PARTNERZY PORTALU
  • partner portalu farmer.pl
  • partner portalu farmer.pl

MTZ-82 i pękająca pompa hydrauliki - Farmer radzi

MTZ-82 i pękająca pompa hydrauliki - Farmer radzi
MTZ-82 to nadal niezwykle popularny ciągnik w naszym kraju fot. Tomasz Kuchta

Ostatnio zadzwonił do nas rolnik z pytaniem, dlaczego w jego MTZ-cie z 1988 r. pękła pompa hydrauliki, a po jej wymianie gwałtownie przybyło oleju w skrzyni biegów. Postanowiliśmy opisać ten przypadek i rozwiązać zagadkę.



MTZ-82 od ponad 45 lat należy do jednych z najbardziej popularnych ciągników w naszym kraju. Jeszcze w starej kabinie pojawił się w Agromach pod koniec lat 70. i dzięki niskiej cenie i prostej konstrukcji szturmem podbił polskie pola. Niewątpliwym atutem był napęd na obie osie, co ówcześnie było rzadko spotykane w tej kategorii.

Tytułowy problem, z którym spotkał się nasz czytelnik, nie należy do rzadkich przypadków, więc postanowiliśmy przybliżyć wam tę usterkę i przyczyny jej występowania. Jednak zacznijmy od początku.

Układ hydrauliczny MTZ-82

Instalacja hydrauliczna ciągnika MTZ-82 składa się ze zbiornika oleju hydraulicznego (20 l) umieszczonego przed kabiną. Od strony kierowcy przykręcony jest do niego rozdzielacz typu R i poniżej pompa hydrauliczna NSz-32.

Z rozdzielacza stalowymi przewodami podawane jest ciśnienie na zewnętrzne wyjścia (boczne i tylne) oraz na regulator siłowy pod siedzeniem kierowcy, a z niego na siłownik hydrauliczny C-100. Prosto, skutecznie i na wierzchu, co ma swoje wady i zalety.

Schemat instalacji hydraulicznej ciągnika MTZ-82 rys. katalog Belarus
Schemat instalacji hydraulicznej ciągnika MTZ-82 rys. katalog Belarus

Pękła pompa

Nasz czytelnik Rafał tak opisał uszkodzenie: któregoś dnia w czasie pracy chciał podnieść maszynę na TUZ-ie i nagle pompa hydrauliczna zawyła i pękła, tryskając wokół siebie gorącym olejem. Na szczęście awaria wydarzyła się na podwórku i jeśli nie licząc szkód w samym ciągniku, obyło się bez kosztów.

Włącznik pompy hydraulicznej MTZ. Jeśli nie korzystamy z podnośnika jego wyłączenie oszczędza zużycie pompy. rys. katalog Belarus
Włącznik pompy hydraulicznej MTZ. Jeśli nie korzystamy z podnośnika jego wyłączenie oszczędza zużycie pompy. rys. katalog Belarus

Po zamontowaniu nowej pompy, uszczelki na wlocie i odpowiedniego oringu na wylocie oraz zalaniu świeżym olejem hydrauliki uruchomiono ciągnik bez włączonego (osobnym sprzęgłem) napędu pompy. Po jego włączeniu obroty silnika się zachwiały, a z mechanizmów napędu pompy zaczęły dochodzić podejrzane odgłosy i świst.

Na przeźroczystej skali poziomu oleju hydraulicznego umieszczonej z boku zbiornika widać było też jego gwałtowny spadek. Po zatrzymaniu ciągnika wykryto znaczący wzrost poziomu oleju w skrzyni biegów.

Skąd taka awaria?

Jak wspomnieliśmy, problem nie jest jednostkowy. Co prawda opisane tu pęknięcie pompy zdarza się rzadko, ale “hurtowy” wrzut oleju z hydrauliki do wnętrza korpusu skrzyni biegów już nie.

Do zbiornika oleju przykręcona jest pompa i rozdzielacz. Na rysunku widoczny także przewód ciśnienia pompy. rys. katalog Belarus
Do zbiornika oleju przykręcona jest pompa i rozdzielacz. Na rysunku widoczny także przewód ciśnienia pompy. rys. katalog Belarus

Zanim jednak wyjaśnimy przyczyny tej awarii, przyjrzyjmy się drodze, jaką przebywa olej hydrauliczny w tym modelu MTZ.

Olej hydrauliczny zasysany jest bezpośrednio krótkim kolankiem z dna zbiornika przez zębatą pompę NSz-32. Dalej, już pod ciśnieniem trafia do rozdzielacza hydraulicznego i jeśli żaden z jego trzech suwaków nie jest przesunięty w tryb “praca”, ciśnienie trafia na zawór przelewowy. Ten w trybie otwartym kieruje strumień oleju z powrotem do zbiornika, gdzie trafia po przejściu przez papierowy (w tym modelu) filtr i obieg się zamyka.

Położenie zaworu przelewowego w rozdzielaczu. Tu widoczne elementy od 43 do 52. rys. katalog Belarus
Położenie zaworu przelewowego w rozdzielaczu. Tu widoczne elementy od 43 do 52. rys. katalog Belarus

Jak się zapewne już domyślacie, słabym punktem tego rozwiązania jest zawór przelewowy. Pracuje on, wykonując krótki skok wspomagany ciśnieniem oleju z jednej strony, a stalową sprężyną kontrującą jego ruch z drugiej. Zakończona stożkiem główka zaworu dopchnięta przez sprężynę styka się z ostrym kantem stalowego pierścienia, w ten sposób zamykając i uszczelniając przepływ oleju.

Wróćmy do problemu - przyczyny obu awarii

Przyczyną awarii ciągnika okazał się zacięty zawór przelewowy. Zawiesił się on w pozycji, która uniemożliwiała swobodny przepływ oleju z pompy przez rozdzielacz do zbiornika, całkowicie go zatykając. Skutkiem tego ciśnienie oleju w pompie nie mogło znaleźć sobie ujścia, przekroczyło stan krytyczny i (z braku zaworu bezpieczeństwa w instalacji hydraulicznej tego ciągnika) rozerwało pompę.

Zawór przelewowy kompletny: 52-pierścień, 50-zawór, 46-sprężyna, 44- gniazdo zaworu, 43 i 45 -oring, 41-pokrywa uszczelniająca
Zawór przelewowy kompletny: 52-pierścień, 50-zawór, 46-sprężyna, 44- gniazdo zaworu, 43 i 45 -oring, 41-pokrywa uszczelniająca

Po montażu drugiej nowej pompy sytuacja się powtórzyła: pompa została włączona przez sprzęgło, zawór nadal znajdował się w pozycji zaciętej, a ciśnienie nie miało ujścia. Tym razem jednak przekroczenie ciśnienia krytycznego w pompie NSz-32 skutkowało “przebiciem się” ciśnienia w najsłabszym punkcie, czyli po wewnętrznych uszczelnieniach i simeringu wałka napędu pompy.

Cały olej, który w tym momencie przechodził przez pompę, był wtłaczany pod ciśnieniem do mechanizmu jej napędu znajdującego się w skrzyni sprzęgłowej. Ponieważ w ciągniku MTZ-82 stanowi ona wraz ze skrzynią biegów i obudową tylnego mostu jeden zbiornik oleju przekładniowego, został on w ciągu jednej chwili “wzbogacony” o kilkanaście litrów oleju hydraulicznego.

Naprawa i wymiana - krok po kroku

Poza kolejną nową pompą hydrauliczną, jej uszczelkami, nowym olejem hydraulicznym (20 l.) i przekładniowym (40 l.) naprawa awarii objęła także znajdujący się w rozdzielaczu zawór przelewowy. Po odkręceniu jego pokrywy przykręcanej na dwie śruby, jedną z nich wkręcamy w widoczny wewnątrz kielicha zaworu gwint i wyciągamy (na siłę). Następnie usuwamy sprężynę i sam zawór. Wewnątrz pozostaje wbity stalowy pierścień, który koniecznie musimy usunąć i wymienić na nowy. Wyciągamy go szczypcami do segerów.

Montaż zaworu przebiega w odwrotnej kolejności: najpierw nowy pierścień (kupujemy go w komplecie z nowym zaworem) - pamiętając, o prawidłowym montażu, gdzie ostry kant wewnętrzny musi stykać się ze stożkowym grzybkiem zaworu. Następnie dokładnie umyty sam zawór (wchodzi z lekkim luzem), sprężyna i kielich zaworu, na który nakładamy nowy oring. Mocno naciskając, sprawdzamy, czy zawór pracuje i dokręcamy jego pokrywę, obowiązkowo wymieniając jej oring uszczelniający.

Zbiornik oleju hydrauliki. Widoczny papierowy wkład filtra rys. katalog Belarus
Zbiornik oleju hydrauliki. Widoczny papierowy wkład filtra rys. katalog Belarus

Zanim zalejemy hydraulikę nowym olejem, pamiętajmy o wymianie papierowego filtra hydrauliki i jego nowym oringu. W naszym przypadku filtr ten był już bardzo brudny, rozwarstwiony i zassany, co poważnie ograniczało przepływ oleju.

Po tych czynnościach zalany świeżym olejem hydraulicznym ciągnik już normalnie zaczął podnosić maszyny i wrócił do pracy. Naszemu rolnikowi poleciliśmy wymianę filtra hydrauliki za 50 mtg, a później przynajmniej dwa razy w roku.

Przyczyna awarii MTZ-a

Do tej nagłej awarii doprowadził jak już wspomnieliśmy zacięty zawór przelewowy. Pod jego kielichem sprężyna była oblepiona zanieczyszczeniami i drobinami piasku. Prowadnica zaworu miała na sobie “nitki” czerwonego silikonu, który był przyczyną jego zacięcia.

Pan Rafał przyznał, że ciągnik kupił trzy lata temu i przez ten czas nie wymienił oleju w hydraulice ani jego filtra kosztującego 15 zł. Ich okresowa wymiana zapewne zapobiegłaby awarii ciągnika.

 

 



Podobał się artykuł? Podziel się!
×

WSZYSTKIE KOMENTARZE (19)

  • Rafał 2021-10-22 19:39:05
    A jak uszczelnić cieknącą hydraulikę wiecznie coś
    • Janek 2021-10-23 13:17:32
      Napisz do Farmera z pytaniem
  • Micha 2021-10-21 22:59:49
    Jestem mechanikiem od20 lat. Za taką naprawę biorę 500 Zeta więc się wku... ze macie to za darmo wyjaśnione. Wiecie kto mnie nauczył mechaniki? Autor Pan Adam. Mnie i wielu moich kolegów, wielu rolników. Adam to szaman. Potrafi wyjaśnić skomplikowane rzeczy w dziecinny sposób. Pan Adam to u nas legenda wśród rolników. Pozdrowienia. I niech Pan napiszę niedowiarkom jak naprawić nienaprawialny regulator r80 w mtz.
    • Czytacz 2021-10-22 11:31:56
      Na glowe sie lecz czlowieku
    • Serwisant niezależny 2021-10-24 12:30:24
      A ja popieram takie teksty. Dzięki nim i tak nikt niczego nie naprawi z powodu błędów, które opisał Mariusz, a dodatkowo ludzie spieprzą jeszcze więcej. Dzięki temu mamy więcej pracy. Nie wiem czy zauważyłeś, ale na jutiubie żaden poważny fachowiec nie prezentuje filmów z napraw. Pokazują je tylko ci co nie mają bladego pojęcia i dzięki nim mamy pracę, bo z takich filmów nikt niczego się nie nauczy. Z tym artykułem jest tak samo.
  • Grzegorz 2021-10-21 09:45:26
    Bardzo przydatne. Autor się postarał 🙂
  • Mariusz 2021-10-21 09:28:32
    Drogi autorze, najpierw wstawiasz schemat układu hydraulicznego a później piszesz że w układzie nie ma zaworu bezpieczeństwa. To ja się pytam co to jest poz. od 2 do 9? Jak długo się interesuję hydrauliką w MTZ to jeszcze nie słyszałem o pękniętej pompie z powodu zacięcia zaworu przelewowego. Co najwyżej może się zagotować olej. Obstawiam że musiał się zaciąć zawór bezpieczeństwa, którego przecież nie ma🤫 A druga nowa pompa puściła olej w napęd bo raczej miała niewłaściwy kierunek obrotów. NSZ 32 są lewe i prawe. Właściwa pompa skończyła by jak pierwsza czyli została by rozerwana. Właśnie przy złym kierunku obrotów od razu wywala uszczelnienie wałka. Tak, że fajny ale nie do końca.
  • fil 2021-10-21 09:21:03
    a w mtz cie kierowca siedzi zboku? pismak baran
    • Zygfryd 2021-10-21 20:37:10
      Siedzi się bliżej prawej strony
ZOBACZ WSZYSTKIE KOMENTARZE

PISZESZ DO NAS Z ADRESU IP: 18.212.120.195
Dodając komentarz, oświadczasz, że akceptujesz regulamin forum

KONTAKT24

Widziałeś, słyszałeś coś ważnego? Byłeś świadkiem niecodziennego wydarzenia? Napisz do nas! Opublikujemy, zainterweniujemy, pokażemy całemu światu. Jesteśmy dla Was 24 h na dobę, 7 dni w tygodniu.

DODAJ PLIKI

Kliknij lub przeciągnij pliki z dysku i upuść. Max. rozmiar pliku 4 MB.

Drogi Użytkowniku!

W związku z odwiedzaniem naszych serwisów internetowych możemy przetwarzać Twój adres IP, pliki cookies i podobne dane nt. aktywności lub urządzeń użytkownika. Jeżeli dane te pozwalają zidentyfikować Twoją tożsamość, wówczas będą traktowane dodatkowo jako dane osobowe zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady 2016/679 (RODO).

Administratora tych danych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz w Polityce Prywatności pod tym linkiem.

Jeżeli korzystasz także z innych usług dostępnych za pośrednictwem naszych serwisów, przetwarzamy też Twoje dane osobowe podane przy zakładaniu konta, rejestracji na eventy, zamawianiu prenumeraty, newslettera, alertów oraz usług online (w tym Strefy Premium, raportów, rankingów lub licencji na przedruki).

Administratorów tych danych osobowych, cele i podstawy przetwarzania oraz inne informacje wymagane przez RODO znajdziesz również w Polityce Prywatności pod tym linkiem. Dane zbierane na potrzeby różnych usług mogą być przetwarzane w różnych celach, na różnych podstawach oraz przez różnych administratorów danych.

Pamiętaj, że w związku z przetwarzaniem danych osobowych przysługuje Ci szereg gwarancji i praw, a przede wszystkim prawo do odwołania zgody oraz prawo sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych. Prawa te będą przez nas bezwzględnie przestrzegane. Jeżeli więc nie zgadzasz się z naszą oceną niezbędności przetwarzania Twoich danych lub masz inne zastrzeżenia w tym zakresie, koniecznie zgłoś sprzeciw lub prześlij nam swoje zastrzeżenia pod adres odo@ptwp.pl. Wycofanie zgody nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania dokonanego przed jej wycofaniem.

W dowolnym czasie możesz określić warunki przechowywania i dostępu do plików cookies w ustawieniach przeglądarki internetowej.

Jeśli zgadzasz się na wykorzystanie technologii plików cookies wystarczy kliknąć poniższy przycisk „Przejdź do serwisu”.

Zarząd PTWP-ONLINE Sp. z o.o.