PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

Jak wyciszyć ciągnik, czyli o hałasie w kabinie słów kilka. Cz.1

Jak wyciszyć ciągnik, czyli o hałasie w kabinie słów kilka. Cz.1
Źródłem hałasu w ciągniku może być sama kabina. fot. Adam Ładowski

Hałas każdy z nas odbiera inaczej. Dla jednego jest nim ostry heavy metal Iron Maiden, dla drugiego przeboje Zenka za ścianą u sąsiada. Jednak hałas w jakiejkolwiek postaci to czynnik szkodliwy. Także w ciągniku. Jak z nim walczyć?



Choć negatywne skutki długotrwałego przebywania w hałasie znane są od dawna, to walka z nim jako czynnikiem chorobotwórczym dla człowieka jest stosunkowo nową dziedziną.

Z hałasem w ciągnikach rolniczych mamy styczność od samego początku ich istnienia. Jednak pierwsze próby walki z nim zaczęły się dopiero od momentu zastosowania w tych maszynach zamkniętych kabin.

Chcesz kupić używany ciągnik? Sprawdź ratę!

Choć podziwiamy stare ciągniki, praca mini nie należała do przyjemnych, a wielki tłumik wcale nie oznaczał ciszy fot. Adam Ładowski
Choć podziwiamy stare ciągniki, praca mini nie należała do przyjemnych, a wielki tłumik wcale nie oznaczał ciszy fot. Adam Ładowski

Jednak samo zamknięcie operatora w nawet najbardziej szczelnej kabinie nie oznaczało zmniejszenia hałasu docierającego do jego uszu, a czasem wręcz przeciwnie - hałas był jeszcze większy z powodu… konstrukcji samej kabiny. Dlaczego?
Zanim odpowiemy sobie na to pytanie, zastanówmy się nad tym.

Co hałasuje w ciągniku?

Odnosząc się do naszego tytułowego pytania “Jak wyciszyć ciągnik?”, trzeba się najpierw zastanowić, co w nim hałasuje. Oczywiście największym (dosłownie) źródłem hałasu w ciągniku jest silnik i układ wydechu, jednak nie tylko on. Źródłem dźwięków w ciągniku jest każdy ruchomy element także w sprzęgle i przekładni. Swoje dokładają również TUZ i same koła.

Nie wszystkie dźwięki, jakie słyszymy, są na tyle uciążliwe, że odbieramy je jako nieprzyjemny hałas. Większość z nich ma niskie natężenie i są niesłyszalne wśród innych, głośniejszych. Do uszu operatora dociera więc cała kakofonia dźwięków, które odbieramy jako hałas.

Wróćmy jednak do głównego winowajcy - silnika. Natężenie emitowanych przez niego dźwięków jest ściśle związane z prędkością obrotową wału korbowego. W uproszczeniu im jest ona większa, tym większy hałas. Układ wydechu i stan tłumika także dokładają swoje.

Czym jest hałas?

Ogólnie rzecz biorąc hałas to suma dźwięków docierających do operatora ciągnika, których natężenie (mierzone w decybelach: dB) jest nieprzyjemne i szkodliwe. Dźwięków, ale nie tylko tych słyszalnych, bo hałas możemy odczuwać także całym ciałem jako drgania czy wibracje mające bardzo niskie, jak i bardzo wysokie częstotliwości leżące poza spektrum naszej słyszalności.

Spektrum dźwięku pracującego silnika w ciągniku. Jest głośno. fot. Adam Ładowski
Spektrum dźwięku pracującego silnika w ciągniku. Jest głośno. fot. Adam Ładowski

Długotrwałe przebywanie w hałasie ma negatywny wpływ na nasze zdrowie zarówno fizyczne, jak i psychiczne. Nawet krótka praca w pobliżu źródła o wysokim natężeniu dźwięków powoduje bóle głowy i rozdrażnienie, a szybkość reakcji na czynniki zewnętrzne znacznie się obniża.

Głośno było w rolnictwie przez całe lata. Choć dziś z sentymentem patrzymy na stare ciągniki rolnicze, praca nimi nie należała do przyjemności, a z dzisiejszego punktu widzenia i wiedzy medycznej była wręcz szkodliwa.

Kabina - źródło hałasu, i co z tym zrobiono?

Wprowadzenie kabin w ciągnikach było pierwszym słusznym krokiem w dziedzinie ochrony przed hałasem. Jednak jak wspomniałem, czasem okazywało się, że w wielu przypadkach operator zamknięty w kabinie odczuwa większy hałas, niż ten w tym samym ciągniku bez kabiny. Dochodziło do paradoksu - żeby było ciszej, trzeba było otworzyć drzwi.

Działo się tak dlatego, że w zamkniętej “puszce”, jaką były wczesne kabiny, dochodziło do interferencji dźwięku pracującego ciągnika. Fale akustyczne docierające do wnętrza kabiny odbijały się od dużych płaskich powierzchni szyb i nakładały się wzajemnie na siebie, tworząc falę dźwiękową o wzmocnionej amplitudzie, w ten sposób wzmacniając i tak już niemały hałas pracy ciągnika.

Producenci ciągników dość wcześnie zdali sobie sprawę z tych “dolegliwości” wczesnych kabin i rozpoczęli badania nad ich wyciszeniem. Prace w tym kierunku miały zapewnić zarówno zmniejszenie hałasu, jak i podniesienie komfortu pracy operatora. Ich głównym celem było:

- wyciszenie hałasu

- zmniejszenie interferencji wewnątrz

- izolacja mechaniczna kabiny.

Przyglądając się rozwiązaniom, jakie poczyniono w tym zakresie, zacznijmy od izolacji mechanicznej kabiny.

Już w latach 60. pojawiły się pierwsze ciągniki, których kabiny oddzielono od konstrukcji samego ciągnika, opierając je na gumowych poduszkach. Kabina taka stała się całkowicie oddzielnym i zamkniętym elementem, który z korpusem ciągnika połączony był w kilku miejscach przez gumowe izolatory spełniające rolę amortyzatorów.

Takie rozwiązanie, choć nieidealne, ograniczyło przedostawanie się większości wibracji maszyny do wnętrza kabiny i w prostych konstrukcjach ciągników możemy spotkać je do dziś. Warto pamiętać, że takie proste gumowe tłumiki drgań dość szybko się zużywają, tracąc swoje właściwości izolujące wibracje.

Zastosowanie materiałów tłumiących w kabinie znacznie poprawiło komfort pracy. Z czasem wymagają one jednak renowacji, jak na zdjęciu. fot. Adam Ładowski
Zastosowanie materiałów tłumiących w kabinie znacznie poprawiło komfort pracy. Z czasem wymagają one jednak renowacji, jak na zdjęciu. fot. Adam Ładowski

Gąbka, skaj, guma - i w kabinie hałas ginie

Równolegle z zawieszeniem kabiny na poduszkach pojawiły się w ciągnikach nieśmiałe próby wyciszenia wnętrza przez użycie materiałów tapicerskich. Coraz częściej, najpierw w ciągnikach wyższej klasy, stosowane były obicia ze skaju podbitego filcem lub cienką warstwą gąbki poliuretanowej. Materiałem tym obijano wewnętrzną połać dachu i wszystkie “gołe” elementy blaszane. Na podłodze pojawiły się gumowe maty, które zarówno wyciszały, jak i pomagały w utrzymywaniu czystości.

Zegnij szybę, a będzie ciszej

“Tapicerowanie” wnętrza ciągnika było dość skutecznym krokiem naprzód w dziedzinie pasywnego wyciszenia kabiny. W jej wnętrzu dzięki płaskim szybom nadal pojawiało się zjawisko interferencji, choć w znacznie tłumione przez miękkie obicia. Przełom w tym zakresie nastąpił stosunkowo niedawno dzięki opracowaniu specjalnych rodzajów szkła, które można było niemal dowolnie wyginać, jednocześnie zachowując warunki jego bezpieczeństwa.

Pojawienie się giętych szyb w kabinach spowodowało, że dźwięk odbijający się od nich rozpraszał się w różnych kierunkach, tracąc swoje natężenie. Dzięki temu zjawisko interferencji w kabinach stało się znikome i dziś można nad nim panować, a nawet dowolnie je kształtować co pozytywnie wpływa na akustykę samej kabiny.

W części 2 przyjrzymy się nowoczesnym rozwiązaniom jakie stosują producenci aby ograniczyć hałas oraz zastanowimy się jak samodzielnie wyciszyć kabinę w ciągniku.

 



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (20)

  • Gunst 2022-01-16 14:43:17
    Ja wyciszam ciągniki i samochódy falowodem. Jest to zmniejszenie o ponad 50% naturalnego hałasu który znajduje się w skrzyni, tylnym moście i zwolnicach.
    • Dute 2022-01-16 20:38:35
      falowodem jest najtaniej a skutecznie.
      • Bartosz 2022-01-16 22:54:02
        Gdzie ten falowód ułożyć? Jakie wymiary powinien mieć, jak się do tego w ogóle zabrać?
  • taka sytuacja 2022-01-16 10:43:37
    dla mnie najgorszy jest mf 255 z otwartymi drzwiami w lekkich pracach jeszcze ujdzie z zamknietymi nie do wytrzymania
    • Vrtx 2022-01-17 08:40:58
      Mam mf 255 i nie zgodzę się z Tobą, uważam że o wiele gorzej jest w c360 zwłaszcza w starej blaszane kabinie.
    • Wielkopolski 2022-01-17 10:55:47
      Ten silnik Perkinsa tak hałasuje
  • Pan strączek 2022-01-16 09:44:08
    Ja znalazłem skuteczny sposób na wyciszenie mojego Belarusa po prostu go sprzedałem:)
  • Le 2022-01-16 08:14:20
    Porządne nauszniki i po temacie - prosto i skutecznie.
  • Tomasz 2022-01-16 07:32:34
    Mi jak galasowala kabina to ja zdjąłem :-)
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 54.210.223.150
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

KONTAKT24

Widziałeś, słyszałeś coś ważnego? Byłeś świadkiem niecodziennego wydarzenia? Napisz do nas! Opublikujemy, zainterweniujemy, pokażemy całemu światu. Jesteśmy dla Was 24 h na dobę, 7 dni w tygodniu.

DODAJ PLIKI

Kliknij lub przeciągnij pliki z dysku i upuść. Max. rozmiar pliku 4 MB.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.