, występowanie opadów w trakcie koszenia czy też dłuższe przerwy podczas sporządzania kiszonki. Oferta rynkowa tego typu preparatów jest dość szeroka. Są to najczęściej preparaty mikrobiologiczne zawierające żywe kultury bakterii głównie kwasu mlekowego bądź preparaty chemiczne – kwasy obniżające w szybkim czasie pH i wpływające tym samym na wyższą stabilność tlenową. 

Pryzma dostosowana do potrzeb

Aby utrzymać wysoką jakość paszy również podczas jej skarmiania w kolejnych miesiącach, warto na etapie sporządzania kiszonki zaplanować odpowiednie wymiary pryzmy. Zbyt wysoki i szeroki kopiec spowoduje zbyt wolne tempo wybierania kiszonki. Trzeba tak wyznaczyć wymiary pryzmy, aby w ciągu doby wybrać całą ścianę o głębokości minimum 20-30 cm. W przeciwnym razie trzeba liczyć się z wyższymi stratami paszy wynikającymi z wtórnej fermentacji i zagrzewania się kiszonki. Warto również unikać nadmiernego nagrzewania się wybieranej ściany kiszonki, dlatego zaleca się usytuowanie pryzmy umożliwiające rozpoczęcie jej wybierania od kierunku północnego bądź wschodniego.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (2)

  • Piotr 2021-09-19 19:06:30
    Kiszonka z kukurydzy raczej nie podlega wtórnej fermentacji, czyli fermentacji masłowej w fazie stabilnej kiszenia, którą powodują bakterie Clostridium. A to, co powodują drożdże i pleśnie po otwarciu stosu kiszonkowego, to po prostu psucie się kiszonki.
  • Chłop 2021-09-19 08:42:06
    No właśnie , dlaczego opady podczas koszenia są niekorzystne ? Jeśli mamy za suchą kukurydzę (co w tym roku raczej się nie będzie zdarzać) to tą kukurydzę ciężko ugnieść bo się podnosi za kołami tak jakby spreżynowała , amortyzowała , ale gdy dodamy wody to ta woda trochę zadziała jak klej i tą sieczkę bardziej skonsolidujemy . Ale słyszałem opinię że z kroplami deszczu wnika do pryzmy tlen . Jest jeszcze kwestia wwożenia mokrej ziemi na oponach na pryzmę. To jak to w końcu jest ?

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 3.236.51.151
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

KONTAKT24

Widziałeś, słyszałeś coś ważnego? Byłeś świadkiem niecodziennego wydarzenia? Napisz do nas! Opublikujemy, zainterweniujemy, pokażemy całemu światu. Jesteśmy dla Was 24 h na dobę, 7 dni w tygodniu.

DODAJ PLIKI

Kliknij lub przeciągnij pliki z dysku i upuść. Max. rozmiar pliku 4 MB.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.