PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Wszystko, co wpływa na odchów licznych miotów

Dzisiejsze, wysokoplenne rasy loch mają wyższe wymagania żywieniowe i środowiskowe, co powoduje, że chcąc uzyskać liczny i wyrównany miot, musimy zwierzęta starannie poprowadzić żywieniowo.



Wysoka plenność loch jest cechą, która istotnie wpływa na efektywność produkcji prosiąt. Wieloletnie prace hodowlane nad doskonaleniem użytkowości rozpłodowej u loch pochodzących z ras i linii matecznych wpłynęły na poprawę cech związanych z wielkością miotu, w tym liczbą prosiąt urodzonych ogółem oraz żywo urodzonych. Pełne wykorzystanie potencjału genetycznego w zakresie reprodukcji zależne jest od intensywności żywienia loch, którą można zdefiniować jako stopień pokrycia potrzeb pokarmowych. Dużą rolę odgrywają warunki utrzymania oraz stan zdrowotny stada loch. Współcześnie użytkowane lochy charakteryzują się znacznie wyższą produkcyjnością, ale jednocześnie mają znacznie większe wymagania żywieniowe i środowiskowe, aniżeli zwierzęta utrzymywane 30 lat temu.

CIĄŻA Z LICZNYM MIOTEM

Szereg czynników ma bezpośredni wpływ na urodzenie przez lochę licznego miotu, którego prosięta powinny odznaczać się wysoką żywotnością i przeżywalnością. Już na etapie ciąży pasza podawana lochom musi zawierać wymaganą ilość składników pokarmowych. W miotach o dużej liczebności rośnie ryzyko problemów z odchowem potomstwa, gdyż z jednej strony zmniejsza się średnia masa urodzeniowa prosiąt, a z drugiej - rośnie w miocie udział prosiąt o niskiej masie ciała. Te dwa czynniki są powodem mniejszej żywotności oraz niższej przeżywalności prosiąt, czyli występowania wyższych strat prosiąt. Kluczowym elementem ograniczenia strat jest prawidłowe żywienie lochy w całym cyklu reprodukcyjnym. W tabeli 1 przedstawiono zalecane (według norm niemieckich) poziomy energii i składników pokarmowych w mieszankach przeznaczonych dla loch prośnych i karmiących. W okresie od 85. dnia ciąży wskazane jest niewielkie zwiększenie udziału aminokwasów w paszy. W ostatnim miesiącu ciąży pokrycie wyższego zapotrzebowania na energię i aminokwasy, które związane jest z szybko rozwijającymi się płodami (rys.), realizowane jest zasadniczo przez zwiększenie dziennej dawki pokarmowej. W tym okresie dzienne zapotrzebowanie na energię wzrasta o około 25 proc. w porównaniu z pierwszymi 84 dniami ciąży, natomiast zapotrzebowanie na lizynę i inne aminokwasy rośnie aż o 40 proc. Należy pamiętać, że lochy prośne w całym okresie ciąży wymagają dostarczenia w paszy około 200 gramów włókna dziennie, co oznacza, że w 1 kg paszy powinno być co najmniej 7 proc. włókna. Rolą włókna jest nie tylko dostarczenie balastu dla układu pokarmowego, odgrywa ono także korzystną rolę, gdyż wpływa na zmniejszoną zamieralność zarodków. Ma to znaczenie dla uzyskania miotów o dużej liczebności.

LOCHY KARMIĄCE

Zapotrzebowanie loch karmiących na energię i aminokwasy zależne jest od mleczności lochy, która decyduje o dziennych przyrostach masy miotu. Przy 14 prosiętach dzienny przyrost masy miotu powinien wynosić około 3 kg, co równa się średnim dziennym przyrostom masy ciała prosiąt o 214 g. Przy laktacji trwającej 28 dni daje to razem 6 kg przyrostu, do tego należy dodać 1,4 kg masy przy urodzeniu i około 0,1-0,2 kg przyrostu uzyskanego z mieszanki superprestarter. Łącznie masa odsadzonego prosięcia powinna wynosić wtedy 7,5-7,6 kg. W przypadku loch karmiących 14 prosiąt, dzienne zapotrzebowanie na energię dostarczaną w paszy jest bardzo wysokie i wynosi 90-96 MJ EM. Również wysokie jest zapotrzebowanie na aminokwasy egzogenne, których niezbędna dzienna ilość w diecie lochy karmiącej wynosi: 68 g lizyny, 41 g metioniny z cystyną, 45 g treoniny, 14 g tryptofanu i 48 g waliny.

Pełne wykorzystanie potencjału mleczności lochy pozwala na wysoką produkcję pokarmu, który do dnia odsadzenia jest głównym nośnikiem energii i składników odżywczych dostarczanych prosiętom. Dzięki wysokiej mleczności lochy możliwe jest wykarmienie potomstwa w miotach o liczebności 14-15 prosiąt. Lochy karmiące 14 prosiąt mają dostateczną ilość pokarmu do wykarmienia potomstwa jedynie do wieku 14 dni. Dlatego stosowanie dokarmiania prosiąt przed odsadzeniem może częściowo zniwelować słabsze przyrosty powyżej 14. dnia życia. W przypadku słabej mleczności loch i związanego z tym niedostatecznego przy rostu masy ciała prosiąt konieczne jest tworzenie miotu słabych prosiąt, dla których należy przeznaczyć lochę mamkę.

W miotach o dużej liczebności kluczowymi problemami są: pobranie odpowiedniej ilości siary, stały dostęp do pokarmu lochy, stan zdrowotny, przeżywalność, przebieg wzrostu oraz masa ciała w dniu odsadzenia. Przy odsadzaniu w 28. dniu życia osiągnięcie średniej masy ciała wynoszącej 7,5 kg zmniejsza ryzyko wystąpienia ewentualnych problemów związanych z przejściem z mleka wyłącznie na paszę stałą.

W dużych miotach jeszcze ważniejszy jest dostęp do siary, którą prosięta muszą pobrać w celu dalszego wzrostu i rozwoju. Prosięta pobierają najczęściej 200-500 ml siary, natomiast minimalna ilość to 150 ml siary. Ważne jest, aby pobranie było jak najwcześniej, gdyż w miarę upływu kolejnych godzin od rozpoczęcia porodu zmienia się skład siary oraz zmniejsza się zdolność absorbcji gotowych przeciwciał zawartych w siarze.

Przy dużych miotach należy sprawdzić, ile funkcjonalnych kanałów sutkowych dostępnych jest dla prosiąt. Szczególnie ważna jest też możliwość pełnej ekspozycji wymienia dla prosiąt, dzięki czemu mogą one pobierać wystarczającą ilość pokarmu.

PROSIĘTA ODSADZONE

Przy odsadzaniu im większy jest udział prosiąt o masie ciała poniżej 6 kg, tym więcej problemów występować będzie w okresie poodsadzeniowym. Stres, jakim jest odsadzenie, pozbawienie korzystnych składników zawartych w mleku lochy, mała produkcja kwasów żołądkowych i enzymów trawiennych oraz zmniejszona zdolność wchłaniania składników pokarmowych w jelicie cienkim, manifestowany jest w postaci niedostatecznego pobierania wody i paszy.

Na podstawie najnowszych badań wykazano, że pobieranie paszy ma miejsce głównie w dzień. Wprawdzie przed odsadzeniem prosięta pobierają pokarm również w nocy, jednakże to locha przywołuje potomstwo do karmienia. Po odsadzeniu część prosiąt (około 10 proc.) nie pobiera paszy nawet przez 30 godzin. Ten fakt pokazuje, jak ważne jest przyuczanie prosiąt do paszy stałej jeszcze przed odsadzeniem. Wprawdzie ilość pobieranej paszy do 28. dnia życia z reguły nie przekracza 400 g, jednak ważniejsze jest przyuczenie prosiąt do paszy stałej. W badaniach wykonanych w Holandii średnie pobranie paszy do dnia odsadzenia wynosiło 377 g/prosię. Wykazano również, że w porównaniu ze zwierzętami, których pierwszy kontakt z paszą stałą ma miejsce już w 7. dniu życia, podawanie paszy dopiero w 14. dniu po urodzeniu zwiększa liczbę prosiąt, które opóźniają pierwsze pobranie paszy.

W pierwszym tygodniu po odsadzeniu prosięta pobierają średnio dziennie jedynie ok. 440 ml wody, podczas gdy bezpośrednio przed odsadzeniem ekwiwalent pobranej w mleku wody wynosi około 680 ml. Dopiero w drugim tygodniu po odsadzeniu średnie dzienne pobranie wody wzrasta do ok. 770 ml. Jeśli prosięta mają ograniczony pobór wody, to również pobierają zbyt mało paszy. Zaleca się, aby przepływ wody w smoczku/poidle wynosił 0,5-0,8 litra/min. Istotna jest wysokość, na jakiej znajduje się poidło, która powinna wynosić 30 cm od podłogi.

W tabeli 4 zestawiono wyniki doświadczenia nad wpływem masy ciała przy urodzeniu oraz rodzaju paszy po odsadzeniu (porównano pasze o większej i mniejszej zawartości energii i składników pokarmowych) na wyniki odchowu prosiąt. Dane te pokazują, że nawet pasza o wysokiej zawartości składników pokarmowych nie pozwala nadrobić tych strat, które wynikają z niskiej masy ciała przy urodzeniu.

Tabela 5 przedstawia zalecaną zawartość energii i składników pokarmowych w mieszankach dla prosiąt odchowywanych do masy 20 kg. Prestarter stosowany bezpośrednio w pierwszych dwóch tygodniach po odsadzeniu winien zawierać wysoki udział laktozy jako źródła energii. Wskazane jest także, aby w kolejnych dwóch tygodniach po odsadzeniu udział laktozy został utrzymany na poziomie 7,5 proc. Zawartość białka wynosząca 19 proc. i więcej może być ryzykowna w niektórych chlewniach. Dlatego zaleca się, aby w okresie dwóch tygodni po odsadzeniu poziom białka był ograniczony do 17 - 18 proc., natomiast zachowany powinien być poziom energii i aminokwasów.



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (1)

  • Ciekawski 2016-11-25 12:07:18
    Co to jest ta innowacyjność ? Podajcie kilka przykładów?
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 100.24.209.47
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

Drodzy Użytkownicy!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych przetwarzamy Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.