Jak dowiadujemy się z komunikatu Podlaskiej Izby Rolniczej, izba wystąpiła z taka inicjatywą do resortu rolnictwa na wniosek delegata powiatowego z Łomży. Niestety, resort nie widzi możliwości bezpośredniego dofinansowania zakupów loszek, choć wskazuje inne możliwości wsparcia hodowców.

W przesłanej z ministerstwa odpowiedzi czytamy, iż „Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi wspiera postęp biologiczny w hodowli świń poprzez dotacje przedmiotowe ze środków budżetowych na postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej”. Środki te przeznaczone są jednak na:
1. refundację kosztów subsydiowanych usług świadczonych na rzecz hodowców MŚP, polegających na prowadzeniu ksiąg świń,
2. dofinansowanie kosztów subsydiowanych usług wykonanych na rzecz hodowców MŚP, polegających na prowadzeniu oceny wartości użytkowej świń.
W ustawie budżetowej na 2021 r. zaplanowano kwoty: 3,4 mln zł na rok na refundację kosztów prowadzenia ksiąg świń, oraz ponad 2,4 mln zł na dofinansowanie oceny wartości użytkowej świń.

„Dotacje zapewniają ciągłość prowadzenia ksiąg hodowlanych oraz oceny wartości użytkowej świń, oraz stwarzają warunki do upowszechniania wyników oceny wartości użytkowej wśród hodowców świń. Dzięki temu hodowcy mogą podejmować decyzje o wyborze konkretnych zwierząt na rodziców następnego pokolenia, co może zagwarantować rolnikom uzyskanie poprawy jakości genetycznej, która przekłada się bezpośrednio na poprawę cech użytkowych i funkcjonalnych zwierząt oraz poprawę cech jakościowych produktów rolnych. Dotacje te są ukierunkowane z jednej strony na stworzenie odpowiednich warunków do produkcji elitarnego materiału hodowlanego, a z drugiej na wspieranie działań pozwalających na podejmowanie przez hodowców właściwych decyzji hodowlanych. Dotacje ze środków budżetowych na postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej kierowane do hodowli świń pośrednio dostarczają narzędzi do odbudowy pogłowia świń hodowlanych czystorasowych, jednakże pomoc nie może być udzielana na zakup zwierząt.” – argumentuje resort.

MRiRW informuje jednak, że zgodnie z przepisami Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 stycznia 2015 r. w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. poz. 187, z późn. zm.), Agencja udziela pomocy finansowej dla hodowców trzody. Rolnicy mogą skorzystać (przez okres nie dłuższy niż 10 lat) z dopłat do oprocentowania kredytów bankowych, zaciągniętych w celu ponownego uruchomienia produkcji świń po zaprzestaniu produkcji w związku z wystąpieniem afrykańskiego pomoru świń. Przedmiotowe kredyty mogą zostać przeznaczone m.in. na zakup loszek, knurów lub warchlaków, z wyłączeniem zakupu na eksport. Pomoc ta ma charakter pomocy de minimis.

W Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi opracowany został także mechanizm wsparcia producentów świń utrzymujących lochy. „Zaplanowana pomoc finansowa dla gospodarstw zgłaszających urodzenia świń w zakładanej wysokości ok. 1000 zł lochę ma na celu w szczególności wsparcie gospodarstw rodzinnych i przeciwdziałanie wycofywaniu się rolników z hodowli i produkcji wieprzowiny w oparciu o stado krajowe.

„Odnosząc się do możliwości wspierania zakupu zwierząt ze środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) uprzejmie informuję, że w ramach okresu finansowania 2014-2022, zgodnie z art. 45 ust. 3 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 zakup zwierząt nie kwalifikuje się do wsparcia inwestycyjnego. Wyjątkiem jest pomoc na przywracanie potencjału produkcji rolnej zniszczonego w wyniku klęsk żywiołowych lub katastrof zgodnie z art. 18 ust. 1 lit. b – w przypadku tej pomocy wydatki na zakup zwierząt mogą być wydatkami kwalifikowalnymi. Potencjalnie, zakup zwierzęcia (stado podstawowe) może stanowić element biznesplanu dotyczącego restrukturyzacji małego gospodarstwa – na przedsięwzięcia w małych gospodarstwach udziela się pomocy w ramach poddziałania „Restrukturyzacja małych gospodarstw” PROW 2014-2020. Pomoc jest skierowana do gospodarstw o wielkości ekonomicznej mniejszej niż 13 tys. euro, w których prowadzi się działalność rolniczą w celach zarobkowych. Pomoc przyznaje się na operację obejmującą restrukturyzację gospodarstwa
w zakresie produkcji żywnościowych lub nieżywnościowych produktów rolnych - w tym w zakresie produkcji trzody chlewnej, lub przygotowania do sprzedaży produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie. Pomoc ma formę premii w wysokości 60 tys. zł i wypłacana  jest w dwóch ratach. (...) Premia może być przeznaczona m. in. na zakup środków trwałych związanych z przewidzianą w biznesplanie produkcją rolną lub przygotowywaniem do sprzedaży produktów rolnych wytwarzanych w gospodarstwie, w tym m. in. na zakup stada podstawowego zwierząt” – czytamy także w wyjaśnieniach MRiRW, dotyczących możliwości wsparcia zakupu zwierząt.