PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Od rozrodu po zakiszanie, czyli warsztaty dla hodowców bydła

Od rozrodu po zakiszanie, czyli warsztaty dla hodowców bydła fot. Ł. Ch.

W czasie niedawnych warsztatów zorganizowanych przez EIT Food dla hodowców bydła i producentów mleka poruszono niemal wszystkie najistotniejsze kwestie związane z hodowlą bydła – od rozrodu, przez odchów, dodatki do zakiszania, po mastitis i behawior krów. Wiedzą i doświadczeniem podzielili się zarówno eksperci ze świata nauki jak i sami hodowcy.



Po raz kolejny EIT Food wraz z Instytutem Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie zorganizowały warsztaty dla producentów mleka. Tym razem w czasie dwudniowych warsztatów skupiono się na dobrych praktykach i nowoczesnych rozwiązaniach technicznych z hodowli bydła mlecznego.

Warsztaty rozpoczęły się 4 grudnia od wykładu dr Miroslava Zahradnika z Narodowego Centrum Rolnictwa i Żywności Instytutu Zootechniki w Nitrze, w czasie którego opowiedział o warunkach hodowli bydła na Słowacji oraz przedstawił możliwości racjonalizowania kosztów produkcji przy użyciu narzędzia EkonMOD. Dr Zahradnik podkreślił, że implementacja najnowszej wiedzy naukowej do hodowli może pomóc rolnikom poradzić sobie z wyzwaniami związanymi m.in. z niską opłacalnością. Jednak analizowanie sytuacji w każdym gospodarstwie wymagałoby wiele czasu, dlatego stworzono program pozwalający rolnikom na analizę ekonomiczną swoich codziennych decyzji. Składa się on z dwóch modułów, pierwszy skupia się na liczbie jałówek potrzebnych na remont stada, drugi na dochodzie ze sprzedaży mleka po odliczeniu kosztów żywienia. Aplikacja ocenia ewentualny wpływ wprowadzonych zmian na wybrany wskaźnik.

Następnie dr Paweł Kordowitzki z Zakładu Immunologii i Patologii Rozrodu Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie przedstawił podstawy fizjologii procesów rozrodczych bydła, metody sterowania rozrodem oraz techniki jego wspomagania. Dr Kordowitzki podkreślił rolę odpowiedniej kondycji jałówek w procesie dojrzewania płciowego. Komórki tłuszczowe wydzielają leptynę, która ogrywa istotną rolę w procesie dojrzewania płciowego działając jako „brama” metaboliczna wspierająca proces dojrzewania oraz mająca wpływ pośredni na kisspeptynę, która jest kluczową substancją dla rozpoczęcia i prawidłowego przebiegu dojrzewania płciowego ssaków. Prelegent omówił również hormonalne programy wspierania rozrodu stosowane u bydła (z wykorzystaniem progestagenów, prostaglandyny oraz OvSynch), po czym szczegółowo przestawił metody biotechnologiczne związane z rozrodem samic tj. superowulację, embriotransfer, pozyskiwanie komórek jajowych, kriokonserwację oocytów i zarodków, oznaczanie płci zarodków, klonowanie oraz transgenezę.

Następnie mgr inż.  Elżbieta Jończyk, absolwentka zootechniki Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie na co dzień pracująca w rodzinnym gospodarstwie rolnym w Garzewku podzieliła się doświadczeniami w zarządzaniu hodowlą ze szczególnym naciskiem na długowieczność krów. Obecnie w stadzie znajduje się 62 krowy, 65 jałówek hodowlanych, 37 buhajków i bydła opasowego. Średnia wydajność przekracza 12 200 kg mleka w laktacji, zaś wydajność życiowa krów wynosi ok 45 tys. kg mleka. W tym roku w gospodarstwie utrzymywanych było 5 stutysięcznic.

Prelegentka podkreślała, że jednym z najistotniejszych etapów w odchowie cieląt w całym cyklu produkcyjnym jest okres zasuszenia przed planowanym porodem. Wiele uwagi poświęciła również szybkiemu podaniu cielęciu siary o odpowiedniej jakości. W gospodarstwie Jończyków każda zdojona siara jest badana refraktometrem pod kątem zawartości immunoglobulin i choć wskazania literatury mówią o wystarczającej zawartości przeciwciał na poziomie 22 proc. w skali BRIX, to w ich gospodarstwie wykorzystuje się siarę o min. 24 proc. Ściśle pilnowane jest też, aby cielę w czasie pierwszych 4 godzin życia pobrało min. 4 litry siary.

Jonczyk podkreślała jak ważna jest dbałość o kondycję jałówek, profilaktyka oraz prawidłowe dobranie wieku pierwszej inseminacji. Jak stwierdziła, chcąc mieć długowieczną krowę oprócz potencjału genetycznego należy zapewnić jej odpowiednie warunki.

Jako kolejny przemawiał prof. dr hab. Cezary Purwin, kierownik Katedry Żywienia Zwierząt i Paszoznawstwa UWM w Olsztynie, który przedstawił jak za pomocą dodatków do zakiszania można wpływać na jakość kiszonek. Na wstępie prof. Purwin zaznaczył, że celowość stosowania dodatków jest trudno udowodnić, gdy nie dokonujemy pomiarów ilości i składu zielonki i wybieranej kiszonki i gdy nie rejestrujemy pobrania paszy, co jednak nie umniejsza ich pozytywnego działania.  

Prelegent zwrócił uwagę na wpływ zakiszania na skład chemiczny roślin, ze szczególnym uwzględnieniem białka. Nie ma różnicy w zwartości białka w zielonce i kiszonce, natomiast bardzo wiele zmienia się pod względem jakości, jak podkreślał prof. Purwin dodając, że białko ogólne, czyli suma związków azotowych jest zawsze ta sama, natomiast przegrupowania w tej grupie związków są ogromne, a analiza chemiczna na pierwszy rzut oka nie poinformuje hodowcy jakie poniósł straty. Jednak niekorzystny rozkład białka może zostać ograniczony poprzez stosowanie dodatków do zakiszania. Ekspert omówił cele stosowania dodatków oraz kwestie związane ze stosowaniem stymulatorów fermentacji, jej inhibitorów i absorbentów.  

Drugi dzień wykładów rozpoczął wykład dr n. wet. Katarzyny Piotrowskiej-Tomali z Zakładu Immunologii i Patologii Rozrodu Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie, która omówiła zagadnienia związane z mastitis, skupiając się na przyczynach występowania schorzenia.  

Stan zapalny gruczołu mlekowego stanowi jedną z 3 głównych przyczyn brakowania bydła. Jest to schorzenie kosztowne, ponieważ straty wynikają nie tylko z brakowania krów po nadostrych i ostrych postaciach choroby, obniżenia płodności i kosztów remontu stada, ale też ze spadku wydajności, leczenia, stratą zakażonego mleka, jak podkreślała dr Piotrowska-Tomala.  

Choroba jest tak kłopotliwa, ponieważ jest wieloczynnikowa – w reakcję ze sobą wchodzą patogeny, środowisko i organizm krowy, zaznaczyła prelegentka. Omówiwszy proces infekcji oraz zakaźne i środowiskowe patogeny odpowiedzialne za mastitis, dr Piotrowska-Tomala przypomniała jak ważne jest szybkie wykrycie pierwszych symptomów. Dlatego tak istotna jest obserwacja pierwszych strug mleka podczas przedzdajania, obserwacja wymienia, analiza wyników oceny wartości użytkowej oraz wykonywanie testu TOK przy jakichkolwiek podejrzeniach. Jak podkreśliła, brak podejmowania czynności lekarsko-weterynaryjnych w 80-90 proc. przypadków skutkuje powstaniem nieodwracalnych zmian w tkance gruczołowej.

Następnie mgr inż. Agnieszka Jończyk z Zakładu Immunologii i Patologii Rozrodu Instytutu Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie, omówiła zagadnienia związane z behawiorem bydła i możliwości jego wykorzystania. Dokładna obserwacja zachowania zwierząt może ułatwić wychwycenie niepokojących objawów, jak podkreślała prelegentka zaznaczając, że powodem do niepokoju może być słabe wypełnienie żwacza, krótki okres przeżuwania, czy wydłużony czas stania. Zaznaczyła, że hodowca powinien przeanalizować każde odbiegające od normy zachowania i podjąć odpowiednią reakcję, ponieważ zachowanie krów wskazuje na ich stan zdrowia, poziom dobrostanu oraz stan fizjologiczny. Elementami, które powinno się monitorować ze szczególną uwagą są pobranie paszy, czas przeżuwania, aktywność zwierząt oraz skład mleka, jak podkreśliła prelegentka.

Wydarzenie było częścią międzynarodowego projektu SUDAPS: Suport for Dairy Production Sector in RIS Regions realizowanego przez Instytut Rozrodu Zwierząt i Badań Żywności Polskiej Akademii Nauk w Olsztynie we współpracy z Uniwersytetem w Turynie i EIT Food. Projekt jest finansowany przez Europejską Wspólnotę Wiedzy i Innowacji w obszarze żywności EIT Food, a parterem warsztatów w Polsce jest Warmińsko-Mazurski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Olsztynie.

 



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.207.108.182
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. O celach tego przetwarzania zostaniesz odrębnie poinformowany w celu uzyskania na to Twojej zgody. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.