PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Właściwa struktura stada loch

Autor: Iwona Dyba

Dodano: 15-08-2015 07:08

Tagi:

W prowadzeniu stada loch powinno się dążyć do idealnego profilu wiekowego samic w grupie technologicznej. Tylko to pozwoli na otrzymanie jednolitych i licznych partii prosiąt.



Prowadzenie stada podstawowego wymusza na właścicielu zwierząt nieustanne czuwanie nad szeroko pojętą kondycją loch - zarówno zdrowotną, jak i utrzymywaniem dobrej masy ciała, wysokimi wynikami użytkowości rozpłodowej czy kontrolowaniem jakości kolejnych miotów. Wszystkie dane powinny być gromadzone w poszczególnych kartach loch, a następnie zestawiane w programie komputerowym do zarządzania stadem lub po prostu w arkuszu Excela. Regularność gromadzenia danych umożliwi stworzenie pełnego obrazu stada i zidentyfikowanie punktów krytycznych, w których można jeszcze popracować nad podnoszeniem wydajności.

STADO PO PROSTU SIĘ STARZEJE

Jednym z krytycznych elementów związanych z zarządzaniem stadem loch jest właściwe czuwanie nad utrzymaniem loch w pełni możliwości produkcyjnych. Mamy obecnie dostęp do wysokowydajnych i długowiecznych zwierząt, jednak nie można tego nadużywać. Przeciąganie w czasie decyzji o zakupie loszek remontowych może okazać się pozorną oszczędnością. Naturalnie locha może dożyć nawet do 15 lat, jednak w intensywnej produkcji długość jej użytkowania wynosi od 3 do 4 lat. W tym czasie zazwyczaj zdoła odchować 6-8 miotów. Od początku użytkowania rozpłodowego liczba prosiąt żywo urodzonych w każdym miocie powinna rosnąć. Zazwyczaj najlepsze wyniki są osiągane u loch pomiędzy 3. a 6. miotem, następnie liczba prosiąt żywo urodzonych znacząco spada. Z praktyki weterynaryjnej Davida Chennellsa, lekarza weterynarii opiekującego się dużymi fermami świń w Wielkiej Brytanii, wynika, że szczyt urodzeń na fermach osiągany jest w 3.-4. miocie. Wówczas liczba prosiąt żywo urodzonych powinna średnio wynosić od 13,5 do 14,5. Według m.in. brytyjskich obserwacji z każdym kolejnym miotem liczba prosiąt żywo urodzonych, ich żywotność czy chociażby skuteczność pokryć loch zaczynają spadać. U loch starszych, po 6. wyproszeniu obserwowana jest wyższa zamieralność zarodków, rodzi się więcej prosiąt martwych, więcej osesków z niedowagą i więcej mumifikatów. Do tych problemów dochodzą kulawizny nóg, choroby i nagłe padnięcia loch oraz kiepska kondycja masy ciała, czyli zatuczone lub wychudzone lochy. Starsze maciory częściej mają problemy z listwami mlecznymi, sutki są obwisłe i wyciągnięte, co uniemożliwia młodym dobre chwytanie i pobieranie pokarmu, pojawia się też problem wyłączonych gruczołów mlekowych, niedrożnych sutków spowodowanych infekcjami lub urazami. Dodatkowo trzeba liczyć się z problemami z wydajnością laktacji, co przyczynia się do pogorszenia wyników odchowywanych prosiąt.

JAK POGRUPOWAĆ

Chcąc utrzymać stałe wyniki rozrodu, duże i wyrównane partie prosiąt, producenci zmuszeni są do prowadzenia cyklicznej produkcji, która w skali całego stada zapewni jednolity wynik po oproszeniu każdej z grupy technologicznej. Aby tak się stało, ogólna struktura stada musi zapewniać stały remont - uzupełnianie grupy loszkami rozpoczynającymi swoją użytkowość rozpłodową. Dodatkowo podział wiekowy pod względem liczby odchowanych miotów w każdej z grup powinien umożliwiać rytmiczne wprowadzanie młodych samic i brakowanie starych macior. Niska wydajność stada jest często spowodowana nierównym profilem jego struktury. W wersji optymalnej profil wraz z kolejnymi miotami powinien wykazywać lekki, łagodny spadek, bez luk przy poszczególnych lochach rodzących dany miot (wykres 1).

Pierwiastki w strukturze to zawsze największa grupa, bo to one odbudowują całe stado i zapewniają jego utrzymanie w pełnej kondycji rozrodczej. W celu stałego zachowania takiej struktury każde dwie na dziesięć krytych samic powinno być loszkami - ok. 20 proc. w każdej grupie. Oprócz właściwego profilu całego stada ważne jest zapewnienie właściwych proporcji wiekowych w każdej grupie technologicznej i dążenie do tego, aby każda z grup miała idealną strukturę. Założenia wyjściowe muszą być rygorystycznie przestrzegane w każdej grupie. Tylko wtedy unikniemy problemów, które mogą świadczyć o zbyt młodej lub zbyt starej grupie, nawet jeśli w skali stada struktura będzie prawidłowa. Możliwa zmienność rodzących się prosiąt, w grupach loch zbyt młodych lub starych, będzie rzutowała na liczbę prosiąt odchowanych, a potem przekazanych do tuczu. Należy cały czas mieć w pamięci, że pierworódki będą miały naturalnie mniejsze mioty, tak samo jak grupy ze zbyt dużym udziałem starych loch, które częściej rodzą martwe prosięta.

UWAGA NA NADMIERNE OBNIŻENIE ŚREDNIEJ WIEKU

Przy brakowaniu loch i utrzymywaniu w grupach matek, które odchowują 8 miotów, średni roczny stan brakowania w stadzie wyniesie 40-45 proc. w ujęciu rocznym. Warto pamiętać, że jest on znacznie niższy w momencie zasiedlania nowych obiektów loszkami. Jednak nadmierne brakowanie młodych loszek w pierwszych dwóch latach funkcjonowania stada jest przy obecnie trudnych warunkach ekonomicznych bardzo ryzykowne.

Zbyt duża wymiana loszek w skali stada prowadzi do:

uzyskiwania mniej licznych miotów, z niższą masą urodzeniową prosiąt, co przekłada się na ryzyko zwiększenia śmiertelności w pierwszych dobach życia oraz ich gorsze wyniki masy ciała w momencie odsadzenia i dalszych przyrostów w trakcie tuczu;

wzrostu kosztów zakupu loszek i ich przygotowania do rozrodu - zwiększenie wykorzystania pomieszczeń, paszy, środków weterynaryjnych i pracy własnej.

Remont stada to złożone zagadnienie pod względem konkretnego stada i różnych sytuacji w danej grupie. Utrzymanie wyrównanych i stałych poziomów loch pod względem wieku nie zawsze jest łatwe, zależy m.in. od skuteczności krycia, brakowania z konieczności, wystąpienia choroby czy sytuacji sezonowych, np. upałów, które mogą obniżyć skuteczność krycia, lub chęci zwiększenia skali produkcji. Dlatego w następnym artykule, który ukaże się w sierpniowym numerze "Farmera", opiszemy, jak rozpoznać główne sygnały decydujące o wybrakowaniu loch z grupy, a także poradzimy, jak rozplanować w każdym cyklu właściwą liczbę wprowadzanych do stada loszek.

Artykuł pochodzi z nr 7/2015 Farmera.
Pozostałe materiały z aktualnego numeru ------> Farmer 8/2015

Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (0)

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 176.31.253.126
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.